Munduko Gobernua
Historiak ezagutu duen gerra basatiena amaitu zenean, gerraren irabazleek horrelakoak betirako galaraziko zituen tresna sortzea erabaki zuten. 1945ko urrian 51 herrialdek Nazio Batuen Erakundea sortu zuten.
Gatazkak eta arazo larrienak elkarrizketa eta negoziazioen bidez konpontzea zen erakunde haren helburu nagusia. Ondoren egitura aberasten eta zabaltzen joan da, gizakion jarduera oro arautu eta bideratzeko asmotan. Lana, osasuna, ekonomia, politika… legeak eta hitzarmenak, gabeziak eta desorekak, sor zitezkeen arazoak mahai gainean jarri eta aztertzeko.
Injustiziak, boteretsuenen okerrek eta ahulenen ezinak sortutako arazoak konpontzeko azpi-erakundeak ere asmatu zituzten: kasko urdinak, errefuxiatuen laguntzarako, goseari aurre egiteko, nekazaritzan emaitza hobeak lortzeko...
Baina seguruenera Nazio Batuen lorpen handiena giza eskubideen aldarrikapena izan da. 1948an egin zuen aldarrikapen hori eta gaur egun 193 herrialdek onartzen dute horiek direla oinarrizko eskubide urraezinak eta gizaki guztioi dagozkigula.
Nazio Batuak, Munduko Gobernua osatzeko orain arte egin den ahalegin sendoena da,eta ahalegin horretan mundu guztia ohartu da zein zaila den horrelako proiektu bat aurrera ateratzea.
Nazio Batuei leporatu izan zaie boteretsuenen interesak defenditzen dituela,burokrazia gehiegi duela, jendearen arazoetatik urruti dagoela, sinesgarritasunik ez duela ez duelako jakin egoera askotan zuzen jokatzen.
Egungo egoerara egokitzeko zailtasuna ere egotzi zaizkio, besteak beste, Bigarren Mundu Gerraren irabazleek beto eskubidea dutelako oraindik.
Nazio Batuek 5.500 milioiko aurrekontua dute eta dirutza horren zati handiena Ameriketako Estatu Batuek jartzen dute, ondoren ekarpen handiena Japoniak eta Alemaniak egiten dute, gerra hartan galtzaile izan zirenek, alegia.
Dirua jartzen dutenek beti eskatu dute proiektuak eta ahaleginak zehatzak eta garbiak izan daitezela. Horretarako funtzionarioak eta langileak ezinbestekoak dira, Nazio Batuek 40.000 funtzionario dituzte eta beste milaka asko misio bakoitzaren beharren arabera hartzen dituzte.
Nazio Batuei leku guztietatik iristen zaizkie kritikak, batzuk gobernuen interesak babestea leporatzen diete,beste batzuk aldiz gobernuz osatuta dagoela ahaztu eta ordezkaritzarik ez duten taldeei kasu gehiegi egitea edo oinarrizko aldarrikapenak baztertzea.
Baina kritikak kritika mundu guztiak, gobernu guztiek, erakunde guztiek, talde guztiek Nazio Batuetara jotzen dute euren aldarrikapenak oihartzuna izan dezaten, sinesgarritasuna lortzeko edo gizateriaren aurrean zer diren edo zer nahi duten azaltzeko.
Aste honetan 70 urte bete dituen erakunde hau seguruenera ordezkatzen duen munduaren isla da, onerako eta txarrerako, baina egongo ez balitz asmatu egin beharko genuke.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek gutxienez bost pertsona hil ditu UNRWAk Gazako iparraldean duen eskola baten inguruan egindako eraso batean
Dagoeneko ia 1.300 palestinar hil dira Zerrendan Israelgo Armadaren esku 2025eko urrian indarrean sartu zen su-etenaz geroztik.
Marokoko ministro batek Ceuta eta Melillaren “askapenaz” hitz egin du Mohamed VI.aren aurrean
Bi hiri autonomoei buruz hitz egin du, Afrikako iparraldeko lurralde hori 1580an Espainiaren subiranotasunaren mende egon aurretik Ceutan jaiotako bi aditu islamiko aipatuta.
Ormuzen aldi baterako igarobide seguru bat irekiko dutela laster aurreikusi du Omanek
Iranek eta Omanek negoziazio teknikoekin jarraituko dute itsas ibilbide iraunkor bati buruzko akordio bat lortzeko, bai eta informazioa trukatzeko, itsas trafikoa kudeatzeko eta nabigazio- eta segurtasun-zerbitzuak emateko mekanismoak ezartzeko ere.
1.500 haurrek igeriketa-ikastaro doakoen amaiera ospatu dute Gazako itsasoan bainu handi bat hartuz
Astearte honetan, 1.500 haur palestinar elkarrekin sartu dira itsasora Gazako hegoaldeko Mawasi hondartzan udako doako igeriketa-ikastaroak amaitu dituztela ospatzeko. Eskolak Tantesh Akademiak antolatu ditu, eta 1999tik darama haurrei igerian irakasten. Familiak hondartza ondoan kanpin-dendetan eta egoera gogorrean bizi diren arren, akademiak eskolak ematea lortu du, hondartzan bertan behin-behineko igerilekuak eraikita.
Merzek herrialdeak erregistratutako azken dron erasoen arduradunak zigortuko dituela agindu du
Alemaniako agintariek astearte honetan jakinarazi dutenez, hirugarren drone bat aurkitu dute Leipzigeko aireportutik gertu; hilabete hasieran lehergailuz kargatutako beste bi artefaktu aurkitu zituzten inguru horretan bertan.
Singapurrek 47.000 euro emango ditu seme-alaba bakoitzeko, jaiotza-tasa sustatzeko asmoz
Familiei zuzendutako neurriek, halaber, hobekuntzak dakartzate etxebizitzan, haurtzaindegietan eta seme-alabak hazteko baimenetan. Laguntza-paketea 2026an jaio diren edo 1-17 urte betetzen dituzten Singapurreko haur guztiei zabalduko zaie.
Tornado batek gutxienez 40 zauritu eta 300 etxe kaltetu ditu Frantziako hegoaldean
40 pertsona baino gehiago zauritu dira eta 15 ospitaleratu dituzte. Gainera, bi lagun Pomas herritik falta dira, Aude departamenduan, Frantziako hegoaldean.
Trumpek % 50era igoko ditu Kanadako automobilen eta beste produktu batzuen gaineko muga-zergak
Trumpen arabera, erabaki horren arrazoia da Kanadak AEBko nekazarien produktuen gainean ezartzen dituen zergak. Ildo horretatik, Kanadako lehen ministroak nabarmendu du bere herrialdea AEBren "funtsezko hornitzailea" dela, batez ere energia, mineral jakin batzuen eta hornidura-kateetarako ezinbesteko produktuen arloan.
AEBk zigorrekin mehatxatu ditu Iranekin lotura ekonomikoak dituzten herrialdeak
AEBko Altxorraren idazkariak ohartarazi duenez, Teheranekin negoziatzen duen "inor ez dago salbuetsita" zeharkako zigorren jomuga izatetik.
EBk onartu egin du Ukrainari 6.100 milioi ematea, misilak eta aire-defentsarako sistemak erosteko
Boluntarioen Koalizioak Ukrainako aireko defentsak premiaz indartzeko konpromisoa hartu du. Bilera egin dute astelehen honetan.