BILBO
2015eko ekainaren 13an iritsi zen agintera, urte horretako udal hauteskundeen ostean Bilboko alkate izendatu zutenean. 2019an eta 2023an berrautatu dute, eta iaz hamar urte bete zituen karguan, alkate bezala.
Bilbo
Juan Mari Aburtok urtebete barru utziko du Alkatetza, agintaldia amaitzearekin batera. Hiru legealditan zehar, auzoen aldeko apustuagatik bereizi nahi izan da, eta herritarren lehentasunen aldaketari aurre egin behar izan dio.
Leon XIV.aren bisita
Madrilera iritsi denean, Felipe VI .a eta Letizia errege-erreginek, Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak eta hainbat agintarik harrera egin diote. Horrela abiatu dute Leon XIV.ak Espainiara eta EBko herrialde batera egindako lehen bidaiaren agenda ofiziala.
EITB FOCUS
EITB Focusek Adimen Artifizialaren erabilera aztertu du.
Elgoibarko istripua
Maria Chivite presidentea buru, jendetza joan da Iruñeko katedralera, Fermin Sola, Jesus Maria Vidaurreta, Miguel Crespo, Juan Martin Dominguez eta Miguel Antonio D'Entremont foruzainei azken agurra eman eta senideak babestera.
9.000 euroko isuna ezarri dio Sarrea elkarteari, bai eta 3 urtez dirulaguntza publikorik jasotzeko dekua eta 3 urtez adin txikikoekin aisialdiko jarduerak antolatu edo egiteko inhabilitazioa ere. Sarrearen ordez udalekua antolatu nahi zuen Dorrekoa Kultur Elkarteari atzera bota dio baimen eskaera, Sarrearen inhabilitazioa saihesteko entitate instrumental gisa funtzionatzea leporatuta, lege-iruzurra litzatekeelako.
Elkarteak mezua bidali die udaldia Bernedoko udalekuetan igarotzeko eskaera egin duten 200 familiei, eta azaldu die "abokatuarekin lanean" ari direla haur eta familientzako "aukera eta alternatiba egokienak diseinatzeko". Arabako Foru Aldundiak debekua ezarri ostean Instagram sare sozialean elkarteak duen profilean mezua partekatu du, "triste eta kezkatuta" daudela esanez eta salatuz "legezko betekizun guztiak bete arren" ukatu diotela Dorrekoa elkarteari udalekuak antolatzeko aukera.
Pedro Sanchezek iragarri duenez, PSOEko talde juridikoa Leire auziari buruzko dokumentazio guztia aztertzen ari da, alderdiaren "ohorea" babesteko ekintza egokiak abiatzeko. "Nire gobernua gobernu garbia da, nire alderdia alderdi zintzoa da, eta, oroz gain, ustelkeria gutxi batzuen kontua da", azpimarratu du.
PSOEko Antolakuntza idazkari izandakoaren iritziz, UCOren helburua "pertsonak suntsitzea da, ez delituak ikertzea". Argudiatu duenez, Polizia Judizialak gertakari zehatzak ikertu eta, ondoren, erantzuleak bilatu ordez, "alderantzizko metodologia" erabiltzen du.
Ibone Bengoetxea Kultura eta Hizkuntza Politikako sailburu eta lehen lehendakariordea PSOE "ataka zailean" jartzen ari diren ustezko ustelkeria auzien inguruan mintzatu da. Horren ustez, "egoera larria da", eta buruzagi sozialistak azalpenak eman beharko ditu. Auziek Jaurlaritzan izan dezaketen eraginaz galdetuta Bengoetxeak erantzun duenez, Jaurlaritzak "euskal agenda du" eta "ez da despistatzen".
Aizpea Otaegik agerraldia egin du Adingabeen Fiskaltzaren aurrean, Xenpelar auziaren harira, eta Udalak balizko genero-indarkeria kasuen aurrean egindako kudeaketa babestu du. Azpimarratu duenez, beharrezkoa da lanean jarraitzea biktimak babestu eta antzeko egoerak saihesteko.
Abenduan egin zen epaiketa. Gizonezko batek osotasun moralaren aurkako delitua leporatu zien bikotekide ohiari eta beste bost herritarri, eta espetxe zigorra eta isunak eskatu zituen. Akusatuetako lau neskaren lagunak dira, eta bostgarrena, egun Zestoako alkate den Mikel Arregi. Epaileak absolbitu egin ditu guztiak.
Migrazioaren eta Asiloaren Europako Ituna indarrean jartzeko astebete falta denean, "ziurtasun baino zalantza gehiago" daudela deitoratu dute. "Elkartasunak agenda, aurrekontua, gobernantza eta erantzukidetasuna izan behar ditu", azpimarratu du Nerea Melgosak.
Bada Garaia ekimenaren baitan, bi hiriburuetan ezarritako debekua altxatzeko galdegin dute dozenaka idazlek, abeslarik, aktorek eta bertsolarik. Bilboko Konpartsei eta Gasteizko Txosna Batzordeari gatazka behingoz konpontzeko deia egin diete artistok.
Atxilotutako emakumeak zaintzaile gisa egiten zuen lan adinekoen egoitzetan eta etxebizitzetan, eta bertan lapurtzen omen zituen bitxiak. Ertzaintzak pieza ugari berreskuratu ditu Azpeitian egindako miaketa batean.
GERRA UKRAINAN
Gutun batean, Zelenskik beste herrialde batean biltzeko proposatu dio Errusiako presidenteari, hala nola Suitzan, Turkian edo herrialde arabiar batean. Gainera, gerra amaitzen ez bada, errusiarrek botere-aldaketa behartu dezaketela ohartarazi du.
ZIENTZIA ETA TEKNOLOGIA
Errusiako tripulazioa, beste behin ere, 6 urte aktibo daramatzan aire-ihesa konpontzen saiatu da, astronauta estatubatuarrak ontzi batean babesten ari ziren bitartean, balizko ebakuazio baterako prest.
40 bat elkartek atzerapausoa dela salatu dute, eta elkarretaratzea deitu dute ekainaren 16rako. Herritarren artean, aldeko eta kontrako iritziak daude.
Antolatzaileek espero dute 2.500 pertsona baino gehiago batzea hitzordu solidario horretan. Bizi-ohitura osasungarriak sustatzea izango du helburu, eta minbiziaren prebentzioaren eta ikerketaren garrantziaz kontzientziatzea, bereziki gizonezkoak.
Mendian jardunaldiak musika eta umorea eskainiko ditu hilaren 7an Bilbao BBK Live jaialdia hartzen duen eremuan, Musika Tresna Birziklatuen Cateura Orkestraren, Suakai Philharmonic nafar taldearen eta Grison musikari eta umoristaren eskutik.
Zazpi film labur hauek hautatu dituzte euskal film laburrak sustatu eta zabaltzeko: ‘Aho beltza' (Alba Lozano), 'Al otro lado' (Pablo Esteo, June San Sebastián, Leyre Fernández, Antton Gorroño, Leire Martínez, Irune Aguirreazaldegui eta Javier Martínez), 'Bitartean, gero' (Raúl Barreras), 'Hemen gaude' (Sébastien Boulard), 'High River' (Daniel Alegrete), 'Joare Tte' (Ekaitz Bertiz) eta 'Los Divulgators' (Pablo Hernando Esquisabel).
NATURA, ZUZENEAN
Paolo Galbiatiren taldeak partida hasiera kaskarra izan du, eta ondo ordaindu du partida osoan. Horrela, kanporaketa Buesa Arenan erabakiko da, igandean.
Bilboko taldea play-offetatik kanpo geratu da bi partida galdu eta gero, gaur askoz hobeto jokatu duen Valentziako taldearen aurka.
Alex Goitia eta Gorka Sorozabal nagusitu dira 2026ko Iron Cupeko finalean, Eñaut Urreisti eta Thibault Basque bi setetan garaituta (15-10 eta 15-10). Lehen setean buelta eman behar izan diote markagailuari, baina bigarrenean aurkariek maila jaitsi dute eta bikote laranjak aise lortu du garaipena eta txapela.
Ihart Arakistain eta Arai Lejardi dira 2026ko Iron Cupeko txapeldunak. Hiru setetan garaitu dituzte Elaia Gogenola eta Eneritz Lizardi (10-15, 15-7 eta 4-5). Oso final parekatua izan da, parte bakoitzean bikoteetako batek agindu du, eta azken tantora arte lehiatu behar izan dira garailea aukeratzeko.
Alex Mozasen taldeak Bada Huesca izango du aurkari larunbateko finalerdian, Horneo Alacant 31-32 mendean hartu ondoren.
Munduko kultura askotan eguzkia gurtu izan da ia jainko bat bezala. Naturalena gauez ezkutatu eta goizean itzultzea zen. Horregatik, egunez eklipse bat ikustea beldurgarria izan da urte askotan munduko ia kultura guztientzat.
Bailyko perlak, diamante eraztuna eta eguzki koroa ikusgarria abuztuaren 12ko 20:27tik aurrera ikusi ahal izango dira. Eguraldiko lantaldeak fenomeno horiek erakutsi dizkigu gertakari astronomiko garrantzitsu horri buruzko erreportajeen hirugarren atalean.
2026ko abuztuaren 12an eguzki eklipse oso bat ikusiko da Euskal Herrian, eta "Eguraldia" horretan murgildu da errealitate birtualari esker. Sei bideo prestatu ditugu gertatuko dena azaltzeko. 114 urte geroago, minutu batetik gora emango dugu erabateko iluntasunean, eta Eguzkiaren koroa ikusteko aukera egongo da. 19:30 inguruan hasiko da, baina 20:30 baino lehen izango da une gorena. Euskal Herria ikusteko lekurik onenetarikoa izango da.
2026ko abuztuaren 12an eguzki-eklipse oso bat ikusiko da Euskal Herrian, eta Eguraldia barruan murgildu da errealitate birtualari esker. Hau da horrelako sei bideoetatik lehenengoa.. 114 urteren ondoren, minutu batetik gorako erabateko iluntasuna izango da, eta Eguzkiaren koroa ikusteko aukera egongo da. 19:30 inguruan hasiko da, baina 20:30 baino lehen izango da une gorena. Euskal Herria izango da ikusteko lekurik onenetarikoa.
Madrilera iritsi denean, Felipe VI .a eta Letizia errege-erreginek, Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak eta hainbat agintarik harrera egin diote. Horrela abiatu dute Leon XIV.ak Espainiara eta EBko herrialde batera egindako lehen bidaiaren agenda ofiziala.
EITB Focusek Adimen Artifizialaren erabilera aztertu du.
Vatikanoak ez du topaketari buruzko xehetasun gehiagorik eman. Aita santuak Madril, Bartzelona, Kanaria Handia eta Tenerife bisitatuko ditu larunbata eta ekainaren 12a bitartean.
40 bat elkartek atzerapausoa dela salatu dute, eta elkarretaratzea deitu dute ekainaren 16rako. Herritarren artean, aldeko eta kontrako iritziak daude.
Maria Chivite presidentea buru, jendetza joan da Iruñeko katedralera, Fermin Sola, Jesus Maria Vidaurreta, Miguel Crespo, Juan Martin Dominguez eta Miguel Antonio D'Entremont foruzainei azken agurra eman eta senideak babestera.
Aizpea Otaegik agerraldia egin du Adingabeen Fiskaltzaren aurrean, Xenpelar auziaren harira, eta Udalak balizko genero-indarkeria kasuen aurrean egindako kudeaketa babestu du. Azpimarratu duenez, beharrezkoa da lanean jarraitzea biktimak babestu eta antzeko egoerak saihesteko.
Arratsalde korapilatsua izan da A-8 autobidean, Kantabriarako noranzkoan, lau istripu gertatu baitira bideko hainbat puntutan. Trafikoa normaltasunera itzuli da arratsalde erdian, 18:20 aldera.
Abenduan egin zen epaiketa. Gizonezko batek osotasun moralaren aurkako delitua leporatu zien bikotekide ohiari eta beste bost herritarri, eta espetxe zigorra eta isunak eskatu zituen. Akusatuetako lau neskaren lagunak dira, eta bostgarrena, egun Zestoako alkate den Mikel Arregi. Epaileak absolbitu egin ditu guztiak.
Antolatzaileek espero dute 2.500 pertsona baino gehiago batzea hitzordu solidario horretan. Bizi-ohitura osasungarriak sustatzea izango du helburu, eta minbiziaren prebentzioaren eta ikerketaren garrantziaz kontzientziatzea, bereziki gizonezkoak.
Ostiral goizeko lehen ordua konplikatua izan da euskal errepide sareko puntu askotan, istripuak izan baitira han eta hemen, baina egoera bere onera itzuli da jada denean.
12.434 lanpostu sortu dira urtebetean Euskal Autonomia Erkidegoan. Enpleguaren urte arteko bilakaera positiboa izan da eraikuntzan (% 1,2) eta zerbitzuetan; aitzitik, % 0,2 egin du atzera industrian eta lehen sektorean.
Nazioarteko gatazkek sortzen duten ezegonkortasuna dela eta, 2026rako hazkunde aurreikuspenak “nahiko moderatuak” direla dio korporazioak.
Konpainiak urrats erraldoia eman nahi du, 6.600 metro koadroko nabe batekin, eta, horrekin batera, 13.000 metro koadro baino gehiagoko instalazioak izango ditu kanpoaldean. Europako kontinentean DHLk duen bigarren hangarrik handiena izango da.
Škoda Epiq modeloa da Iruñean osorik ekoitzitako lehen auto elektrikoa. Horrez gain, konbustioko T-Cross eta Taigo modeloak egiten jarraituko du Nafarroako Volkswagenek.
LAB sindikatuko koordinatzaile orokorrak CC.OO. sindikatua kritikatu du. euskararekiko duen jarreragatik Bere ustez, sindikatu horrek "akats galanta" egin du, ez bakarrik CC.OO ELA eta LABengandik urruntzen duelako, "euskal langileengandik" urruntzen duelako baizik.
Baterien eta energia biltegiratzeko sistemen lantegiak 700 lanpostu sortuko ditu hasieran, eta bigarren fasean kopurua mila langilera irits daiteke.
Arantza Ruiz EITB Mediako Albistegietako zuzendariak Nadia Calviño Europako Inbertsio Bankuaren presidentea elkarrizketatu du ETB2ko 12 minutos saioan. Calviñoren arabera, nazioarteko tentsioak eta Ekialde Hurbileko gerrak markatutako testuinguruan, Euskadik ekonomia "indartsua" du.
EITBk jakin duenez, bi dimisioak medikuen grebaren eta lanuzteak eragiten ari diren presio asistentzialaren ondorioz etorri dira.
Nöel d'Anjou Ogasun eta Finantza sailburuak azaldu duenez, oinarrizko zerbitzu publikoak indartzea izango da lehentasuna; osasuna, hezkuntza, etxebizitza, segurtasuna eta gizarte zerbitzuak izango omen dira kontuen ardatzak.
Greba batzordea osatzen duten medikuen sei sindikatuek eutsi egingo diote ekainaren 15etik 19ra deitutako greba deialdiari. Halaber, Osasun Ministerioarekin behar den guztietan elkartzeko borondatea agertu dute, beti ere, negoziatzeko benetako borondatea badago eta mahai gainean proposamen zehatzak baldin badaude.
Konpainiak iragarri du Euskadin ikerketa-unitate korporatibo bat sortuko duela, Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzaren Euskal Sarean integratua.
Adegik aurkeztutako txostenaren arabera, eragina bereziki handia da eraikuntzan: sektoreko enpresen % 78k adierazi dute gatazkak eragin handia edo oso handia izan duela haien jardueran.
Arrasaten ekitaldia egin du gaur Sare herritarrak, sorreratik izandako ibilbidearen balantzea egin eta "etapa bati bukaera ematen hasteko" beharra aldarrikatzeko. "Sareren amaiera, gauzak ongi eginez gero, garaipen kolektiboa eta diskretua izango da", nabarmendu dute.
Juan Mari Aburtok urtebete barru utziko du Alkatetza, agintaldia amaitzearekin batera. Hiru legealditan zehar, auzoen aldeko apustuagatik bereizi nahi izan da, eta herritarren lehentasunen aldaketari aurre egin behar izan dio.
2015eko ekainaren 13an iritsi zen agintera, urte horretako udal hauteskundeen ostean Bilboko alkate izendatu zutenean. 2019an eta 2023an berrautatu dute, eta iaz hamar urte bete zituen karguan, alkate bezala.
Bada Garaia ekimenaren baitan, bi hiriburuetan ezarritako debekua altxatzeko galdegin dute dozenaka idazlek, abeslarik, aktorek eta bertsolarik. Bilboko Konpartsei eta Gasteizko Txosna Batzordeari gatazka behingoz konpontzeko deia egin diete artistok.
Zazpi film labur hauek hautatu dituzte euskal film laburrak sustatu eta zabaltzeko: ‘Aho beltza' (Alba Lozano), 'Al otro lado' (Pablo Esteo, June San Sebastián, Leyre Fernández, Antton Gorroño, Leire Martínez, Irune Aguirreazaldegui eta Javier Martínez), 'Bitartean, gero' (Raúl Barreras), 'Hemen gaude' (Sébastien Boulard), 'High River' (Daniel Alegrete), 'Joare Tte' (Ekaitz Bertiz) eta 'Los Divulgators' (Pablo Hernando Esquisabel).
Mendian jardunaldiak musika eta umorea eskainiko ditu hilaren 7an Bilbao BBK Live jaialdia hartzen duen eremuan, Musika Tresna Birziklatuen Cateura Orkestraren, Suakai Philharmonic nafar taldearen eta Grison musikari eta umoristaren eskutik.
Biarritzen egindako ekitaldi batean, sektoreko elkarteak Olaia Inziarte, Jon Sáenz, Maite Ruiz de Erentxun, Sara Zozaya, Maite Larburu, Izaki Gardenak, Ezezez, Ødei, Fermin Muguruza, Javier Corral “Jerry” eta Xabi Aburruzaga saritu ditu.
“Tamara ta Mara” umorez beteriko euskarazko fikziozko telesaila da, komedia zoro eta feminista bat. EITBren ‘Formatu txikiak, Talentu berriak’ deialdiaren barruan garatu den bigarren telesaila da. Bilboko Azkuna Zentroan estreinatu ostean, Primeran plataforman dago jada ikusgai.
Eta zeren bitartez sorgintzen gaituzte Carltonen Méliès aztiaren ondorengo sortzaile-teknologoek? Errealitate birtualarekin, errealitate areagotuarekin, erreala ez den errealitatearekin, errealitate mistoarekin, existitzen ez diren arren gure begi betaurrekodunen aurrean forma hartzen duten ikuskizun paregabeekin.
Zaharberritze arkitektoniko zein museografiko sakon baten ondoren, ekainaren 21era arte herritarrak doan sartu ahalko dira Euskal Museora, Bilbon. 50.000 piezako bilduma erakusteko espazioan 20.397.401,53 euroko inbertsioa egin dute Bizkaiko Foru Aldundiak eta Bilboko Udalak, eta proiektuak 5.000 m2 baino gehiagoko erakustokia irabazi du.
Senideek zabaldutako oharraren arabera, Satrapik ezin izan du senarraren heriotza jasan.
Iurretar idazleak ireki du Bilbo Zaharra euskaltegiak antolatzen duen Klasikoen Irakurraldi Jarraitua. Leturiaren egunkari ezkutua Txillardegiren liburua irakurriko da aurten.
Bilbo Zaharra euskaltegiaren ekimenez, "Leturiaren egunkari ezkutua" Txillardegiren eleberria irakurriko dute aurten etenik gabe jendaurrean.
Ricardo Darin aktore, ekoizle eta zuzendaria izango da Donostiako Zinemaldiaren 74. edizioko kartel ofizialaren protagonista. Jaialdia 2026ko irailaren 18tik 26ra bitarte egingo da. Kartelak Donostiako Wallijai estudioak diseinatu ditu. Darin protagonista den kartelaren kasuan, collagea sortu dute 2024an hartutako erretratu batetik abiatuta. Poster ofizialarekin batera, gainerako sekzioetako kartelak ere eman dira ezagutzera, zinemagintzako ogibideei omenaldi egin nahian. Hala, Darinen irudia duen posterrak interpretaziora garamatza, eta gainerakoek, berriz, honako hauekin dute zerikusia: gidoia (New Directors), soinua (Horizontes Latinos), zuzendaritza (Zabaltegi-Tabakalera), muntaia (Perlak), arte-zuzendaritza (Nest), makillajea (Culinary Zinema), efektu bereziak (Zinemira) eta ekoizpena (Made in Spain). Kartel horiei Klasikoak ekimeneko hiru kartelak gehituko zaizkie laster. Aurten, Jose Giovanni zinegile, eleberrigile eta gidoilari frantsesa omeduko dute hiru kartel horien bidez.
