Langileria
Maiatzaren lehena langileen eguna omen da. XIX. mendean, 8 orduko lan egunaren alde eta lan baldintza egokiak aldarrikatzeagatik hil zituzten langileen omenez urtero, urtero kalera irten dira azken mende t’erdian beharginak. Aste honetako manifestazioetan mota eta era askotako jendea ikusi dugu kale erakustaldi horietan. Baina gaur egun “langile” hitza erabiltzerakoan zertaz ari gara? Zeintzuk dira langileak, proletarioak? Seme-alabak ondasun bakarra izanik bere eskuen lana saltzera behartuta dagoena? Kapitalaren morroia? Nagusiaren aginduetara dagoen mirabe isila?...
Munduan gaur egun 2.700 miloi langile ei daude, hauetatik 2.000 milioik baldintza penagarriak ditu eta mila miloi erabat pobreak dira lana eduki arren. Globalizazioak mugak, marrak eta mailak desitxuratu ditu,edozein lekutan gertatzen denak zuzeneko eragina du Munduaren beste puntan. Sarri batzuen hobekuntza besteen kaltea izan ohi da. Ekoizpena merkatzeko lantegiak mugitzen dituzte, lekuz aldatu. Lan hori jasotzen dutenek zuzeneko onura izaten dute, jatorriko herrialdekoa baino soldata urriagoa izan arren,bertakoentzako oparoa izan litekeelako lansaria. Baina teknologiak, robotizazioak eta automatizazioak herrialde guztietako lan merkatuak eraldatu dituzte. Langile xumeenek ezin dute aldaketetara egokitu. Ondo prestatutakoek aldiz lehia basatia dute dagokien esparruan kokatu eta moldatzeko.
Eta nahasmen hau gutxi balitz azken krisiak,Bigarren Mundu Gerra ondorengo lorpen asko kolokan jarri du, gizartea erabat zatitu eta ohiko taldeetan kokaezinak diren lan kategoriak sortu ditu. Mendebaldean krisi aurretik lana zutenei, galdu ez badute orohar lan baldintzak errespetatu zaizkie, baina azken 10 urtetan lanean hasi direnek kondizioa askoz okerragoak onartu behar izan dituzte.Benetako “arraila” sortu da belaunaldien artean,eta gaur lana lortzen dutenek badakite gurasoek baino okerrago bizi beharko dutela. ”Garapen bidean”omen dauden herrien egoerari begiratu bat eman ezkero bi dira ondorioak, langile eta txiro sinónimo bihurtzen ari direla, eta herri horiek ez dutela sekula “garapen hori “ lortuko.
Lankidetza eta Garapen Ekonomikorako Erakundeak argitaratu duen azken txostenaren arabera gaur egungo lanpostuen herena galdu egingo da adimen artifizialaren garapenaren ondorioz eta beste lanpostu gehienetan aldaketa sakonak izango dira… Mundua abiada handian aldatzen ari da eta seguruenera, lan baldintzak eta euren denbora eta ahalegina saltzera behartuta daudenen ezaugarriak eta beharrak hobeto zehaztu beharko genituzke zertaz ari garen jakiteko.
Zure interesekoa izan daiteke
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.
Zeelanda Berriak ongietorria eman dio 2026 urteari
Ozeaniako herrialde hau izan da 2025ari agur esan eta 2026ari ongietorria eman dion lehenengoetako bat, Aucklanden su artifizialen ikuskizun batekin.
Israelek Somalilandia aitortzea, Afrikako Adarreko taula geoestrategikoan faktore berria
Israelek Somalilandia onartzeak hamarkadetako gatazka sezesionista pizteaz gain, pieza berri ezegonkor bat txertatzen du Afrikako Adarreko eta Ekialde Ertaineko aliantzen eta etsaitasunen taula geoestrategiko konplexuan.
Gutxienez pertsona bat hil da eta 80 inguru zauritu dira Machu Pichura zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean
Gutxienez pertsona bat hil da eta beste 78 zauritu dira astearte arratsalde honetan Machu Picchuko Parke Arkeologiko Nazionalera zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean, Ollantaytambo herrian, Urubamba probintzian, Peru hegoaldean.
Hamar herrialdek eskatu diote Israeli UNRWAk eta GKEek esku har dezatela egoera "katastrofikoaren" aurrean
Israelek UNRWAren operazioen etetea azkartzen duen lege bat onartu du, NBEren agentzia 2023ko urriaren 7ko erasoetan inplikatuta dagoela iritzita.