Klima eta aldaketak
Ez dakigu klima aldatzen ari ote den. Aditu gehienek diote nabarmena, begi bistakoa dela gizakiok lurrari egindako kaltea, baina gehienak ez dira ausartzen klima aldatzen ari dela baieztatzera.Hala ere, garbi dago guk gure joerak eta portaerak aldatzen ez baditugu, lurra, izadia, hondamendira daramagula. Munduko boteretsuenak Parisen elkartuko dira ingurumenaz hitz egiteko, nola babestu aztertzeko eta, batez ere, gizateriaren etorkizuna ziurtatzeko zer egiteko prest diren finkatzeko.
Klima aldaketaz XX. mendeko 60ko hamarkadan hasi ziren aditu eta ekologista batzuk hitz egiten, baina lehen konpromisoak ez zituzten hartu gobernuek eta erakundeek 90ko hamarkada arte.Eta orduan ere gutxi batzuk bakarrik onartu zituzten sakrifizioak.
Azken 150 urtetan gizakiok aurreko lau mila urtetan baino gehiago kutsatu dugu lurra, eta hori gertatu da, alde batetik, muga gabe hazi garelako,7.300 miloi gara eta guztiok behar bertsuak ditugu. Bestetik, ezer begiratu gabe erre ditugulako baliabideak eta kontrolik gabe erabili ditugulako erregaiak.
Orain, derrigorrez, zer edo zer egin beharra dago, baina batzar guztietan eztabaida bera sortzen da. Herrialde pobreenek, edo orain arte atzerago izan direnek, diote ez dela zuzena hemendik aurrera guztiek ahalegin bera egitea,aberatsek,azken mendean Mundua menderatu dutenek askoz gehiago kutsatu dutela, kutsadura horretan oinarritu dutela euren bizimodu oparoa eta, orain, besteei, beraiek orain arte egin dutena ukatu nahi dietela.
Arrazoi osoa dute, baina itxuraz aukera gutxi dugu eta hemendik aurrerako konpromisoak guztiok bete beharko ditugu,gehiengoak gutxiengo bizimodu hori lortu ez badu ere.
Ingurumenaz eta ekologiaz sarri alor publikoaz gertatutakoa gertatu zaigu, guztiona izanik ez dela inorena. Inork ez ditu itsasoa, basoak, mendiak edo basamortuak norberaren ondasuntzat hartzen, beti iruditu zaigu hor izan direla hasieratik, hor daudela eta hor jarraituko dutela gu joan eta gero.Eta ezer gutxi axola duela guk egin dezakegunak.
Azken urtetan “kontzientzia” deitutako hori hedatu eta indartu egin da, batez ere, Mendebaldean, baina, zoritxarrez, oraindik egiten ez duguna, egiten duguna baino askoz ere handiagoa eta eraginkorragoa da, ondorioz, kontzientzia hori zabaldu eta sendotu den garai berean inoiz baino gehiago kutsatu eta hondatu dugu ingurumena.
Ingurumenaz eta ekologiaz hitz egiten hasi ginenetik, jarrera eta iritzi ezberdinak izan ditugu, eztabaidagai izan dira egin eta lortu beharrekoak. Baina itxuraz muturrera iristen ari gara, adituek diote arazoa ez dela politika kontua, gure etorkizuna, gizakion iraupena bera dagoela jokoan. Agian, horrexegatik, Parisen akordioren bat lor liteke.
Zure interesekoa izan daiteke
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.
Zeelanda Berriak ongietorria eman dio 2026 urteari
Ozeaniako herrialde hau izan da 2025ari agur esan eta 2026ari ongietorria eman dion lehenengoetako bat, Aucklanden su artifizialen ikuskizun batekin.
Israelek Somalilandia aitortzea, Afrikako Adarreko taula geoestrategikoan faktore berria
Israelek Somalilandia onartzeak hamarkadetako gatazka sezesionista pizteaz gain, pieza berri ezegonkor bat txertatzen du Afrikako Adarreko eta Ekialde Ertaineko aliantzen eta etsaitasunen taula geoestrategiko konplexuan.
Gutxienez pertsona bat hil da eta 80 inguru zauritu dira Machu Pichura zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean
Gutxienez pertsona bat hil da eta beste 78 zauritu dira astearte arratsalde honetan Machu Picchuko Parke Arkeologiko Nazionalera zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean, Ollantaytambo herrian, Urubamba probintzian, Peru hegoaldean.
Hamar herrialdek eskatu diote Israeli UNRWAk eta GKEek esku har dezatela egoera "katastrofikoaren" aurrean
Israelek UNRWAren operazioen etetea azkartzen duen lege bat onartu du, NBEren agentzia 2023ko urriaren 7ko erasoetan inplikatuta dagoela iritzita.