Bakea eta konponbidea

Aste honetan 20 urte bete dira Daytongo akordioak sinatu zituztela. Hitzarmen honen bidez, Bosnia eta Hertzegovina astindu zuen gerrari amaiera eman zioten. Azken 20 urtetan Munduan eta Europan gauza asko gertatu dira, baina Bosniako gerra benetako mugarria izan zela esan genezake. Bigarren Mundu Gerraz  geroztik Europan ez genituen horrelako basakeria eta gorrotoa ikusten.Urtetan, bizilagunak, lagunak, familia bereko kideak izandakoak, egun batetik bestera etsai bihurtu ziren eta elkarrekiko erakutsi zuten amorruak eta mendeku goseak Europa astindu eta aspaldiko mamuak berpiztu zituzten.

Izugarrikeria hauen gailurra Srebrenicako sarraskia izan zen. Bosniako hiri hau Nazio Batuek babes eremu izendatu zuten eta kasko urdinen babespean zegoen. Soldaduen zaintzapean izango zirelakoan bertara joan ziren milaka musulman bosniar. Soldadu serbiarrek, Ratko Mladic jeneralaren zuzendaritzapean hiria inguratu zuten. Handik aurrera gertatu zena gizateriaren zitalkeriaren historian letra handiz idatzita dago. Soldadu serbiarrek kasko urdinak umiliatu zituzten eta hauen buruek koldarkeria lotsagarria erakutsi zuten. Serbiarrek 17 eta 65 urte arteko gizon guztiak hartu eta autobusetan eraman zituzten. Guztiak hil egin zituzten eta hobi ugari eta ezkutuetan lurperatu. Ziur aski hilketa honek alarma guztiak piztu zituen Mendebaldean, eta Estatu Batuek eta Europar Batasunak negoziazio mahaian eserarazi zituzten borrokan ari ziren 3 taldeetako buruak eta Daytonen su-eten akordioa sinatzera behartu.

Akordio hark gerrari amaiera eman zion, baina ez zuen gatazka konpondu, areagotu baizik. Daytongo hitzarmenak eztabaida handia eragin zuen Europan, bakea lortzeko, tiroei eta erasoei amaiera emateko, Mendebaldeak begiak itxi zituelako eta borreroak bake mahaian onartu.

Daytongo akordioek Bosnia eta Hertzegovina bitan banatu zuten eta gerra piztu eta garbiketa etnikoa egin zutenei arrazoia eman zien, azken finean hauen ereduen arabera antolatu zutelako gerra ondorengo gizartea. Adibide gisa akordio horretako atal hau: Bosniako erakundeetara euren burua aurkeztu ahal izango dute, bakarrik serbiarrek, kroaziarrek eta musulmanek. Ezingo dute aurkeztu Bosniako judutarrek, ijitoek, hungariarrek, esloveniarrek edo errumaniarrek. Hiru talde nagusiek beto eskubidea izango dute edozein erabaki atzera botatzeko. Talde bakoitza lur eta hiri jakin batzuetan kokatuko da eta lurrak trukatuko dituzte bakoitza bere kideekin bizi eta egon dadin. 20 urte pasa ondoren indartsu segitzen duen bereizketa finkatu zuten akordio haiek.