Txernobyl, 30 urte historiako istripu nuklear larriena gertatu zenetik
Ukrainak historiako ezbehar nuklear larriena gogoraraziko du gaur, Txernobyleko laugarren erreaktorearen leherketa, Kievetik 120 kilometrora. Eztandak erradiazioa atmosferara isuri zuen eta Bielorrusiako eta Errusiako eremu zabalak kutsatu zituen.
Urtemugaren atarian "likidatzaileek" protesta egin dute. Ehunka mila pertsona hondamendiaren ondorioak txikitzen saiatu ziren istripu nuklearraren ondoren, eta euren bizitzarekin edo osasunarekin ordaindu zuten.
Petro Poroxenko Ukrainako presidenteak "esklusio eremua" bisitatuko du gaur. Ezbeharraren ondoren 30 kilometroko segurtasun eremua ezarri zuten zentralaren inguruan. 135.000 pertsona baino gehiago eremu horretatik atera zituzten istripuaren ostean. Eztanda 1986ko apirilaren 26an gertatu zen.
"Likidatzaileen" gobernuz kanpoko erakundeek, zentraleko langile ohiek, Parlamentuko diputatuek eta buruzagiek tragediako biktimei omenaldia egingo diete Kieveko Txernobyl elizan. Hala, 01:23ean, eztanda gertatu zen unean, kanpaiak joko dituzte.
"Likidatzaileen" babes soziala
Martxoaren 17an, zentral nuklearreko behargin ohiei eta "likidatzaileei" zenbait kategoria bueltatzeko legea onartu zuen Rada Gorenak (Ukrainako Parlamentua). 2011an diru-laguntza batzuk kendu zizkieten. Orain doako tratamendu medikoak eta diru-laguntzak itzultzea planteatu zuen Parlamentuak.
Era berean, hildako "likidatzaile" batzuen senitartekoei kalte-ordaina ematea planteatu zuen legeak. Hala ere, Poroxenkok araua atzera bota zuen, eta legea Ganberara itzuli zen, zenbait zuzenketa aztertzeko.
Egun batzuk geroago, martxoaren 23an, "likidatzaileen" elkarteetako milaka kidek manifestazioa egin zuten Kieveko erdialdean, Gobernuari diru-laguntzak itzultzea eskatzeko.
260.000 pertsonak "likidatzaile" estatusa dute Ukrainan, baina 800.000 lagunek parte hartu zuten erradiazioa mugatzeko lanetan, zentraleko langileek, suhiltzaileek, soldaduek eta meatzariek, besteak beste. Hondamendiaren lehen egunetan erradiazio dosi ikaragarriak jaso zituzten. 130.000 "likidatzaile" soilik bizi dira egun.

Sarkofago berriaren eraikuntza Txernobylen (Ukraina). Argazkia: EFE
Sarkofago berria
Ezbehar nuklearra gertatu eta hurrengo hilabeteetan laugarren erreaktorea isolatzeko estalki eraiki zuten, baina orain berria jarri behar diote erradiazioari eusteko.
Horregatik, nazioarteko kontsortzio bat sarkofago berri bat eraikitzen ari da zentralaren alboan, arku formako egitura erraldoi bat (108 metroko altuera, 150 metroko zabalera eta 256 metroko luzera). Urte bukaeran estalki zaharraren gainean jartzea espero dute.
Sarkofago berriarekin laugarren erreaktoreko erradiazioak ihes egitea eragotzi nahi dute agintariek.
ute agintariek.Zure interesekoa izan daiteke
Adimen artifizialaren gobernantza eztabaidagai Indian: Silicon Valleyeko erraldoiak eta nazioarteko agintariak New Delhin bildu dira
Sam Altman (OpenAI), Sundar Pichai (Google) eta Jensen Huang (Nvidia) lider teknologikoak batu dira goi-bileran.
Epsteinen paperetan jasotakoak gizateriaren kontrako krimentzat har daitezkeela esan du NBEk
Inpunitate osoz aritzen zen enpresa kriminal baten aurrean gaudela diote kasua aztertu duten errelatoreek. Sexu-esklabotza, bortxazko desagertzea, tortura edota feminizidioa bezalako delituak egon direla erakusten duten gertakariak daudela ziurtatu dute.
Nola gauzatuko du Israelek Zisjordaniako lurren erregistroa?
Jerusalem ekialdean prozesu bera hasi zenetik, eraginpeko lurren % 1 baino ez da palestinarren izenean erregistratu.
Rubioren hitzetan, AEBk ez du Europa basailu izatea nahi, "aliatu sendo bat" baizik
Bestalde, Atzerri eta Segurtasun gaietako europar idazkari nagusi Kaja Kallasek azken hilabeteotan Trumpen Gobernuak egindako kritikei erantzun die. "Batzuek aurkakoa badiote ere, Europa eroria ez da hiltzen ari den zibilizazio bat", esan du, eta gaineratu du gero eta jende gehiagok batu nahi duela "Europaren klubera".
Ultraeskuinaren gertuko gazte bat kolpeka hil izanak politika giroa nahasi du Frantzian
23 urteko matematikako ikasle katolikoa zen Quentin, eta larunbatean zendu zen, jasotako kolpeen ondorioz eta bi egun koman eman ostean. Lyongo Fiskaltza gertakari horren nondik norakoak ikertzen ari da.
Israelek Zisjordaniako eremu zabalak Estatuaren zati gisa erregistratu ditu, 1967tik lehen aldiz
Palestinako Aginte Nazionalak salatu duenez, Palestinako lurralde gehiena 'de facto' anexionatu du.
Alemaniak, Frantziak, Erresuma Batuak, Suediak eta Herbehereek Navalni oposizioko burua toxina batekin hiltzea leporatu diote Errusiari
Pozoia, jatorriz Ekuadorko igel batek ekoizten duena, ez dago "modu naturalean" Errusian. Von der Leyenek estatu errusiarraren jokabide "terrorista" salatu du.
Rubiok AEBen eta Europaren arteko harremanak hurbildu nahi ditu baina kontinente zaharrak independentzia sustatu nahi du
Marco Rubio AEBetako Estatu idazkariak Europarekiko harremanak goraipatu ditu larunbat honetan Municheko Segurtasun Konferentzian, eta arindu egin du herrialdeko presidenteorde J.D. Vancek duela urtebete emandako hitzaldi gogorraren tonua.
Zelenskik esan du Ukraina erdibitzeak ez duela benetako bakerik ekarriko
AEBk bultzatzen dituen bake-negoziazioek arrakasta izan dezaten ahal duen guztia egiteko prest agertu da Ukrainako presidentea, baita hauteskundeak berehala deitzeko ere, bi hilabeteko su-etena bermatzen bada.
Europa indartzeko eta AEBrekiko harremana bideratzeko deia egin du Merzek, potentzia handien garaian
Alemaniako kantzilerrak europarren aldeko deia egin du Municheko Segurtasun Konferentziaren (MSC) irekiera ekitaldian. 120 herrialdetako 200 estatuburu, gobernuburu eta ministro biltzen ditu hitzordu garrantzitsu horrek.