Aurrerabidea
Gizakion historian, aro aldaketen adierazle izan diren asmakizunek ez dute beti abiada bera izan, baina jorratutako bidea bertsua izan da gehienetan. Tresna edo baliabide berria baten batek aurkitu edo asmatu ondoren, benetan zerbaitetarako balio duela egiaztatu behar izan du, ondoren taldeak edo gizarteak onar dezan. Hortik aurrera aurkitu, asmatu edo eraikitako horrek gizartean lekua aurkitu beharko du eta gizartea aukera berriak eta hobeak ematen dituen tresna edo gailu horretara egokitu.
Esan ohi da gurpila asmatu genuela enborren biribiltasunaz jabetu ginenean, gainean zama jarri eta garraioa errazagoa zela ohartzerakoan. Sua lehendabizi naturak sortutakoa menderatzen ahalegindu ginen, nola lortu asmatu genuen arte. Lurrun-makina edo argindarra asmatzeko bidea seguruenera zailagoa eta denboran motzagoa izan zen. Baina kasu guztietan jendeak lehendabizi harridura eta gaitzespena azaldu ohi du. Gero fidagaitz hurbildu izan da tresna berri horretara, neurtu eta erabili ondoren, erabat ezinezkoa egiten zaigu hori gabeko bizitza irudikatzea.
Azken urtetan, sakelako telefonoa eta Internet izan dira zalantzarik gabe asmakizun harrigarri, eraginkor eta berezienak. Oso denbora gutxian mundu guztiaren bizimodua eta ohiturak aldatu dituzte. Orain dela gutxi arte pertsona eta herrien arteko komunikazioa eduki ahal izateko, azpiegitura handia behar genuen. Telefonoak kableen bidez egiten zuen lotura, informazioak paperean zeukan oinarria. Sakelakoak aukera pentsaezinak eman dizkie herrialde pobre eta atzeratuenetako biztanleei; Internetek, informazioa sortu orduko munduko edozein tokitan jartzen du. Gure artean, telefonoa ezinbesteko baliabide bilakatu zaigu, guztia bertan dago.
Ziztu bizian dihoakigun denbora arraro honetan, bikaina zirudiena beldurgarri bilaka liteke gu aldaketaz konturatu baino lehenago. Errealitatea, izan zitekeen guztia, eskuetan genuela uste genuenean, errealitate horrek gu harrapatu gaitu. Ingurua hobeto ulertu eta bizitza errazagoa bihurtu behar zigun tresna zoragarriaren menpe gara. Mundu guztira, pentsamendua bezain azkar iritsi gintezkeela amets egin genuenean, behatzaile ezezagunen begiradapean gaudela jakinarazi digute.
Ez omen dago erreminta on edo txarrik, emandako erabilerak adieraziko digu kaltegarria ala onuragarria ote den. Baina gero eta sarriago, aurrerapenaren adierazle nagusitzat hartutakoek, iraganeko garai ahaztu eta ilunetara bidean jar gaitzaketela dirudi.
Zure interesekoa izan daiteke
Irango protestetan "manifestariak hiltzen badituzte" herritarrak "erreskatatuko" dituela ohartarazi du Trumpek
Irango Gobernuak bere programa nuklearra berriro garatzen saiatzen ari dela adierazi du Trumpek azken egunotan, eta balizko bonbardaketekin erantzuteko prest agertu da, ekainean Israelekin egin bezala.
Zazpi pertsona hil dira Iranen, egoera ekonomikoak okerrera egin duela salatzeko deitutako hainbat manifestaziotan
Manifestazioak igandean hasi ziren Teheranen, eta dozenaka hiritara zabaldu dira azken egunotan, besteak beste, Isfahan, Kerman, Kermanshah, Hamadan eta Qom hirietara. Iran krisi ekonomiko larrian dago, urteko % 42ko inflazioarekin.
Txina medikamentuen eta antisorgailuen BEZa kobratzen hasi da, jaiotza-tasa estimulatzeko
Pekinek 30 urte baino gehiagoz indarrean egon den salbuespen fiskal bat ezabatu du krisi demografikoaren erdian.
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.
Zeelanda Berriak ongietorria eman dio 2026 urteari
Ozeaniako herrialde hau izan da 2025ari agur esan eta 2026ari ongietorria eman dion lehenengoetako bat, Aucklanden su artifizialen ikuskizun batekin.