Gurpil zoroa
Aste honetan jakin dugu aurtengo lehen zazpi hilabeteetan urte osorako beharko zuketen natura baliabideak erabili ditugula. Gizakiok arrantzu lekuak agortu ditugu, ur geza neurri gabe erabiltzen ari gara, lurra eta itsasoak mota guztietako pozoiez kutsatu ditugu eta naturari ez diogu aukerarik ematen ezinbestekoak diren baliabide horiek birsortzeko.
Horrelako datuak argitaratzen direnean, suak edo erauntsiek hondamendiak eragiten dituztenean, zerua gainera datorkigula iruditzen zaigunean, erantzunen bat behar dugu. Garai batean Jaungoikoa edo deabrua ziren erantzule eta errudun. Gaur egun Klima Aldaketa da guztiaren eragile. Letania mingarrien gisa behin eta berriz aipatzen dugu, damua erakusten dugu eta erantzun azkar eta zuzenak aldarrikatzen ditugu, guk egindako kaltea konpontzeko.
Baina Naturari egiten diogun kaltea ez da jokaera gaizto eta zitalen ondorio, bizimodu, sistema ekonomiko eta gizarte antolaketa jakin batena baizik. Adituek ekonomiaren jardueraz hitz egiten dutenean beti esaten digute pertsonon eta familien kontsumoa ezinbestekoa dela ekonomia osasuntsua izan dezagun. Gure gizarteak, lanaren antolaketa eta harreman ekonomikoak kontsumoan oinarrituta daude. Zerbait egin behar dugu saldu eta dirua lortzeko,ondoren diru horri erabilera egokia eman beharko diogu, besteak beste, ongizate gizartearen eraikuntza. Baina gurpilaren etengabeko eragilea kontsumo hori da, eteten badugu gurpila geratu, eta erori egingo gara. Baina kontsumo hori gure antolaketa era da, natura usteltzen ari den gaitza, gero eta indar handiagoz zabaltzen ari den minbizia.
Hitzarmenak sinatuko ditugu, epeak jarriko dizkiegu hartu beharreko erabakiei, prest izango gara sakrifizio handienak egiteko gero eta nabarmenagoa den desoreka lehertu ez dadin. Baina guztia alferrikakoa izango da seguruenik.
Munduan gaur egun 7.600 miloi gizaki gabiltza harantz eta honantz; urte gutxi barru 10.000 milioira iritsiko gara. Guztiok behar beretsuak ditugu, gaur egun gutxiengo handi batek guztion baliabideak xahutzen baditugu ere. Eta behar horiei erantzuteko bide bakarra asmatu dugu: egin, erabili eta baztertu, eta berriro sortu, onura xurgatu eta zabor bihurtu.
Eta berandu ei gabiltza. Aste honetako datuen arabera, Europan dugun kontsumo maila gizaki guztiek balute hiru bat lur beharko genituzke. Pobreenek diote beraiek ez diotela uko egingo guk aspaldi dugunari, gu berriz ez omen gaude atzerapausorik emateko prest.
Zure interesekoa izan daiteke
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.
Zeelanda Berriak ongietorria eman dio 2026 urteari
Ozeaniako herrialde hau izan da 2025ari agur esan eta 2026ari ongietorria eman dion lehenengoetako bat, Aucklanden su artifizialen ikuskizun batekin.
Israelek Somalilandia aitortzea, Afrikako Adarreko taula geoestrategikoan faktore berria
Israelek Somalilandia onartzeak hamarkadetako gatazka sezesionista pizteaz gain, pieza berri ezegonkor bat txertatzen du Afrikako Adarreko eta Ekialde Ertaineko aliantzen eta etsaitasunen taula geoestrategiko konplexuan.
Gutxienez pertsona bat hil da eta 80 inguru zauritu dira Machu Pichura zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean
Gutxienez pertsona bat hil da eta beste 78 zauritu dira astearte arratsalde honetan Machu Picchuko Parke Arkeologiko Nazionalera zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean, Ollantaytambo herrian, Urubamba probintzian, Peru hegoaldean.
Hamar herrialdek eskatu diote Israeli UNRWAk eta GKEek esku har dezatela egoera "katastrofikoaren" aurrean
Israelek UNRWAren operazioen etetea azkartzen duen lege bat onartu du, NBEren agentzia 2023ko urriaren 7ko erasoetan inplikatuta dagoela iritzita.