Iraganekoak

Adituek diote oroimenak eta hizkuntza zuzenean lotuta daudela, ondorioz, mintzaira egituratu aurreko oroitzapenak ez direla benetakoak, ondoren asmatutakoak baizik. Eta itxura guztien arabera, 5-6 urte bete aurreko ustezko irudi eta bizipenak kontatu digutenaz eta erakutsitako irudiez eraikitakoak dira.

Bizi izandakoaz geratzen zaizkigunak dira oroimenak, baina horrek ez du esan nahi gogoratzen dugun hori gertatu zenik, beraz, gehienetan uste duguna eta benetan gertatu zena oso ezberdinak izan ohi dira. Ametsen munduan, aldiz, era batera edo bestera bizi izandako errealitatearen zatiek fantasiaren eremuetara garamatzate, inoiz gertatu ez direnek egiazkotasuna erakusten digute.

Bakoitzaren buruan gertatzen diren horiek, hala ere, hortxe hasi eta amaitzen dira. Baina azken urtetan gizakion jarduera askotan, batez ere politikagintzan eta kazetaritzan, iragana izan ez dena izan dela sinistarazi nahi digute. Gaur egun teknologiak aukera ematen digu gertatutakoa izan zen moduan gogora ekartzeko, zehatz, benetan izandako soinu eta irudiez. Baina, hala ere, politiko, ekonomialari eta kazetari askok inoiz gertatu gabea kontatzen digute egungo egoera azaldu eta argitzeko. Guk bizi izandakoa ez zela horrela izan, eta sarri hori dionak ez zuen berak bizi izan orain buruan sartu nahi digun egoera hori.

Ukronia ariketa interesgarria da, baina aurrez badakigu bere ondorioak beti gezurrezkoak direla. Zoragarria izan zitekeela zerbait, beste modu batera jokatu izan bagenu, baina iragana ezin da aldatu.

Gaur egun, keinua aldatu gabe gezurra esaten dute munduko gizon eta emakume boteretsuenek. Ia gehienetan harrapatu egiten dituzte, baina hala ere ez dira damutzen, ez dute atzera egiten, ez dute hitza jaten. Ohitu gara entzun edo irakurtzen dugun guztia zalantzan jartzen, jakin badakigulako zinpean egindako adierazpen solemneenak ere ez direla zuzenak gehienetan.

Historiagileek diote ez dagoela kondaira bakarra, bizipenak, oroimenak eta gertatu den horren ondorioak ezberdinak direla guztiontzat, baina ahalegina egin beharra dagoela ahalik eta gehien hurbildu ditzagun gertaeren kontakizunak. Azken urte hauetan justu kontrakoa egiten ari gara, gezurretan oinarritutako historia sinisten ari garelako. Esan ohi da bere iragana ezagutzen ez duen herriak, aurrekoek, arbasoek egindako oker berberak egiten dituztela. Ez dakigu zer gertatzen zaien gezur borobiletan eraikitako historia duten herrietan, baina laster izango dugu egiaztatzeko aukera.