Heriotza
Neurologoek diote zerebroak behin eta berriz informazio okerra ematen digula, gure buruak errealitatea itxuraldatzen duela, azken finean bakoitzak sortzen dugula ikuspegi eta irizpide propioa, gehienetan gertatutakoaz edo ikusitakoaz zerikusirik ez badu ere. Itsusia, gustatzen ez zaiguna, mingarria izan litekeena, kalte egingo diguna… alboratu, ezkutatu eta ukatu egiten dugu.
Esan ohi da sasoi garaikideen ezaugarri nagusia horixe dela, oinazea, mina, frustrazioa, eta batez ere, heriotza ukatu egiten ditugula. Inork ez daki urtero munduan zenbat pertsonak egiten duen bere buruaz beste, Osasunaren Mundu Erakundeak uste du miloi bat inguru izan litezkeela. Baina herrialde gehienetan, komunikabide ia guztietan erabat ezabatzen dugu.
Urtetan irizpide ofizialak zion ez zela komeni horrelako albiste eta gertakizunak zabaltzea, eredu izan zitezkeelako arrisku taldean edo arrisku egoeran dauden pertsonentzat. Orain, berriz, jarrerak eta adituen aholkuak aldatu egin dira eta justu kontrakoa esaten digute, suizidioen berri eman beharra dagoela, normaltasun osoz azaldu behar dugula, beste edozein gaitz edo istripuren gisa.
Gaur egungo teknologiek egoera bitxia sortzen digute, batez ere oso urruti daudelako adierazten digutena, sentiarazten zaiguna eta benetako mundua. Eten gabeko harremanetan omen gaude, komunikazioa ez dugu inoiz eteten, baina arazoak ditugu benetako laguna zein dugun zehazteko. Historian zehar jende arruntak, herritarrok ez dugu sekula horrenbeste informazio jaso. Gertu eta urruti gertatutakoaren berri dugu, giza jarduera guztiei buruzko xehetasunak iristen zaizkigu, baina seguruenera oinarrizko kontuei buruzko ezjakintasuna inoiz baino nabarmenagoa da gehienongan.
Neurtu eta ukitu daitekeenari buruz osa liteken irudia hori bada, zer esanik ez iritzi eta sentipenen menpe dagoenaz. Adinaren eragina, irudiaren garrantzia, edertasunaren beharra, eta batez ere, gaitza eta heriotza. Lotsatu egiten gaitu ondo ez gaudela aitortu beharrak, gaitzak eta gaixotasunak ezkutatu egiten ditugu, edertasuna eta gaztetasuna bihurtu ditugu xede eta amets nagusi. Zahartzaroa, gaixotasuna, heriotza ez dira gaur egun bizitzaren berezko aroak, ezkutatu eta gainditu beharreko ezusteko penagarriak baizik. Heriotza biziaren ezinbesteko amaiera da, batzuetan dagokionean iristen zaigu, beste batzuetan behar baino goizago eta bestetan aukera hori erabiltzen dugu gure esku dagoelako. Eta horixe da suizidioa, mingarria izanik ere ditugun aukeretako bat erabiltzea alegia.
Zure interesekoa izan daiteke
Bengala bat, Urtezahar egunean Suitzako taberna batean sua piztu izanaren arrazoi nagusia
Oraingoz, ez dago argi zenbat pertsona zeuden lokal horretan, baina hainbat lekukok adierazi dute sutea gertatu zen ordurako bengala zuten xanpain botila batzuk piztuta zeudela, eta sarrera bakarra oso estua zela deitoratu dute.
Irango protestetan "manifestariak hiltzen badituzte" herritarrak "erreskatatuko" dituela ohartarazi du Trumpek
Irango Gobernuak bere programa nuklearra berriro garatzen saiatzen ari dela adierazi du Trumpek azken egunotan, eta balizko bonbardaketekin erantzuteko prest agertu da, ekainean Israelekin egin bezala.
Zazpi pertsona hil dira Iranen, egoera ekonomikoak okerrera egin duela salatzeko deitutako hainbat manifestaziotan
Manifestazioak igandean hasi ziren Teheranen, eta dozenaka hiritara zabaldu dira azken egunotan, besteak beste, Isfahan, Kerman, Kermanshah, Hamadan eta Qom hirietara. Iran krisi ekonomiko larrian dago, urteko % 42ko inflazioarekin.
Txina medikamentuen eta antisorgailuen BEZa kobratzen hasi da, jaiotza-tasa estimulatzeko
Pekinek 30 urte baino gehiagoz indarrean egon den salbuespen fiskal bat ezabatu du krisi demografikoaren erdian.
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.