Valcalderan fusilatutakoak omendu dituzte Iruñean eta Cadreitan, 90 urte betetzen direnean
1936an, agintari militarrek 52 preso errepublikano atera zituzten Iruñeko kartzelatik, askatuko zituztelako aitzakian, baina hil egin zituzten. Bederatzi hamarkada geroago, ez dakite non dauden haien gorpuzkiak.
Cadreitan egin den ekitaldiaren une bat. EITBren bideo batetik hartutako irudia.
AFFNA-36-NAFSE Nafarroako Fusilatuen Senideen Elkarteak Valcalderako sarraskiaren biktimak gogoratu eta omendu ditu igande honetan, 1936ko abuztuaren 23an gertatutako hilketen 90. urteurrena bete denean.
Aurreko urteetan bezala, ekitaldiak gertaera haiei hertsiki lotutako bi lekutan egin dira: Iruñeko kartzela zaharraren orubean, presoak handik atera baitzituzten, eta Valcalderan, Cadreitan, non eraman eta hil baitzituzten.
1936ko abuztuaren 23an, agintari militar eta zibilek iragarri zuten Iruñeko Probintzia Kartzelako preso errepublikano talde bat askeko utzi zutela. "Ez zen askapen bat. Garbiketa bat zen", esan dute senideek. Presoak kartzelatik atera eta Cadreitako Valcalderara eraman zituen errekete eta falangista talde batek, eta han fusilatu egin zituzten.
"Horien artean, Iruñeko intelektual, buruzagi errepublikano eta sindikalista nabarmenak zeuden, Obanosko sei bizilagunez gain", gogoratu dute.
Valcalderara eramandako 52 pertsonetatik 51 hil zituzten. Honorino Arteta Echartek bakarrik lortu zuen ihes egitea eta bizirik irautea.
90 urte geroago, ez da ezagutzen non dauden Valcalderan hildako pertsonen gorpuzkiak. Jakina da gorpuzkiak Cadreitako hobitik atera zituztela eta ezkutuan Erorien Haranera eraman zituztela. Urte batzuk geroago, senide batzuen ahaleginari esker, gorpuzkiak Nafarroara itzuli ziren 1979an.
Corellan egindako omenaldi baten ondoren, uste da inguruko hilerriren batean lurperatu zituztela, baina une horretatik aurrera arrastoa galtzen da.
Horregatik, AFFNA-36 elkarteak "isiltasuna hausteko, eta ahozko zein dokumentuzko memoria berreskuratzeko" deia egindu eta, eta berriz ere laguntza eskatu du daturen bat jakin dezakeenak horren berri ematen dezan: "Valcalderako biktimen gorpuzkiekin zer gertatu zen jakin behar da eta haien familiei horiek aurkitzeko eskubidea bermatu behar zaie", adierazi dute.
Zure interesekoa izan daiteke
Eusko Jaurlaritzak ostegunean hasiko du urte politiko berria
Besteak beste, etxebizitzaren prezioak, Osakidetzako itxaron-zerrendek, transferentziek eta erreforma fiskalak markatuko dute agertoki politikoa udazkenean.
Ceutan konfinamendua ezartzeko eskatu dio Feijook Sanchezi "osasun arriskuagatik"
Alberto Nuñez Feijoo PPko buruak Ceutan konfinamendua ezartzeko eskatu dio Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteari, uztailaren amaieran migratzaileak masiboki sartu ostean atzeman diren gaixotasun infekzioso eta kutsakorrak direla eta. Horren hitzetan, sarna eta tuberkulosi kasuak daude eta "osasun-arriskua" dago.
Bizirik dauden migratzaileak eta hildakoen gorpuak aberriratzeko eskatu dio Marokok Espainiari
Marokoko Justizia ministroak Espainiarekin akordio bat sinatzeko eskatu du, eta ziurtatu du Maroko prest dagoela autobusak Ceutara bidaltzeko, bizirik dauden migatzaileak hartzeko.
Gorenak atzera bota du ministroak abuztuan Senatuan agertzera behartzeko PPk egindako premiazko eskaera, Ceutako krisia dela eta
Nuñez Feijook Gobernuari eskatu dio baimena eman diezaiola Felipe VI.ari hiri autonomoa bisitatzeko, erregeak “Ceutara joan nahi duelako hala dagokiolako”.
Espainiako Gobernuak uste du posible dela 500 neska Penintsulara eramatea "aste gutxi barru"
Gazteria eta Haurtzaro arloak adierazi du astebete daramala gai honetan lanean Ceutako agintariekin, eta proposamen zehatz bat egingo duela.
Irunen hegoaldeko erronda, saihesbidea eta AP-8 autobidean 3. erreia egiteko beharra defendatu du Labordak
Radio Euskadiko "Boulevard" saioan Cristina Laborda Irungo alkateak esan duenez, urteak behar dira errepideak egiteko, eta erabaki batzuk duela 20 urte hartu behar izan zirela kritikatu du.
Gipuzkoak "plan estruktural bat" eskatu dio Espainiako Gobernuari Ceutako adingabeak hartzeko
Irune Berasaluze foru bozeramaileak adierazi du Gipuzkoa prest dagoela adin txikikoak hartzeko. Hori bai, baldintza batzuk ezarri dizkio Espainiako Gobernuari. Ezinbestekoa da, bere hitzetan, plan estruktural bat edukitzea, eta inprobisazioek ez dute lekurik izan behar.
"Politikan gizatasunez jardutea" eskatu du Chivitek, Ceutan bakarrik dauden adingabeen egoeraren aurrean
Maria Chivitek eskatu du alde batera uzteko Ceutan familiarik gabe dauden haurren egoera "deshumanizatzeko" ahalegina. Adingabe horien "muturreko egoera" nabarmendu du Nafarroako presidenteak, eta berretsi du Nafarroak beteko dituela bere betebeharrak, baina gainerako erkidegoei ere gauza bera egiteko deia luzatu die.
Irunek mugako trafikoaren aurrean duen "bakardadea" salatu du alkateak, eta Eusko Jaurlaritzak Frantzia seinalatu du
Cristina Laborda Irungo alkateak Eusko Jaurlaritzaren eta Gipuzkoako Foru Aldundiaren inplikazio handiagoa eskatu du, eta Ricardo Ituarte Segurtasun sailburuordeak, berriz, Ertzaintzaren kudeaketa defendatu du, eta Frantziako agintariak jo ditu mugan trafikoa arintzearen arduradun gisa.