Eslovenia, 1991
1991ean hasi zen Jugoslaviaren zatiketa. Emaitza lau gerra izan ziren: Esloveniakoa, Kroaziakoa, Bosniakoa eta Kosovokoa. Bosniakoa eta Kroaziakoa izan ziren hildako gehien eragin zituztenak, Esloveniakoa, berriz, gutxien eragin zituena.
Esloveniak hainbat abantaila zituen: ez zuen zuzeneko mugarik Serbiarekin, Kroaziak tapoi funtzioa egiten zuen bien artean. Eta garrantzitsuena ez zuen herritarren artean nahasketarik. Esloveniako ia biztanle guztiak esloveniarrak ziren, ez zegoen ia serbiarrik edo kroaziarrik. Horregatik Eslovenian egin zen erreferendumean, % 95ak Jugoslaviatik banatzearen alde bozkatu zuen, parte hartzea % 93 izan zelarik.
Jugoslaviako Armada Federala banaketa hori galarazten saiatu zen, armada horretan serbiarrak ziren nagusi. Gerra laburra izan zen, 10 egunekoa, eta 70 hildako inguru eragin zituen.
Armada federalak atzera egin zuen Kroazia eta Bosniarantz, bertan bazeuden defendatu beharreko serbiarrak. Kroazian, biztanleriaren ia % 30 serbiarrak ziren, Bosnian berriz % 30 serbiarrak eta % 20 kroaziarrak, ... gainerakoak musulman bosniarrak ziren. Bi herrialde horietan gerra zibil bortitza gertatu zen, 300.000 bat hildako guztira, eta garbiketa etnikoa ere izan zen. Hainbat mende elkarrekin arazorik gabe bizi ostean, Milosevic serbiarra edo Tudjman kroaziarra bezalako buruzagi arduragabek konbentzitu zituzten desberdinak zirela eta elkar hil behar zutela.
Zure interesekoa izan daiteke
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.
Zeelanda Berriak ongietorria eman dio 2026 urteari
Ozeaniako herrialde hau izan da 2025ari agur esan eta 2026ari ongietorria eman dion lehenengoetako bat, Aucklanden su artifizialen ikuskizun batekin.
Israelek Somalilandia aitortzea, Afrikako Adarreko taula geoestrategikoan faktore berria
Israelek Somalilandia onartzeak hamarkadetako gatazka sezesionista pizteaz gain, pieza berri ezegonkor bat txertatzen du Afrikako Adarreko eta Ekialde Ertaineko aliantzen eta etsaitasunen taula geoestrategiko konplexuan.
Gutxienez pertsona bat hil da eta 80 inguru zauritu dira Machu Pichura zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean
Gutxienez pertsona bat hil da eta beste 78 zauritu dira astearte arratsalde honetan Machu Picchuko Parke Arkeologiko Nazionalera zihoazen bi trenek aurrez aurre talka egin ostean, Ollantaytambo herrian, Urubamba probintzian, Peru hegoaldean.
Hamar herrialdek eskatu diote Israeli UNRWAk eta GKEek esku har dezatela egoera "katastrofikoaren" aurrean
Israelek UNRWAren operazioen etetea azkartzen duen lege bat onartu du, NBEren agentzia 2023ko urriaren 7ko erasoetan inplikatuta dagoela iritzita.