Arrakastaren galerak

Frantziako Geriatria Institutuaren ekimenez, Mundu guztiko 40 erakundek, zahartzaroaren eta adineko pertsonen duintasuna eta gizarte jardueran parte hartzeko eskubidea aldarrikatu dituzte. Argitaratutako agirian, pandemiak lehendik indartzen ari ziren joerak areagotu dituela diote, zaharrekiko mespretxua eta beraien munduarekiko gutxiespena batez ere.

Koronabirusak ziur aski agerikoagoak bihurtu ditu portaera, iritzi eta irudi batzuk, baina gure gizarteetan edadeko jendearen kontrako jarrerak, talde filosofiaren oinarri bihurtu ziren aspaldi. Gaur egun gaztetasunak bakarrik balio duela dirudi. Gorputz lirainak, irrifarre osasuntsuak, zimurrik gabeko azalak, kirolari nekaezinak eta indartsuak… Hortara garamatzate publizitateak, zorionaren ereduek, derrigorrezkoak bihurtu ditugun ilusioek eta ametsek.

Aldarrikapena sinatu dutenek erabat zentzudunak diren eskariak egin dituzte, edozeinentzako ezinbestekoak lirateken erreibindikazioak: bizimodu duina izan dezatela, gizartearen parte direla aitortzea,eguneroko jardueran esku hartzeko eskubidea… Zaharrak garai batean bi altxorren jabe ziren, bizitza luzea izatearen arrakasta eta urte horietan pilatutako jakituria. Adinekoek etxean eta auzoan babesa zeukaten, eta taldeak beraiengana jotzen zuen aholku bila. Orain, berriz, zaharrak soberan daude, alferrikakoak dira eta gehiegi gainera.

Esan ohi da adina denbora kontua dela, gauzak ondo guztiok iritsiko garela orain imajinaezina iruditzen zaigun adinera. Baina Munduak beste bide bat hartu du, gaztaroa, gazte itxura, ustezko edertasuna mugarik gabe luzatu behar ditugu. Adina, nekea, hain polita ez dena ezkutatu beharra dago, beste erremediorik ez dagoen arte.

Edozein espezie arrakastatsua dela esaten dugu bere ingurura egokitzeko gai denean. Irauteko, indartzeko eta ugaltzeko baliabideak menderatzen dituenean. Gizakiok, ingurura egokitu beharrean gure menpe jarri dugu. Neurri eta muga gabe ugaldu gara. Giro eta eremu guztietan moldatu eta bizi gaitezke. Eta nagusia, bizi itxaropena amets eroenetan ere irudikatuko ez genituzkeen neurrietaraino luzatu dugu.

Gizaki ororen asmoa eta helburua ahalik eta gehien bizitzea da, baina agian amaiera irudikatzen duelako, heriotzaren gertutasuna adierazten digulako, edo zuzenean itxusia iruditzen zaigulako, begi bistatik kendu nahi ditugu, zahartzaroa eta aro horretara iritsi diren guztiak. Gizateriaren lorpen nagusietakoa oinaze eta bazterkeria iturri bihurtu da batzuentzat; ezkutatu beharreko irudi itsusia gehiengoarentzat.