Demokrazia orain
Politikagintzaren historian gehien erabili den hitza "demokrazia" da. Eskuinekoek, ezkerrekoek, iraultzaileek, faxistek eta eskuin muturrekoek, guztiek apaindu dute euren burua kontrakotasunik onartzen ez duen elea izenburuan jarrita. Guztiok omen gara demokratak, baina gaur egun munduan gehiago dira demokratikoak ez diren sistemen-pean bizi diren pertsonak, oinarrizko eskubideak babestuta dituztenak baino.
Hitz borobil orori gertatzen zaiona laburbildu genezake hemen, sekula beteko ez den desira baita. Demokraziak ezin du perfektua izan, edozein egoeratan hobetu beharrekoa da, baina gehienetan ez genuke eragozpenik izango demokratikoa den gizartea eta beste zerbait den erregimenaren artean.
Egun hauetan milaka eta milaka lagun irten dira Hong Kongo kaleetara, bertako legebiltzarra Txinara estraditatzeko aukera emango duen legea aztertzen ari delako. Hong Kondarren iritziz, lege horrek bertako demokrazia suntsituko du. 1997an Erresuma Batuak Txinaren ardurapen utzi zuenean bere kolonia, Pekinek "herrialde bat, bi sistema" izeneko goiburua onartu zuen, prest azaldu zen Txinako biztanleei onartzen ez dizkien parte hartzea eta eskubideen babesa Hong Kongen errespetatzeko.
Errusian protesta gogorrak izan dira aste honetan adierazpen askatasuna aldarrikatzeko eta gobernuak oinarrizko eskubideei behin eta berriz egiten dizkien erasoak salatzeko. Turkian, Tayip Erdogan presidenteak aspaldi erabaki zuen bera dela demokrazia, eta erakundeek ez dutela inongo garrantzirik. Afrikako herrialde gehienetan aldiro-aldiro botoa ematen dute herritarrek, baina zaila gerta lekiguke demokraziaren arrastoren bat aurkitzea nonbaiten.
Hitzaren etimologiara joko bagenu "herriaren gobernua" litzateke esanahia, baina herrialde garatuetan hori baino dezente gehiago da: eskubideen errespetua, erabakien aurrean berdintzen gaituen legea, oinarrizko beharrak asetzeko ahalegina egingo duen gizartea, duintasuna eta ongizatea helburu dituena… Esan ohi da ezin dugula zerbaiten falta sumatu ezagutzen ez badugu. Helburu bat izateko zer nahi dugun zehaztu behar dugu, eta leku askotan ez dute inoiz demokraziarik ezagutu, gizartearen antolaketaren ardura erregeen, enperadoreen edo funtzionarioen esku izan delako. Eta demokrazia ikasketa ere bada, entzun, gure burua ukatu eta arrazoia gure aurkarien irizpideetan egon litekeela onartu. Hori, eta gure ordezkariak aukeratzeko eskubidea. Eta kalera irteten garenean edo estatuarekin harremanetan mesfidantzarik eta beldurrik ez izatea. Eta gaizki, ahul edo gaixorik gaudenean babesa eta zaintza izatea. Eta legea urratzen dugunean beste edozeinen tratu bera jasotzea. Eta…
Zure interesekoa izan daiteke
Bruselak ikerketa abiatu du Sheinen aurka, diseinu "adiktiboa" duelakoan eta legez kanpoko produktuen salmentagatik
Europako Batzordearen ustez, Txinako plataformak ez du Europako araudia betetzen, ez delako gardena bere gomendio-sistemekin eta legez kanpoko artikuluak merkaturatzeko aukera ematen duelako, besteak beste, haurren sexu-abusurako materiala.
Adimen artifizialaren gobernantza eztabaidagai Indian: Silicon Valleyeko handikiak eta nazioarteko agintariak New Delhin bildu dira
Sam Altman (OpenAI), Sundar Pichai (Google) eta Jensen Huang (Nvidia) lider teknologikoak batu dira goi-bileran.
Epsteinen paperetan jasotakoak gizateriaren kontrako krimentzat har daitezkeela esan du NBEk
Inpunitate osoz aritzen zen enpresa kriminal bat zela diote kasua aztertu duten errelatoreek. Sexu-esklabotza, bortxazko desagertzea, tortura eta feminizidioa, besteak beste, egin direla frogatzeko moduko dokumentuak daudela ziurtatu dute.
Nola gauzatuko du Israelek Zisjordaniako lurren erregistroa?
Jerusalem ekialdean prozesu bera hasi zenetik, eraginpeko lurren % 1 baino ez da palestinarren izenean erregistratu.
Rubioren hitzetan, AEBk ez du Europa basailu izatea nahi, "aliatu sendo bat" baizik
Bestalde, Atzerri eta Segurtasun gaietako europar idazkari nagusi Kaja Kallasek azken hilabeteotan Trumpen Gobernuak egindako kritikei erantzun die. "Batzuek aurkakoa badiote ere, Europa eroria ez da hiltzen ari den zibilizazio bat", esan du, eta gaineratu du gero eta jende gehiagok batu nahi duela "Europaren klubera".
Ultraeskuinaren gertuko gazte bat kolpeka hil izanak politika giroa nahasi du Frantzian
23 urteko matematikako ikasle katolikoa zen Quentin, eta larunbatean zendu zen, jasotako kolpeen ondorioz eta bi egun koman eman ostean. Lyongo Fiskaltza gertakari horren nondik norakoak ikertzen ari da.
Israelek Zisjordaniako eremu zabalak Estatuaren zati gisa erregistratu ditu, 1967tik lehen aldiz
Palestinako Aginte Nazionalak salatu duenez, Palestinako lurralde gehiena 'de facto' anexionatu du.
Alemaniak, Frantziak, Erresuma Batuak, Suediak eta Herbehereek Navalni oposizioko burua toxina batekin hiltzea leporatu diote Errusiari
Pozoia, jatorriz Ekuadorko igel batek ekoizten duena, ez dago "modu naturalean" Errusian. Von der Leyenek estatu errusiarraren jokabide "terrorista" salatu du.
Rubiok AEBen eta Europaren arteko harremanak hurbildu nahi ditu baina kontinente zaharrak independentzia sustatu nahi du
Marco Rubio AEBetako Estatu idazkariak Europarekiko harremanak goraipatu ditu larunbat honetan Municheko Segurtasun Konferentzian, eta arindu egin du herrialdeko presidenteorde J.D. Vancek duela urtebete emandako hitzaldi gogorraren tonua.
Zelenskik esan du Ukraina erdibitzeak ez duela benetako bakerik ekarriko
AEBk bultzatzen dituen bake-negoziazioek arrakasta izan dezaten ahal duen guztia egiteko prest agertu da Ukrainako presidentea, baita hauteskundeak berehala deitzeko ere, bi hilabeteko su-etena bermatzen bada.