Izan ginena
Gizakia gizaki denetik bizileku hobeagoen bila mugitu izan da. Joan etorri hauek gizateria aberastu dute alor guztietan,ezberdinen arteko hartu-emanak direlako aurrera pausoen oinarri. Baina jende mugimenduak beti gatazka eragin du, ez da inoiz baketsua izan, gizakiok berehala aldarrikatzen dugulako zapaltzen ari garen lurraren jabetza.
Eta mugimendu hauek ez dira antzinakoak europarrontzat. 1820 eta 1930 bitartean 52 miloi europear joan ziren Amerikara bizimodu hobearen bila. 1850 eta 1950 Ozeaniara joandako europarrak 5 miloi izan ziren. Españako gerra zibilak eta Bigarren Mundu Gerrak jende mugimendu izugarriak eragin zituen, sarraskiak saihesteko babes bila batez ere. Baina azken urtetan miloi asko izan dira lan bila eta aukera egokiak aurkitu nahiean mugitu diren europarrak. Gure DNAn,gure geneetan mugitu beharra eta mugitu izana hizki haundiz irarrita egon arren, historian zehar ohikoa izan den portaera dugu etorkinen ondorengoak garen herritar europarrok, zapaltzen dugun lurra eta etxea eraiki dugun orubea gurea bakarrik dela aldarrikatzea.
Emmanuel Macron presidente frantsesak aitortu du migranteekiko izandako portaera okerra izan dela, ez dela eraginkorra eta ez dugula gizatasunez jokatu. Onartu du Frantziak eta Europak ezin dituztela iristen zaizkien etorkin guztiak hartu, horregatik zuhurtasunez jokatzeko deia egin du, baina ez du gehiegi zehaztu zeintzuk diren auzi hau bideratzeko erabaki egokiak. Gizataldeen arteko harremanak ez dira inoiz errazak izan, are gehiago ustez batzuen eremuetara “kanpotarrak” iritsi direnean. Migrazioak beti izan dira, itxura guztien arabera datozen urtetan eta hamarkadetan ugaritu egingo dira mugimendu hauek, eta ez dirudi babes hesiak eraikitzea izan daitekenik erantzun bakarra.
Konponbideak aipatzerakoan sarriegi demagogiara jotzen dugu, oso zailak eta korapiltsuak diren arazoek konponbide samurra izango balute legez. Baina agian gaur egun hiri guztietan derrigorrezkoa dugun ariketa hemen egokia izan liteke. Gure hirietan guztioak gara oinezko, bizikletaren erabile, auto gidari, garraio publikoetako bezero…zebrabidea pasatzerakoan gidariaren lekuan jar gaitezke, autoa daramagunean autobus publikoaren lehentasuna onar genezake, bizikletan goazela badakigu oinezkoen artean gabiltzala… Europan migrazioarekiko dugun jarrera, beti haserre doan autogidariarena da, zebrabidea pasatzeko beharrik inoiz izango ez duela uste duenarena… Egiten duguna egiten dugula, auzi honetan ezinbestekoa da enpatia, bestearen lekuan jartzeko ahalegina.
Zure interesekoa izan daiteke
Bengala bat, Urtezahar egunean Suitzako taberna batean sua piztu izanaren arrazoi nagusia
Oraingoz, ez dago argi zenbat pertsona zeuden lokal horretan, baina hainbat lekukok adierazi dute sutea gertatu zen ordurako bengala zuten xanpain botila batzuk piztuta zeudela, eta sarrera bakarra oso estua zela deitoratu dute.
Irango protestetan "manifestariak hiltzen badituzte" herritarrak "erreskatatuko" dituela ohartarazi du Trumpek
Irango Gobernuak bere programa nuklearra berriro garatzen saiatzen ari dela adierazi du Trumpek azken egunotan, eta balizko bonbardaketekin erantzuteko prest agertu da, ekainean Israelekin egin bezala.
Zazpi pertsona hil dira Iranen, egoera ekonomikoak okerrera egin duela salatzeko deitutako hainbat manifestaziotan
Manifestazioak igandean hasi ziren Teheranen, eta dozenaka hiritara zabaldu dira azken egunotan, besteak beste, Isfahan, Kerman, Kermanshah, Hamadan eta Qom hirietara. Iran krisi ekonomiko larrian dago, urteko % 42ko inflazioarekin.
Txina medikamentuen eta antisorgailuen BEZa kobratzen hasi da, jaiotza-tasa estimulatzeko
Pekinek 30 urte baino gehiagoz indarrean egon den salbuespen fiskal bat ezabatu du krisi demografikoaren erdian.
Gutxienez 40 hildako eta 115 zauritu, gehienak larri, Suitzako Crans Montana eski-estazioan izandako sute batean
"Le Constellation" tabernan ospatzen ari ziren urte berriko festan piztu da sute bortitza, 01:30ean. Agintariek ez dute espekulaziorik egin nahi sutearen arrazoiaren inguruan baina erabat baztertu dute atentatuaren hipotesia. Bi lekukok azaldu dutenez, sua egurrezko sabaira gehiegi hurbildu ziren bengala batzuen ondorioz piztu zen, eta "oso azkar" zabaldu zen.
Sute batek eliza historiko bat kiskali du Amsterdamen Urtezahar gauean
Amsterdamgo Vondelkerk eliza historikoa, XIX. mende amaierako eraikina, erabat suntsituta geratu da bart sute baten ondorioz. Inguruko etxebizitzak hustu behar izan dituzte eta, zorionez, ez da inor zauritu ezbeharrean. Gertakariaren arrazoi ofizialak ezagutzen ez diren arren, herritar batzuek su artifizialak ikusi zituzten elizaren dorretik getu.
Moneta aldaketa Bulgarian: euroak lev moneta ofiziala ordezkatu du
Europar Batasunean (EB) duela 19 urte sartu bazen ere, Bulgaria orain arte eurogunetik kanpo egon da. 2026ko urtarrilaren 1etik, Bulgaria eurogunera sartu den 21. herrialdea da.
Zohran Mamdanik New Yorkeko alkate kargua hartu du
Alkate demokratak gauerdiaren ostean hartu du kargua, hiriko metro geltoki historiko batean egindako ekitaldi batean. New Yorkeko alkate gisa egin dituen lehen adierazpenetan, "ohorea eta pribilegioa" dela nabarmendu du.
Indarrean da Israelek Gazan jarduten duten 37 GKEri jarritako betoa
Israelek nazioarteko erakunde humanitarioei (Mugarik Gabeko Medikuak eta UNRWA) lizentziak kendu dizkie, eta jarduera etetea eta martxoaren 1a baino lehen Gazatik alde egitea exijitu die, erregistro-prozesu polemiko bat ez osatzeagatik.
Su artifizial liluragarriak mundu osoan 2026 urteari harrera egiteko
Su artifizial ikusgarriz eta musikaz lagunduta, urte berrian abiatu dira Rio de Janeiro, New York, Paris, Berlin edo Dubai bezalako munduko hiriburu handiak.