Urtean 20 milioi pertsona mugitzen dituzte hondamendi klimatikoek, Oxfamen arabera
Larrialdi klimatikoak eragindako hondamendiak mundu mailako barne desplazamenduen arrazoi nagusi bihurtu dira azken hamarkadan, eta 20 milioi pertsona baino gehiago euren etxeak uztera behartu dituzte urtero, Oxfamek astelehen honetan ohartarazi duenez.
"Beren etxeak uztera behartuak" izeneko txostena aurkeztu du gobernuz kanpoko erakundeak, gaur Madrilen inauguratu den Klimari buruzko Nazio Batuen Konferentziarekin bat eginez. Besteak beste, krisi klimatikoak kaltetutako komunitateei, desplazatuei barne, finantza-laguntza ematea aztertuko dute hilaren 13ra arte bertan.
Oxfamen arabera, gaur egun "hiru aldiz gertagarriagoa da norbaitek bere etxea utzi behar izatea zikloiengatik, uholdeengatik edo baso-suteengatik gatazkengatik baino, eta lurrikarengatik edo sumendien erupzioengatik baino zazpi aldiz gehiago".
Gobernuz kanpoko erakundearen arabera (2008tik 2018ra bitarteko datuak aztertu ditu), Europan klimak eragindako hondamendien ondorioz biztanleria mugitzeko beharra izateko arrisku handiena duten herrialdeen zerrendan, hirugarren dago Espainia, Txekiar Errepublikaren eta Greziaren atzetik.
Bereziki, Oxfamek nabarmendu du balizko desplazamendu horren aurrean ahulenak herrialde txiroetako herritarrak direla; izan ere, "CO2ak eragindako kutsaduran gutxien lagundu dutenak izan arren, arrisku handieneko egoeran daude".
Erakundearen arabera, klimaren krisiak munduan duen eragina desberdina da, eta errenta ertain eta baxuko herrialdeetako biztanleek, Indiakoek, Nigeriakoek eta Boliviakoek kasu, lau aldiz aukera gehiago dituzte hondamendien ondorioz lekualdatzeko, AEBn eta horien pareko herrialde aberatsetan bizi diren pertsonek baino.
Gainera, muturreko fenomeno meteorologikoen ondorioz barne mugimenduak izateko arrisku handiena duten hamar herrialdetik zazpi garatzen ari diren uharteetako estatu txikiak dira.
"2008tik 2018ra bitartean, batez beste, Kuba, Dominika eta Tuvaluko biztanleen % 5 inguru mugitu behar izan ziren urtero muturreko baldintza meteorologikoen ondorioz, hau da, Madrilgo biztanleriaren ia erdia", adierazi du Oxfamek, eta gaineratu du bere per capita emisioak "diru-sarrera handiko herrialdeen herena" direla.
Klimaren konferentzian, NBEk Varsoviako Nazioarteko Mekanismoaren lehen berrikuspena amaitzea aurreikusi dute. Halaber, garapen bidean dauden herriek "klima-aldaketaren ondorioz larrialdi egoerak pairatu ostean, suspertzen eta berreraikitzen lagunduko dien funts berri bat sortzeko presioa egitea" espero dute.
Zure interesekoa izan daiteke
AEBk eta Ukrainak produktibotzat jo dituzte Errusiarekin izan dituzten negoziazioak
Ukraina eta Errusiako ordezkariak Arabiar Emirerri Batuetako hiriburuan bildu dira, Estatu Batuetako ordezkariekin batera, gerrari amaiera ematea duen bigarren bilera sorta batean. Elkarrizketek ostegunean jarraituko dute.
21 palestinar hil ditu Israelek Gazan, tartean sei haur, gauez egindako erasoetan
Erasoen biktimetako bat Hussein Hassan Hussein Al Samiri da, Palestinako Ilargi Gorriko paramediko bat. Israelek atzo gauetik jaurtitako bonbardaketa ugarietako batetik zaurituak zeramatzala eraso diote. Su-etenaz geroztik Israelek egindako erasoen ondorioz hildako gazatarren kopurua 556ra igo da, horien artean 115 adingabe baino gehiago.
Trumpek eta Petrok bakeak egin dituzte, urtebetez irainka aritu ostean
Donald Trump AEBko presidenteak eta Gustavo Petro kolonbiar homologoak astearte honetan bakeak egin dituzte, tonu atsegineko bilera batekin, Etxe Zurian, desadostasunek eta irain gurutzatuek markatutako urte baten ondoren.
Elon Muskek eduki esplizitua sustatu zuen Grok AArekin, Xn erabiltzaileak irabazteko
Aktibo egon zen hamaika egunetan, Groken irudi sortzaileak hiru milioi irudi sexualizatu baino gehiago sortu zituen; horietatik 23.000k haurrak irudikatzen zituzten eta 1,8 milioik inguru, emakumeak. Elon Muskek xAIko langileei eskatu zien eduki esplizituarekin lan egiteko trebatzeko, sexuala barne, eta langileei ohartarazi zien "eduki sentikorra, bortitza, sexuala eta/edo beste eduki iraingarri edo asaldatzaileak" ikusteko prestatu zitezela, "estres psikologikoa" eragin ziezaiekeen eta.
Nobel Institutuak adierazi du Machadoren sariaren berri filtratu zela, baina ez du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak dirutza jokatu zuten apustu-webguneetan, eta, hortaz, ziur esan dezakegu batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen, Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondorioz.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaurko probetan erregai-ihesa izan eta bertan behera utzi behar izan dutelako
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAren buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo guzti-guztiak konponduko" dituela, beharrezko konponketak egingo dituela eta berriz egingo dituela saiakerak.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.
Mila eraikin baino gehiago berkuntzarik gabe geratu dira Kieven, Errusiak egindako bonbardaketa baten ondorioz, -20 gradurainoko tenperaturak direnean
Darnitsia eta Dniprovski auzoetako etxeak dira. Energia-instalazioen aurka Errusiak egindako lehen erasoa da, joan den ostegunean energiaren aurkako bonbardaketetan aldi baterako su-etena ezarri zuenetik.
Petro eta Trump Etxe Zurian bilduko dira gaur, tentsioa baretzeko ahaleginean
Kolonbiako presidenteak kafez eta txokolatez betetako saskia eramango du AEBko presidentearekin egingo duen bilerara. Trumpek bilera "ona" izatea espero du, AEBk Maduro preso hartu zuenetik agintari kolonbiarra "oso atsegin" jokatzen ari dela esanda.