Ameriketako Estatu Batuentzako eta Auzitegi Gorenarentzako "egun tristea" dela uste du Bidenek
Joe Biden Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak ostiral honetan adierazi duenez, gaurkoa "egun tristea" da Auzitegi Gorenarentzako eta herrialdearentzako, Auzitegiak abortu eskubidea babesik gabe utzi ondoren.
"Oso argi hitz egingo dut. Emakumeen aukeratzeko eskubidea bermatzeko modu bakarra Kongresuak lege federal baten bidez Roe versus Wade babesa berrezartzea da. Presidenteak ezin du halako neurririk hartu", azaldu du Bidenek Etxe Zurian.
Bidenek gogorarazi du demokratek Senatuan eskubidea babesteko, legedi bat aurrera ateratzeko, boto nahikorik ez dutela, "ondorioz, boto-emaileek euren ahotsa entzunarazi behar dute".
"Datorren udazkenean senatariak eta ordezkariak aukeratu behar dituzte, lege federal batekin emakumeen aukeratzeko eskubidea berriro arautzeko", animatu du presidenteak.
"Udazkenean, Roe boto-txartelean izango da, askatasun pertsonalak, pribatutasun eskubidea, askatasuna, berdintasuna, guztia botoan izango da. Hala ere, gaurko erabakiaren ondorioak jasango dituzten estatuetan, emakumeen eskubidea babesteko eskura dudan guztia egingo dut", agindu du.
Gobernariaren hitzetan, tokian toki abortu eskubidea babestuko duten buruzagi gehiago behar ditu herrialdeak. Gaurko ebazpena "azken hitza" ez dela ziurtatu du.
Bestalde, Donald Trump (2017-2021) bere aurrekoak izendatutako hiru magistratuak kritikatu ditu agintariak.
"Donald Trump presidenteak izendatutako hiru epaileak justiziaren balantzarekin bukatzeko eta emakumeen oinarrizko eskubidea ezabatzeko erabakiaren atzean daude", azpimarratu du Bidenek, Neil M. Gorsuch, Brett M. Kavanaugh eta Amy Coney Barretti erreferentzia eginez.
Epaia "muturreko ideologia" baten emaitza eta "hanka-sartze tragiko" bat dela uste du buruzagiak.
Bestalde, Kamala Harris Estatu Batuetako presidenteordeak ohartarazi du "osasun krisia" ekarriko duela Auzitegi Gorenaren epaiak. "Goizean zituzten osasun- eta ugal-eskubiderik gabe oheratuko dira gaur Estatu Batuetako milioika emakume", deitoratu du Harrisek, Illinois estatura egindako bisitan zehar eskainitako hitzaldian.
Gainera, presidenteordeak adierazi du lehen aldia dela estatubaturrei konstituzio-eskubide bat kentzen zaiela. Era berean, ohartarazi du, honen ostean, "konpondutzat" ematen diren bestelako eskubideen ezabapena gerta litekeela, ezkontza homosexuala barne.
Trump pozik azaldu da ebazpenarekin, eta hiru epaile kontserbadoreak izendatzeagatik bere erantzukizunaren inguruan galdetu diotenean, "Jaungoikoaren erabakia da", erantzun du.
Erreakzio gehiago
Michelle Bachelet NBEko giza eskubideetarako ordezkariaren ahotan, "sexu eta ugaltze osasunaren babesean bost hamarkadetan zehar aurrerapausoak eman ostean, atzerapauso handi bat suposatzen du" erabakiak.
Emmanuel Macron Frantziako presidenteak emakume estatubatuarrei elkartasuna adierazi die. "Abortua emakume guztien oinarrizko eskubide bat da. Babestu behar dugu. Emakumeei elkartasuna adierazi nahi diet, AEBko Auzitegi Gorenak haien askatasunak zalantzan jarri dituelako gaur", idatzi du Twitter sare sozialean.
Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak ohartarazi duenez, konkista sozialak "beti daude arriskuan". "Mundu guztiko emakumeentzako egun oso tristea da", ziurtatu du Irene Montero Berdintasun ministroak; izan ere, neurriarekin "ugaltze eskubideak" eta "sexu osasuna arriskuan jartzen ari dira".
Luis Arguello Espainiako Gotzainen Biltzarreko bozeramaile eta idazkari nagusia, aldiz, pozik agertu da AEBko sententziarekin, "aborturako eskubide konstituzionala ukatzen duelako"; "norabide onean emaniko pausoa" eta "borrokan jarraitzeko bultzada". Erabakia "batera gogoeta egiteko gonbite boteretsua da", ziurtatu du Vincenzo Paglia artzapezpiku eta Vatikanoko ordezkariak.
Zure interesekoa izan daiteke
Pentagonoak kargutik kendu du AEBko Armadako Estatu Nagusiko burua
Erasoen gorakadaren erdian, Randy Georgek agintea utzi du eta Trumpek bere erretorika belizista areagotu du.
Artemis II misio espaziala Ilargira bidean da jada
Bidaia tripulatuak bueltan dira Ilargira, 50 urteren ostean, baina oraingoan ez da ilargiratzerik aurreikusi.
Trumpek kargutik kendu du Pam Bondi fiskal nagusia, Espstein auziaren kudeaketarekin hainbat desadostasun izan ostean
AEBko presidenteak 2024ko azaroan jarri zuen karguan, baina denbora horretan hainbat enfrentamendu izan dituzte. Todd Blanchek ordezkatuko du Bondi, Trump presidente izan aurretik jasotako lau inputazio penaletan defendatu zuen abokatuak, alegia.
Amazonek Bahrainen duen zentro baten aurkako erasoa egin duela aldarrikatu du Iranek
Irango Guardia Iraultzaileak Microsoft, Apple, Google, Meta, Boeing, Tesla eta beste 14 enpresaren aurkako erasoak egiteko mehatxua egin zuen asteartean, Iranen kontrako "operazio terroristetan parte hartzea" leporatuta.
Erreskate faltsuak gauzatzen zituen sare bat desegin dute Nepalen
Mendizaleei iruzur egiten saiatzen ziren, beharrezkoak ez ziren ebakuazio medikoen bidez. Agintariek faltsututako 171 erreskate baieztatu dituzte 2022tik 2025era. Ikerketak zabalik jarraitzen du, eta ez da baztertzen kaltetuen kopurua handitzea.
Texasko petrolioak ia % 13 egin du gora, gerra laster amaitzeko zantzurik ez dagoelako
Trumpen azken agerraldiak gerra azkar amaitzeko itxaropena zapuztu du inbertsiogileen artean. Wall Streetek % 1,28 egin du behera, Trumpek Irani "gogor" erasotzen jarraituko duela iragarri ostean.
Artemis II-ko komuna, Ilargira bueltatzeko misioa kolokan jarri duen ustekabea
Tripulazioak akats bat antzeman zuen Orion ontziko hondakinen sisteman. Hala ere, arazoa konpondu zuten, aireratu eta ordu batzuk geroago, misioa arriskuan jarri gabe.
Albiste izango da: "Artemis II" ilargi-bidaia, NAN digitala mugikorrean eta Balmasedako prozesioa
Orain-eko albisteen laburpena, minutu batean.
AEB Iranen dituen helburuak betetzetik gertu dagoela ziurtatu du Trumpek, eta eraso gehiago iragarri ditu
AEBko presidenteak aste gutxi barru aurreikusten du gerraren amaiera, eta Ormuzko itsasartea "modu naturalean" irekiko dela dio. Bien bitartean, Teheranek ukatu egin du su-etena eskatu izana.
"Artemis II" aireratu da Ilargira bidean
NASAko tripulazioa Lurreko orbitan erabat sartu da, eta 10 eguneko bidaiari ekin dio. Gorabehera txikiak izan dira jaurtiketan, baina konpondu dituzte.