AEBko Auzitegi Gorenak abortu eskubidea babesik gabe utzi du
Ameriketako Estatu Batuetako Auzitegi Gorenak abortu eskubidearen babesa baliogabetu du gaur. Ondorioz, estatu bakoitzak erabakiko du abortua debekatu ala ez aurrerantzean. Babesa 1973tik indarrean zegoen.
Ebazpenaren arabera, Konstituzioak "ez du eskubidea aitortzen", eta abortuaren inguruan legeztatzeko boterea "herriari" eta haren "ordezkari hautetsiei" itzultzen die.
Duela 49 urte plazaratutako Roe versus Wade epaia eta 1992ko Planned Parenthood versus Casey ebazpena atzera bota ditu gaurko sententziak. Lehenengoak abortu eskubidea babesten zuen herrialde osoan, eta bigarrenak babesa berretsi zuen, nahiz eta estatuei abortu prozedurak arautzeko aukera eman.
"Konstituzioa obeditzeko eta abortuaren gaia herritarren ordezkari hautetsien esku uzteko garaia da", adierazi du literalki Samuel Alito epaileak idatzitako ebazpenean. Honenbestez, maiatzean komunikabideei filtratutako zirriborroan agertzen zen esaldi bera erabili du.
Erabakiak aldeko sei boto eta kontrako hiru izan ditu. Hala ere, alde bozkatu duen epaileetako batek iritzi bereizia eman du.
Aldeko botoa eman dutenek abortua eskubide konstituzionala ez dela uste dute, ezta estatubatuarren "historiak edo tradizioak" babestutako eskubidea ere.
Gainera, Roe versus Wade epai "iraingarriak" Konstituzioaren aurka "talka" egiten zuela azaldu du sententziak. Planned Parenthood versus Casey ebazpenak hanka-sartze berdinak "betikotzen" zituela erantsi du.
Goreneko hiru epaile aurrerakoiek, aldiz, espero bezala, kontrako botoa eman dute.
"Epaimahaiarentzako atsekabez, baina batez ere milioika emakume estatubatuarrentzako, oinarrizko eskubide konstituzional bat galdu dutelako, ez gaude ados", esan dute Stephen Breyerrek, Sonia Sotomayorrek eta Elena Kaganek adierazpen bateratu batean.
Gaurko ebazpenarekin, estatuek abortua guztiz debekatu dezakete, horrela erabakiz gero. Litekeena da, Ameriketako Estatu Batuak bitan zatitzea, batzuetan posible izango baita abortua praktikatzea, baina beste estatu batzuek guztiz debekatuko dute.
Ebazpena emakumeentzako "iraina" eta "belarrondokoa" dela esan du Nancy Pelosi buruzagi demokratak. "Erabaki krudela, eskandalua eta erdiragarria da", adierazi du Pelosik prentsaurrekoan, Kapitolioan.
Pelosik azpimarratu duenez, "emakume, ama eta amona gisa", gazteek aurrekoek baino eskubide gutxiago izatea oso tristea da.
Azaroan hauteskunde legegileak daudela gogorarazi du buruzagi demokratak, eta aborturako askatasuna "boto-txartelean izango" dela erantsi du.
Demokratek gehiengo estua dute Senatuan. Ondorioz, edozein proposamen aurrera atera ahal izateko errepublikanoen 10 boto behar dituzte.
Zure interesekoa izan daiteke
Pentagonoak kargutik kendu du AEBko Armadako Estatu Nagusiko burua
Erasoen gorakadaren erdian, Randy Georgek agintea utzi du eta Trumpek bere erretorika belizista areagotu du.
Artemis II misio espaziala Ilargira bidean da jada
Bidaia tripulatuak bueltan dira Ilargira, 50 urteren ostean, baina oraingoan ez da ilargiratzerik aurreikusi.
Trumpek kargutik kendu du Pam Bondi fiskal nagusia, Espstein auziaren kudeaketarekin hainbat desadostasun izan ostean
AEBko presidenteak 2024ko azaroan jarri zuen karguan, baina denbora horretan hainbat enfrentamendu izan dituzte. Todd Blanchek ordezkatuko du Bondi, Trump presidente izan aurretik jasotako lau inputazio penaletan defendatu zuen abokatuak, alegia.
Amazonek Bahrainen duen zentro baten aurkako erasoa egin duela aldarrikatu du Iranek
Irango Guardia Iraultzaileak Microsoft, Apple, Google, Meta, Boeing, Tesla eta beste 14 enpresaren aurkako erasoak egiteko mehatxua egin zuen asteartean, Iranen kontrako "operazio terroristetan parte hartzea" leporatuta.
Erreskate faltsuak gauzatzen zituen sare bat desegin dute Nepalen
Mendizaleei iruzur egiten saiatzen ziren, beharrezkoak ez ziren ebakuazio medikoen bidez. Agintariek faltsututako 171 erreskate baieztatu dituzte 2022tik 2025era. Ikerketak zabalik jarraitzen du, eta ez da baztertzen kaltetuen kopurua handitzea.
Texasko petrolioak ia % 13 egin du gora, gerra laster amaitzeko zantzurik ez dagoelako
Trumpen azken agerraldiak gerra azkar amaitzeko itxaropena zapuztu du inbertsiogileen artean. Wall Streetek % 1,28 egin du behera, Trumpek Irani "gogor" erasotzen jarraituko duela iragarri ostean.
Artemis II-ko komuna, Ilargira bueltatzeko misioa kolokan jarri duen ustekabea
Tripulazioak akats bat antzeman zuen Orion ontziko hondakinen sisteman. Hala ere, arazoa konpondu zuten, aireratu eta ordu batzuk geroago, misioa arriskuan jarri gabe.
Albiste izango da: "Artemis II" ilargi-bidaia, NAN digitala mugikorrean eta Balmasedako prozesioa
Orain-eko albisteen laburpena, minutu batean.
AEB Iranen dituen helburuak betetzetik gertu dagoela ziurtatu du Trumpek, eta eraso gehiago iragarri ditu
AEBko presidenteak aste gutxi barru aurreikusten du gerraren amaiera, eta Ormuzko itsasartea "modu naturalean" irekiko dela dio. Bien bitartean, Teheranek ukatu egin du su-etena eskatu izana.
"Artemis II" aireratu da Ilargira bidean
NASAko tripulazioa Lurreko orbitan erabat sartu da, eta 10 eguneko bidaiari ekin dio. Gorabehera txikiak izan dira jaurtiketan, baina konpondu dituzte.