Ane eta Markel dira euskaldunek gogokoen dituzten izenak
Ane eta Markel dira Euskadin 2010 eta 2012 bitartean jaio ziren umeei jarritako ponte-izen ohikoenak. Gurasoen artean, berriz, Ainhoa eta Aitor ziren izen ohikoenak.
Eustat Euskal Estatistika Institutuak gaur kaleratu ditu aipatutako epe horretan izandako jaiotzen estatistiken datuak, ponte-izenei dagokienez.
1996. urteaz geroztik, nesken izena aukeratzean gurasoen lehentasun-ordenan lehen postua duen ponte-izena Ane da. Bigarren eta hirugarren postuetan June eta Irati daude, eta horien atzetik, Nahia, Uxue eta Izaro.
Gurasoek mutilentzat nahiago duten izena Markel da, eta horren atzetik Jon, Iker, Oier, Ander eta Unai daude.
Erregistro Zibilak bi izen soil edo izen konposatu bat onartzen ditu gehienez ere; hala ere, gurasoek izen soil bat jartzea nahiago dute. Ehun izen ohikoenen zerrendan ez dago izen konposaturik, garai batean oso ohikoak izan baziren ere.
Izen beraren grafia ezberdinak
Izen euskaldunak nagusitzen dira, eta batzuk idazkera ezberdinekin erregistratzen dira, eta hori da honako hauen kasua: Ane-Anne, Itxaso-Itsaso, Leire-Leyre, Jon-Ion, Aritz-Haritz.
Maria eta Miren izenen kasuan izan ezik, izenen euskarazko formek gaztelaniazko formak gainditzen dituzte, eta horren adibide ditugu honako hauek: Ane eta Ana, Xabier eta Javier, Jon eta Juan, eta Mikel eta Miguel.
Naia eta Nahia izenek aipamen berezia merezi dute, baliteke eta izen ezberdinak izatea. Baliteke Naia Nahia izenaren aldaera bat izatea, baina azken hori da Euskaltzaindiak gaur egun onartzen duena, eta seguruenik hori da EAEko jaioberrien izenen zerrendan zortzigarren postuan egoteko azalpen onargarriena.
Bestalde, Naia beste hizkuntza batzuetan ere bada, frantsesez, katalanez eta ingelesez esaterako, eta Espainian toponimo batzuetan ere badago. Azkenik, Nahia, “h” eta guzti, izen euskalduna da, zalantzarik gabe, eta neskentzat gehien aukeratzen diren izenen zerrendan laugarren postuan dago.
Horiek biak gehituz gero, lehen postuan egongo lirateke, 1.104 neskatori (neskato jaioberrien % 3,61) jarri baitzieten izen horietako bat.
Nazionalitatearen arabera
Amen nazionalitatea kontuan hartuz gero, atzerriko nazionalitatea dutenek ere izen euskaldunak aukeratu zituzten nagusiki, baina sailkapen orokorrarekin alderatuta, badago alderik.
Nesken kasuan, gehien aukeratutako bost izenen artean hiru izen euskaldun daude: Naiara, Ainhoa eta Nahia. Zerrendako lehenengoa, baina, Sara da, jatorri hebrearra duen izena.
Mutilen artean, Iker eta Ander izen euskaldunak lehenengo eta laugarren pstuetan daude, hurrenez hurren; ziren erabilienak; bigarren postuan Adam (izen hebrearra) dago, hirugarrenean Mohamed (jatorri arabiarrekoa) eta bosgarren postuan Rayan (jatorri bat baino gehiago izan ditzake).
Gurasoen izenak
Gurasoei dagokienez, 2010-2012 aldian ama izan ziren emakumeen artean izen ohikoenak hauek izan ziren: Ainhoa, Leire, Nerea, Amaia, Sonia, Maria, Marta, Ainara, Susana eta Monika.
Emakume horien artean, gehienak 1972 eta 1982 artean jaiotakoak ziren, hiru izen ohikoenak euskaldunak ziren, baina gaztelaniazkoek presentzia handia zuten oraindik.
Aita izan ziren gizonezkoei dagokienez, gehien errepikatzen ziren hamar izenak honako hauek izan ziren: Aitor, Javier, David, Iñigo, Asier, Óscar, Gorka, Iker, Francisco Javier eta Iñaki.
Kasu horretan, nagusiki 1970 eta 1980 artean jaiotako gizonak ziren, eta garai horretan izen konposatuek jada bidea ematen zieten izen soilei, eta izen euskaldunak nagusitzen hasi ziren.
Zure interesekoa izan daiteke
Athleticek gaitzetsi egin ditu Jon Uriartek jasotako mehatxuak eta bere “babes osoa” adierazi dio
Erakundeak adierazi duenez, "errespetua irmo aldarrikatuz baino ez dugu gizarte eta Athletic hobea eraikiko".
Martxoaren 23an irekiko dute Osakidetzako EPErako izen-ematea
Probak ekainaren 19an, 20an eta 21ean egingo dira, eta horietan LEP eredu berri bat ekarriko du: test motako azterketak egingo dituzte eta nota hurrengo deialdietarako erreserbatuko da.
Euskal Herrian Euskarazek CCOO sindikatuaren mehatxua salatu eta mobilizatzeko deia egin du
Euskal Herrian Euskarazen agerraldia. Argazkia: EITB Media
Ramadanaren amaiera jendetsua Euskal Herrian
Ehunka musulman bildu dira Gasteizen eta Zumarragan islamaren hilabeterik sakratuenari agurra emateko. 2026ko otsailaren 17tik martxoaren 19ra arte, musulmanek abstinentzia egin dute egunez. Argia egon den orduetan, ez dute jan, ez dute edan (ezta urik ere), ez dute erre eta ez dute sexu-harremanik izan.
Athleticeko presidenteak jazarpena eta mehatxuak salatu ditu
Jon Uriartek Ertzaintzaren aurrean salatu duenez, futbolarekin lotutako gazte erradikalak bere etxeko atarian sartu dira eta mezu iraingarriak utzi dizkiote.
Luzaiden dantzan, Korrikaren lekukoa eskuan!
Arnegitik Luzaiderako bidean, Luzaideko Bolantak taldeak dantzan hartu du Korrikaren lekukoa. 126. kilometroan izan da, 04:00ak aldera. Azken urteotako tradizioari eutsiz, dantzan jarri dira lekukoa hartu dutenean.
Jendetza bildu du Korrikak Maulen
Lurraldeko eta hiriburuko hainbat elkarte eta herriko etxe ikusi ditugu parte-hartzen, hala nola, Sohütako pastorala, UEU, Palestinaren aldeko elkartea, Pitxu gaztetxea, Xiberoko Botza eta beste hainbat. Handik Nafarroa Beherea alderako bidea hartu du. Gaueko 22:00 pasata sartuko da lurralde hartan Aiherratik.
Pertsona bat erietxera eraman behar izan dute Baionan gertatu den sute baten ondorioz
Sua 14:15ak inguruan piztu da garra Baiona Tipiko Kupelgileak karrikako eraikin batean. Suhiltzaileek eraikina hustu dute bertaratu orduko. Hirugarren solairuan zegoen gizonezko bat larrialdi zerbitzuen laguntzarekin atera behar izan dute eta Baionako erietxera eraman dute kea arnastuta. Garrak itzali badituzte ere, auzo guztiko elektrizitatea eta gasa moztu dituzte, prebentzio neurri gisa. Eraikinak kalte ugari izan ditu eta bere egoera hurrengo orduetan aztertu beharko da. Bizilagunek gaua etxetik kanpora igaroko dute.
Atharratzetik abiatu da 24. Korrika, festa giroan, pizkundearen akuilu izatea xede
Ibilbide osoa zuzenean ikusteko aukera dago ETB ON plataforman, EITBren telebista plataforma digital berrian. Euskararen lekukoa martxan da jada, eta Atharratzetik abiatu den oihuak Euskal Herri osoa zeharkatuko du beste behin. Bilbon amaituko da, martxoaren 29an, igandez.
Euskal jatorriko 114.400 pertsona atzerrian bizi dira, duela urtebete baino % 5,5 gehiago
Gehienak Amerikan bizi dira, Argentinan zehazki, INEk urtero argitaratzen duen Atzerrian bizi diren espainiarren erroldaren (AEE) arabera.