Euskadik 2,6 planeta beharko lituzke bere baliabide-eskaria asetzeko
Euskadiko aztarna ekologikoak eutsiezina izaten jarraitzen du; izan ere, euskal herritarrek 2,65 planeta beharko lituzkete egungo euren baliabide-eskaria asetzeko, Eusko Jaurlaritzak ostegun honetan aurkeztutako txosten baten arabera.
Iñaki Arriola Ingurumen Saileko sailburuak azaldu duenez, planetako biztanle bakoitzak azalera biologiko emankorreko 1,63 hektarea global ditu bere esku, kontsumoko bere beharrak asetzeko; euskal herritar bakoitzak 4,32 kontsumitzen ditu, hau da, munduko batezbestekoaren bikoitza baino gehiago.
Kalkulu horien arabera, euskal herritar batek lur emankorreko 43.200 metro koadro beharko lituzke beharrak asetzeko, txostenak zehaztu duenaren arabera. Argi utzi du, hortaz, Euskadiko kontsumoak alde handiarekin gainditzen duela planetak duen gaitasuna, EAEko eskaria betetzeko.
Europa mailan, hemeretzigarren postua
Europa mailan, Euskadi hemeretzigarren postuan kokatzen da, Europar Batasunaren batezbestekoa baino pixka bat beherago; izan ere, EBren baremoa pertsonako 4,56 hektareakoa da. Espainiaren batezbestekoa, aldiz, gainditzen du Euskadik; izan ere, Estatuaren aztarna ekologikoa 4,04koa da.
Kontsumo-jarraibide ez jasangarriak baditu ere, Euskal Autonomia Erkidegoak % 7 murriztu du aztarna ekologikoa 2001etik.
Euskal aztarna ekologikoan eragin handiena duten jarduerak energiaren kontsumoarekin lotutakoak dira, % 50ekin baino gehiagorekin, eta laborantzak, % 17rekin; jarraian, hauek daude: arrantza (% 14), baso-azalera (% 10), larreak (% 6) eta azpiegiturak (% 1).
Jaurlaritzaren helburua da behe ekonomia karbono bilakatzeko trantsizioa arintzea. Arriolak adierazi duenez, 2005etik "berotegi-efektuko gasek % 26 egin dute behera, eta energia berriztagarriaren kuota % 14 igo da. 2030erako helburua da % 21ekoa izatea azken hori".
Garraioa da Euskadin 2005etik hona berotegi-efektuko gas gehiago aireratzen dituen sektore bakarra (% 8,1 igo da). Horregatik, apustua da "garraio publikoa eta ez motorizatutako desplazamenduak"; besteak beste, Eusko Jaurlaritza bide horietan dabil lanean, aztarna ekologikoa murriztea xede.
Kontsumo arduratsua
Elena Moreno Ingurumen sailburuordeak nabarmendu du beharrezkoa dela "kontsumo arduratsuaren alde" egitea, "ekonomia zirkularreko estrategia baten barruan".
2000. urtetik hona, Euskadiko Barne Produktu Gordinak % 26 egin du gora, eta materialen kontsumoa % 25 murriztu du EAEk. Morenok, halaber, zehaztu du zabortegi batean bukatzen diren hiri-hondakinen kopuruak % 56 egin duela behera.
"Materialen, hondakinen eta plastikoaren kontsumoa murriztea, eta birziklatutako produktuen erabilera gora egitea" dira Iñaki Arriolak mahaigaineratu dituen beste bi erronka.
Nekazaritzako elikagaien sektorea ere garrantzitsua da aztarna ekologikoan; hain zuzen ere, mundu-mailan, balio-kateko hiru elikagaietako bat xahutzen ditu. Horri aurre egiteko sailburuak nekazaritza ekologikoa goraipatu du; horrek 542 ustiategi ditu Euskadin.
Zure interesekoa izan daiteke
Euskal Herria ilunpetan jarriko duen eklipse historikoaz segurtasunez gozatzeko gida
Asteazken honetan, abuztuak 12, eguzki-eklipse osoa izango da, 1905etik izan ez dugun fenomenoa. Hemen hainbat jakingarri azalduko ditugu: non ikusi, ordutegiak eta begiak nola zaindu, besteak beste.
Euskal Herrian eguzki eklipse osoa Fiteron ikusiko da luzaroen
Tokiaren arabera ezberdin ikusiko da eklipsea; osoa toki batzuetan, partziala besteetan. Eta itzalaldiaren iraupena ere aldatu egingo da aukeratutako parajearen arabera. Euskal Herrian gertakari astronomiko honetaz gozatzeko tokirik onena Fitero izango da, Nafarroan. 86 segundo iraungo du eta ikusmin handia dago bertan.
Ander Lopez Lerena (Bogota): 'Gosaltzen ari ginela hasi da lurra mugitzen, baina hemen ez da hainbesterako izan'
Lurrikara izan den unean, Kolonbian zen EITBko gure lankide Ander Lopez de Lerena. Hiriburuan, Bogotan nabaritu du astindua. Medellinen ere nabaritu da astindua eta baita Venezuelan, Ekuadorren eta Panaman ere.
Huelvako Niebla inguruan piztutako suteak kontroletik kanpo jarraitzen du, 20.000 hektarea kiskali ostean
Huelvako baso sutea kontrolatu ezinik jarraitzen dute suhiltzaileek. Niebla inguruan piztutako garrek aurrera jarraitzen dute eta dagoeneko 20.000 hektareako eremua kiskali dute. Ehunka lagun atera behar izan dituzte etxetik.
Donostiako Piraten Abordatzearen unerik onenak
Ehunka gaztek osatu dute piraten abordatzea, Donostiako portutik Kontxako hondartzaraino. Ontzi batzuk uretara sartu eta berehala hondoratu dira, baina beste batzuk jai giroan iritsi dira helmugara, eta, tradizioak dioen bezala, ez dira falta izan bandera piratak eta baimendutako 'ontzien lapurreta'.
Gasteizko alkateak barkamena eskatu dio Zeledoni, Andre Maria Zuriaren balantzean politika eta jaiak nahastu izana kritikatu ostean
Akats bati egotzi dizkio bere hitzak, eta babesa adierazi dio Iñaki Kerejazuri, baita 1976ko martxoaren 3ko biktimei ere.
Bizkaitar bat atxilotu dute Donemiliaga Kukulan hainbat neskaren ustezko jazarlea izatea egotzita
Lau salaketa jarri dira haren aurka, eta beste lau ere aurkeztea espero da, egun batzuk lehenago izandako antzeko gertakariengatik.
ONCEk eta Jaurlaritzak LightSound gailua aurkeztu dute, ikusmen-urritasuna duten pertsonek eklipsea 'entzun' ahal izateko
Gailu iraultzailea da, itsuek edo ikusmen-arazoak dituztenek fenomeno astronomikoa esperimentatu dezaten. LightSound du izena, eta eguzki-argiaren intentsitatea denbora errealeko soinu bihurtzen duen aparatua da.
Eklipsea ikusteko planik gabe? Adi ekitaldi historiko honetaz gozatzeko proposamen hauei
Aukera zabala dugu Euskal Herrian: itsasotik, mahasti batetik edo gure gailurretatik nahiz gidatutako behaketa batean teleskopioz, besteak beste, ikusi dezakegu abuztuak 12ko eklipsea.
Gasteizko tranbia ez da erdigunetik ibiliko irailera arte
Alaba Jeneralaren eta Independentzia kaleen urbanizazio-obrek eragin dute mozketa; bertan, besteak beste, zoladura homogeneoa jarriko da, bideen zati bat berriztuko da eta hainbat konponketa egingo dira.