Euskadik 2,6 planeta beharko lituzke bere baliabide-eskaria asetzeko

Euskadiko aztarna ekologikoak eutsiezina izaten jarraitzen du; izan ere, euskal herritarrek 2,65 planeta beharko lituzkete egungo euren baliabide-eskaria asetzeko, Eusko Jaurlaritzak ostegun honetan aurkeztutako txosten baten arabera.

Iñaki Arriola Ingurumen Saileko sailburuak azaldu duenez, planetako biztanle bakoitzak azalera biologiko emankorreko 1,63 hektarea global ditu bere esku, kontsumoko bere beharrak asetzeko; euskal herritar bakoitzak 4,32 kontsumitzen ditu, hau da, munduko batezbestekoaren bikoitza baino gehiago.

Kalkulu horien arabera, euskal herritar batek lur emankorreko 43.200 metro koadro beharko lituzke beharrak asetzeko, txostenak zehaztu duenaren arabera. Argi utzi du, hortaz, Euskadiko kontsumoak alde handiarekin gainditzen duela planetak duen gaitasuna, EAEko eskaria betetzeko.

Europa mailan, hemeretzigarren postua

Europa mailan, Euskadi hemeretzigarren postuan kokatzen da, Europar Batasunaren batezbestekoa baino pixka bat beherago; izan ere, EBren baremoa pertsonako 4,56 hektareakoa da. Espainiaren batezbestekoa, aldiz, gainditzen du Euskadik; izan ere, Estatuaren aztarna ekologikoa 4,04koa da.

Kontsumo-jarraibide ez jasangarriak baditu ere, Euskal Autonomia Erkidegoak % 7 murriztu du aztarna ekologikoa 2001etik.

Euskal aztarna ekologikoan eragin handiena duten jarduerak energiaren kontsumoarekin lotutakoak dira, % 50ekin baino gehiagorekin, eta laborantzak, % 17rekin; jarraian, hauek daude: arrantza (% 14), baso-azalera (% 10), larreak (% 6) eta azpiegiturak (% 1).

Jaurlaritzaren helburua da behe ekonomia karbono bilakatzeko trantsizioa arintzea. Arriolak adierazi duenez, 2005etik "berotegi-efektuko gasek % 26 egin dute behera, eta energia berriztagarriaren kuota % 14 igo da. 2030erako helburua da % 21ekoa izatea azken hori".

Garraioa da Euskadin 2005etik hona berotegi-efektuko gas gehiago aireratzen dituen sektore bakarra (% 8,1 igo da). Horregatik, apustua da "garraio publikoa eta ez motorizatutako desplazamenduak"; besteak beste, Eusko Jaurlaritza bide horietan dabil lanean, aztarna ekologikoa murriztea xede.

Kontsumo arduratsua

Elena Moreno Ingurumen sailburuordeak nabarmendu du beharrezkoa dela "kontsumo arduratsuaren alde" egitea, "ekonomia zirkularreko estrategia baten barruan".

2000. urtetik hona, Euskadiko Barne Produktu Gordinak % 26 egin du gora, eta materialen kontsumoa % 25 murriztu du EAEk. Morenok, halaber, zehaztu du zabortegi batean bukatzen diren hiri-hondakinen kopuruak % 56 egin duela behera.

"Materialen, hondakinen eta plastikoaren kontsumoa murriztea, eta birziklatutako produktuen erabilera gora egitea" dira Iñaki Arriolak mahaigaineratu dituen beste bi erronka.

Nekazaritzako elikagaien sektorea ere garrantzitsua da aztarna ekologikoan; hain zuzen ere, mundu-mailan, balio-kateko hiru elikagaietako bat xahutzen ditu. Horri aurre egiteko sailburuak nekazaritza ekologikoa goraipatu du; horrek 542 ustiategi ditu Euskadin.