Ez, Tasuku Honjo Nobel saridunak ez du esan COVID-19a gizakiek sortu dutela
Tasuku Honjo Medikuntza nobel saridunak ez du esan COVID-19 koronabirusa "fabrikatuta" dagoela eta "birus guztiz arifiziala dela", WhatsApp bidez zabaldu den mezu-kate batek baieztatzen duen bezala. Honjok lau urtez Wuhango (Txina) laborategian lan egin zuela ere gaineratzen du mezu-kateak. Bulo bat da.
Hainbat mezu iritsi zaizkigu koronabirusaren pandemian zehar agertzen diren albiste faltsuak ezeztatzeko EiTBk abiarazi duen Koronabuloak ekimenaren 600 900 454 zenbakira, mezu-kate hau zabaltzen ari dela ohartaraziz.
Hauxe da WhatsApp bidez zabaldu den mezuaren irudia:
Bulo honen jatorria @TasukuHonjo Twitterreko profilean dago, izan ere, Medikuntza nobel saridunak idatzi balu bezala hauxe txiokatu baitzuen apirilaren 24an, ingelesez: "Ez dakit koronabirusa zein helbururekin izan den sortua, baina baieztatu dezaket gizakiak fabrikatutakoa izan dela". Hala ere, @TasukuHonjo kontuak profileko argazkia eta erabiltzailearen izena aldatu zituen apirilaren 27an. "Honjo doktorearen izenean iritziak ematen dituen Twitterreko kontua iruzurrezkoa eta iraingarria da. Honjo Doktorearen izenean, Unibertsitateak kontua desaktibatzea eskatu dio Twitterri", adierazi dio Maldita.es webguneari Kiotoko Unibertsitateak. EiTB eta Maldita.es webgunea harremanetan daude egun hauetan, albiste faltsuak eta buloak antzemateko eta ezeztatzeko.
"Tristetu egiten nau nire eta Kiotoko Unibertsitatearen izenak akusazio faltsuak zabaltzeko eta desinformatzeko erabili dutela jakiteak", jakinarazi du Kiotoko Unibertsitateak apirilaren 27an publikatutako Tasuku Honjoren komunikatuaren bitartez.
Tasuku Honjok ez du inoiz Txinan lan egin, eta Estatu Batuetan eta Japonian soilik egin du lan, Kiotoko Unibertsitateko Ikerketa Aurreratuen Medikuntza Eskolako bere profilak eta Kiotoko Unibertsitateko Medikuntza Eskolaren webgunean publikatutako bere curriculumak adierazten dutenez.
Maldito Bulok adierazi digunez, ez dute aurkitu Tasuku Honjok koronabirusa gizakiek sortu dutela esaten duen elkarrizketarik, ezta adierazpenik ere.
Koronabirusaren jatorria naturan dagoela diote adituek
WhatsApp bidez zabaldu den mezu-katean esaten da birusa gizakiak sortu duela, baina osasun publikoan espezializatuta dauden eta COVID-19 koronabirusaren pandemia jarraitu duten adituek komunikatu bat publikatu dute The Lancet aldizkarian. "Herrialde ezberdinetako zientzialariek kausazko agentearen genoma aztertu dute, eta emaitzek argi uzten dute jatorria naturan duela", dio The Lancetaldizkarian publikatu den komunikatuko esaldi batek. Ohar honen helburua da, pandemiaren jatorria naturan ez dagoela esaten duten zurrumurruak ezeztatzea.
Albert Bosch Navarro Espainiako Birologia Elkarteko presidenteak hauxe ziurtatu zuen Maldita Ciencia webgunean: "Baina hau bagenekien agertu zenean. 2002an SARSa, edo 2009an A gripea, H1N1aren aldagai berria, agertu zirenean moduan gertatu da. Antzeko kasu bat ematen den guztietan beti azaltzen dira sasi-jakintsu batzuk, birusa laborategian sortu dela esaten. Dena den, gaur egun dakiguna da, saguzar mota batetik beste mota bateko erdibideko animali batera pasa zela, eta hortik gizakietara".
Ildo berean, hau esaten du Nature Medicinen publikatutako artikulu batek: "SARS-CoV-2a ez da laborategian sortutako birusa, ezta nahita manipulatutakoa ere".
Euskal Irrati Telebista Maldita.es atariarekin, VOST Euskadirekin eta Eva Caballerok Radio Euskadin duen 'La Mecánica del Caracol' dibulgazio-saioko komunitate zientifikoarekin ari da elkarlanean koronabirusari buruz agertzen diren albiste faltsuei aurre egiteko.
Zure interesekoa izan daiteke
Emakume bat oso larri zauritu da N-121 errepidean, Bardean, auto batek eta kamioi batek elkar jota
Talkaren ondorioz, kamioia erabat erre da, baina gidaria ibilgailutik atera ahal izan da eta onik atera da. Autoko gidaria, aldiz, 32 urteko Tuterako bizilaguna, autoan harrapatuta geratu da eta suhiltzaileek askatu behar izan dute, 112-SOS-Nafarroak jakinarazi duenez.
Leonardo borraskak gutxienez 7 zauritu, desagertutako emakume bat, Grazaleman (Cadiz) husteak eta gainezka egindako ibaiak utzi ditu
Pasa den astelehenean Leonardo borraska Andaluziara iritsi zenetik, larrialdi zerbitzuek 2.231 intzidentzia baino gehiago kudeatu dituzte, eta Malagako Sayalonga udalerrian ibaira erori zen emakumearen bila jarraitzen dute. Egoera larriena Cadizen gertatzen ari da.
EHE-ko lau ekintzaile Baionako auzitegitik bota dituzte, euskaraz deklaratzen saiatzeagatik
Eraikin ofizial batean “Euskaraz bizi nahi dugu” leloa margotzeagatik auzipetuta daude lau lagunak eta gaur, epaiketan, euskaraz deklaratzeko eskubidea ukatu zaie, epaiketa bera “euskaldunok jasan behar ditugun eskubide urraketen beste adibide argi bat” bilakatu delarik, EHEren hitzetan.
Grazalema ur-jauziz inguratuta erakusten dute airetik hartutako irudi ikusgarriek
Azken orduotako euriteen ondorioz, metro karratuko 700 litro ur pilatu da Grazaleman (Cadiz). Guardia Zibilak airetik hartutako bideo honetan, herri oso bat ur-jauziz inguratuta ikus daiteke. Agintariek herria husteko agindua eman dute —1.500 herritar inguru—, badaezpada, uholdeek eragin ditzaketen kalteak direla eta.
Dei komertzialek 9 digituko zenbakiak erabiliko dituzte 400 aurrizkiarekin
Gainera, bezeroaren arretarako deiak soilik horretarako berariaz esleitutako zenbaki laburretatik, doako tarteetatik (800 eta 900) edo zenbaki geografikoetatik egin ahal izango dira.
Grazalematik alde egiteko agindua eman dute: Ura entxufeetatik eta etxeak ibai bihurtuta Leonardo borraskaren eraginez
Leonardo borraskak Andaluzia kolpatzen jarraitzen du, eta eguraldi iragarpenaren arabera, giro ezegonkorrak segida izango du asteburuan ere. Izan ere, Grazalemako etxebizitza askotan ura entxufeetatik atera da.
Hainbat kilometroko auto-ilarak Avanzadan, Leioa parean, hainbat ibilgailuk talka egin ostean
Trafiko-istripu batek zirkulazio-arazo handiak eragin ditu BI-637 errepidean, Avanzada tartean, Leioa parean, Erandiorako bidean.
Minbizia ez da borroka bat, ez da gerra bat
Minbizia borroka gisa definitzen da askotan, hizkera belikoa erabiltzen da, eta borroka hori irabazteko ardura pazienteari ematen zaio. Gaixoaren jarreran eta borondatean egiten da azpimarra, baina, hainbat ikerketa psikologikoren arabera, pentsamendu hori ez da batere egokia eta gaixotasuna gainditzea zaildu ere egiten du.
Herritarrak etxetik ateratzen hasi dira Grazaleman, azken orduotako uholdeak direla eta
Grazalema udalerriko (Cadiz) Ribera de Gaidovar inguruko bizilagunak etxetik ateratzen ari dira. Fresnillo presatik oso gertu bizi dira, eta ur-maila oso altua da han. Azken orduotan, metro koadroko 478 litro ur pilatu dira. "Alerta gorena" ezarri dute.
Telegrameko sortzaileak Sanchezen aurka egin du, sare sozialen plana dela eta: "Kontrolerako urratsak dira"
Mezua igorri die Estatu Espainiarreko erabiltzaileei, ohartaraziz Pedro Sanchezek atzo iragarritako neurriek "zaintzapeko estatu" bihur dezaketela Espainia, "babesaren aitzakian".