Koalizio gobernua osatzeko akordioa izenpetu dute Urkulluk, Ortuzarrek eta Mendiak
Iñigo Urkullu jarduneko lehendakariak, Andoni Ortuzar EAJren EBBko presidenteak eta Idoia Mendia PSE-EEko idazkari nagusiak koalizio gobernua osatzeko akordioa izenpetu dute gaur eguerdian. Sinadura ekitaldiaren ondotik, EAJren eta PSE-EEren buruzagiek prentsaurrekoa eman dute, itunaren 100 orrialdeen edukia azaldu ez badute ere. Izan ere, argitu dutenez, Legebiltzarrean ostegunean egingo den inbestidura saioan emango du haren berri Iñigo Urkulluk berak.
Dokumentua ("EAJ-PNV eta PSE-EEren artean ekonomia eta enplegua suspertzeko adostu duten akordioaren oinarriak, zerbitzu publikoak eta gizarte politikak defendatuz, autogobernu zabalago eta hobea oinarri hartuta" izenburuduna) abuztuaren 27an adostu zuten bi aldeen talde negoziatzaileek.
Itunak helburu nagusitzat izango du Euskadiren berregituraketa ekonomiko eta soziala, koronabirusak eragindako krisiaren harira. Horretarako, oinarrizkoak diren zerbitzu publikoak, tartean osasuna, defendatzea eta indartzea aldarrikatuko dute, bai eta "autogobernu gehiago" ere.
Bide horretan, hazkunde jasangarrirako estrategia bat lehenbailehen onartzea adostu dute, langabezia-tasa % 10etik behera kokatzeko. Fiskalitatea ere berrikusiko omen dute. Era berean, legegintzaldi honetan "belaunaldi berri baterako" Estatutu berri bat adosteko konpromisoa hartu dute bi alderdiek.

Ortuzar eta Mendia, prentsaurrekoan. Argazkia: EFE
Andoni Ortuzarrek azpimarratu duenez, itunak aukera emango die bi alderdiei koronabirusaren pandemiaren aurkako "borrokari indarberrituta" heltzeko, "Euskadi berriz ere gogor kolpatzen ari den honetan". Oposizioko taldeei ere zuzendu zaie EAJren EBBko presidentea eta egoeraren larriak eskatzen duen "mailan" egoteko galdegin die.
Buruzagi jeltzalea pozik agertu da akordioa "azkartasunez" lortu dutelako: "Beti ez da erraza izaten ezberdinen artean adostea. Zorioneko gaude bizkortasunagatik, baina baita erronkaren handitasunaren aurrean behar den sendotasuna lortzeagatik ere".
Ortuzarrek aitortu duenez, "ez da inposaketarako garaia. Beraz, EH Bilduri, Elkarrekin Podemosi eta PPri eskua luzatzen diegu, elkarlanerako prest".
Mendiak, bestalde, normaltzat jo du Gobernuan sartzea (Patxi Lopezen legealdian bozeramaile eta Justizia sailburu izan zen). "Berritasunik handiena duela lau urtekoa izan zen, alegia, Gobernuan parte hartzeari uko egin nionekoa, nire alderdian ez zelako ohitura bi buruzagiko exekutiboak osatzea", esan du.
"Lan egiteko asmoz sartu naiz Gobernuan", adierazi du. Halere, oraindik ez daki zein sail zuzenduko duen ala lehendakariorde izango den. "Erabaki hau hartu dut koronabirusaren pandemia dela-eta Euskadik bizi duen egoera nahasiagatik", azaldu du.
Mendia sailburu izango da
Ostegunean inbestituko dute Urkullu, lehenengo bozketan, gehiengo osoz, EAJren 31 legebiltzarkideen eta PSE-EEren 10en botoekin. Aurkeztutako beste lehendakarigaia, Maddalen Iriarte (EH Bildu), ez da aurkaria izango, bere koalizioaren botoak baino ez omen dituelako eskuratuko.
Aurreikuspenen arabera, inbestiduraren ostean emango ditu jakitera Urkulluk sailburuen izenak. Gaur jakinarazi dutenez, Idoia Mendia PSE-EEko idazkari nagusiak Jaurlaritzan parte hartuko du, zein zeregin hartuko duen zehaztu ez badute ere.
Larunbatean egingo du Urkulluk karguaren zina, Gernikako arbolaren azpian, Estatuko Aldizkari Ofizialean bere izendapena iragartzen duen errege dekretua publikatu ondoren.
Ekitaldi hori ez da aurreko urteetakoa bezalakoa izango, pandemia garaian pentsaezina baita Gernikako Batzarretxean jende asko biltzea.
Hurrengo astean jabetuko dira karguaz sailburu berriak, eta asteartean, irailaren 8an, egingo dute lehenengo gobernu bilera, aurreikuspenak betez gero.
Aurreko legegintzaldian, jeltzaleek hurrengo sailak izan zituzten: bozeramaileaz gain, Gobernantza Publikoa eta Autogobernua; Ekonomiaren Garapena eta Azpiegiturak; Segurtasuna; Hezkuntza; Osasuna; Enplegua eta Gizarte Politikak; Ogasuna eta Ekonomia, eta Kultura eta Hizkuntza Politika.
Sozialistek, berriz, hurrengoak izan zituzten euren esku: Ingurumena, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza; Turismoa, Merkataritza eta Kontsumoa, eta Lana eta Justizia.
Oinarrien babesarekin
Akordioa atzo babestu zuten EAJren Aberri Batzarrak eta PSE-EEren militantziak. EAJren Batzarrak atzo arratsaldean egin zuen bilera eta aho batez onartu zuen ituna. Euskadiko Alderdi Sozialistak igandetik atzo arratsaldera arte egindako barne-kontsultan militanteen % 93,15ak eman dio oniritzia akordioari, % 5,65 kontra agertu dira eta % 1,2ak zuriz bozkatu du.
Parte-hartzea % 58,49koa izan da: PSE-EEren 5.115 militanteetatik, 2.992k hartu dute parte galdeketan.
Zure interesekoa izan daiteke
PPk irabazi ditu Aragoiko hauteskundeak, baina Voxen botoen menpe geratu da
PPk irabazi ditu hauteskunde autonomikoak Aragoin, 26 eserleku eskuratuta (azken hauteskundeetan baino 2 gutxiago). PSOEk 18 lortu ditu (5 gutxiago), eta Voxek bere ordezkaritza bikoiztu du, 7tik 14ra igarota. Chunta Aragonesista 3tik 6ra igo da.
PPk irabaziko lituzke hauteskundeak Aragoin, baina akordioak beharko lituzke gobernatzeko, lehen inkestaren arabera
GAD3k Aragoi Telebistarentzat egindako inkesta baten arabera, PPk 26-29 eserleku artean lortuko lituzke, PSOE bigarren indarra izango litzateke 17-18rekin eta Voxek azken emaitzak bikoiztu egingo lituzke, 13 edo 14 eserleku lortuta.
Aragoin parte-hartzea % 56,29koa izan da 18:00etarako
2023ko bozetan izandako datuarekin alderatuta, % 1,56 hazi da. Guztira, 507.869 boto-emaile joan dira, beraz, hauteslekuetara.
Hauteskunde eguna dute Aragoin, PP-Vox lehia nola geratuko den ikuskizun
Hauteslekuak 09:00etan zabaldu dituzte, eta ez da aparteko gorabeherarik izan. 1,03 milioi pertsonak eman ahalko dute botoa. Inkesten arabera, PPk irabaziko ditu berriro hauteskundeak, baina aurrekoetan baino babes gutxiagorekin, eta, ondorioz, ultraeskuina beharko du gobernatzeko.
Hauteslekuak zabaldu dituzte Aragoin
Guztira 1.036.325 herritarrek eman ahalko dute botoa. Igande honetako hauteskundeek Aragoiko Gorteetako osaera berria zehaztuko dute.
Ruben Mugicak "memoria galdu izana" egotzi dio Sanchezi "gaizkileen oinordekoak bazkide bihurtzeagatik"
ETAk duela 30 urte hildako Fernando Mugica Herzog buruzagi sozialistaren senitartekoek, erakundeetako ordezkariek eta PSE-EEko kideek omenaldia egin diote gaur Donostiako Polloe hilerrian. Ekitaldian, Ruben Mugica semeak Pedro Sanchez kritikatu du "memoria galdu izana" eta "gobernuaren ekintza merkatu txiki bat bihurtu izana" egotzita. Horren ustez, "gaizkileen oinordekoak bazkide" egin ditu Sanchezek, eta ezberdin pentsatzen dutenei "faxista" deitu. Era berean, terrorismoaren biktimak berdin tratatzeko eskatu du, eta ezker abertzaleari "ezagutzen dituzten terroristen izen-abizenak jakinaraztea".
EH Bilduk salatu du Espainiako Estatuak ez duela oraindik aitortu Martxoaren 3an izan zuen parte-hartzea
EH Bilduk martxoaren 3ko sarraskiaren 50. urteurrena gogoratzeko antolatu duen kartelen erakusketa inauguratu du Gasteizko egoitzan. 1976ko langileen erreibindikazioek egun ere erreibindikazio izaten jarraitzen dutela salatu, eta garai hartan bezala gaur ere diktadoreak daudela esan dute, besteak beste Trump eta Milei aipatuz. Egia, justizia eta erreparazioa aldarrikatu, eta Espainiako Gobernuari ardurak aitortzeko eskatu diote berriz ere.
Juntsek ezkutu sozialaren aldeko botoa ematea espero du EAJk
Berrerorle eta etxegabetzeen inguruan EAJk Madrilen itxi dituen akordioek populismoaren aurrean politika egiteko beste modu bat badagoela erakusten dutela adierazi du Maribel Vaquero Kongresuko bozeramaileak. Jeltzaleek moderazioa eta zentraltasuna ordezkatzen dutela esan du, eta Podemosek azkenik babes sozialaren alde bozkatuko duela jakin eta gero, Junts ezezkotik ateratzea espero duela gaineratu du.
Aberri Egunaren aldeko ekitaldian parte hartzeko deia egin du Euskal Herria Batera ekimenak; martxoaren 28an, Lizarran
Aberri Eguna jai ofizial eta ospakizun egun bihurtzea eskatu dute antolatzaileek. "Nazio bat gara eta nazioek nazio izaera ospatu eta aldarrikatu behar dute. Gainerakoek bezala, guk ere gauza bera egin behar dugu", aldarrikatu dute.
Iriarte, zerga turistikoaz: "Berandu iritsi den neurri bat da, baina aztertu eta erantzukizunez jokatuko dugu"
EH Bilduren Gipuzkoako bozeramaileak esan du koalizio abertzaleak aspaldi eskatu zuela neurri hori. "Dena den, zerga turistiko bat ez ezik, turismo ereduari buruzko hausnarketa bat ere behar dugu", nabarmendu du.