Jaurlaritzak Onkologia Plana aurkeztu du, arreta pertsonalizatuan azpimarra eginez
Eusko Jaurlaritzak 2018-2023 Euskadiko Onkologia Plana aurkeztu du, minbizia duten gaixoen biziraupena hobetzea helburu. Egitasmo berriak arreta onkologikoari lotutako jarduera eremuak definituko ditu eta, besteak beste, tratamendu pertsonalizatuan eta gaixotasuna diagnostikatzeko eta tratatzeko tresna berrietan jarriko du arreta. Azken horri begira, Euskadiko enpresa teknologikoak inplikatu nahi ditu Eusko Jaurlaritzak.
Jon Darpon Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburuak aurkeztu du gaur goizean plan berria Donostian, bere saileko beste kide batzuekin eta plan hori prestatzen parte hartu duten pertsonekin batera eskaini duen prentsaurrekoan. Darponek azaldu duenez, Osasun Sailak prestatutako dokumentua bada ere, onkologiako gaixoen eta horien senitartekoen arretan inplikatuta dauden adituen eta osasun profesionalen aholkularitza izan du.
Osasun sailburuaren hitzetan, Onkologia Planak laguntza-eredua planteatzen du, diziplina anitzeko ikuspegia izango duena eta gaixoaren arreta pertsonalizatua sustatuko duena. Nabarmendu duenez, diagnostikorako denborak murriztearen eta interbentzio konplexuenak erreferentziazko unitateetan kontzentratzearen aldeko apustua egingo du.
Halaber, Onkologia Planak pertsonalizatutako doitasunezko medikuntza garatzea (PDM) ere azpimarratzen du, gaixoari bere ezaugarrien eta tumorearen araberako arreta pertsonalizatua ematea ahalbidetuko duena. Horretarako, historia kliniko elektronikoan prozesu onkologikoaren informazio guztia jasoko duen sistema informatikoaren laguntza izango dute osasun langileek.
Gainera, berrikuntza estrategian sakontzea ere aurreikusten du plan berriak. Ildo horretan, Euskadiko enpresa teknologikoak inplikatu nahi ditu minbizia diagnostikatu eta tratatzeko tresna berriak garatzeko. Halaber, osasuna eta prebentzioa sustatzeko sektoreen arteko estrategien aldeko etengabeko apustua egingo du Jaurlaritzak.
Darponen esanetan, plan berriak pertsona erdigunean jarriko du, bai prebentzio arloan, baita laguntza ereduan ere, eta, Darponen iritziz, pertsonen premia fisiko eta emozionalei erantzungo die. "Prozesu onkologikoa humanizatzearen aldeko apustu irmoa egiten dugu", esan du Osasun sailburuak.

Bestalde, minbizia gainditu dutenen pertsona kopurua "nabarmen" hazi da: 2012an % 52,2koa zen biziraupen-tasa gizonetan eta % 59,9koa emakumeetan. Bi kasuetan, tasa horiek Estatukoen eta Europakoen gainetik daude.
Prebentzioari dagokionez, abian diren ekimenei eustea eta, horretarako, tokian tokiko ekintza komunitarioa sustatu eta sendotzea aurreikusten du 2018-2023 Euskadiko Onkologia Plan berriak.
Minbizia garaiz antzemateko programa
Bestalde, Osasun Sailak gaur egun minbizia garaiz detektatzeko dauden programei eutsiko die, bularreko eta kolonekoak, kasu. Horrez gain, ekainetik Umetoki-lepoko Minbiziaren Baheketa Programa pilotua dago martxan, 25 eta 65 urte bitarteko emakumeei zuzenduta. Esperientzia Debabarrenan dago martxan jada, Arabara iritsiko da 2018aren amaieran eta Euskadi osora zabalduko da 2019tik aurrera.
Zure interesekoa izan daiteke
Gizon batek emakume bat hil du tiroz Zaragozan
Oraindik ez dira jakinarazi gertakariaren inguruabarrak, ezta gizonaren eta emakumearen arteko harremana ere.
Garazi eta Jon, maitasunarekin eta euskararekin engaiatuta
Korrikaren 387. kilometroa egin dute, Caparrosotik Valtierrara bidean, trajez eta zuriz jantzita, maitasunarekin eta euskararekin duten konpromisoa erakutsiz. Aurtengo irudi bitxietako bat utzi digu irailean ezkonduko den Zamudioko bikoteak.
Gero eta baso gehiago dugu Euskal Herrian: larreek zuhaitzei leku utzi diete
Lur Geroak baso-kudeaketa planak egin ohi ditu Nafarroako udalentzat. Izan ere, bertan mendi eta baso gehienak publikoak dira; Nafarroako udalek dute basoen % 80 ingururen jabegoa. Nafarroako araudiaren arabera, baso-kudeaketa planak finantzatzeko eskuduntza Foru Gobernuak dauka, baina udalek plan horiek onartu behar izaten dituzte eta askok herritarren parte-hartzea eskatzen dute. Aholkularitza enpresak, besteak beste, baso horiek modu sostenigarrian nola ustiatu proposatzen du; alegia, baso bakoitzetik zenbat egur atera daitekeen 10 edo 15 urtetan, basoak bolumenik galdu gabe. Horrez gainera, udalak behartuta daude mendian inbertitzera haien ustiapenetik (egurraren salmentatik edota lursailen alokairutik) jasotzen duten diruaren % 20. Inbertsio horiek nola egin ere aholkatzen du.
Pinutik eukaliptora: eraldatzen ari diren basoen erradiografia
Azken 30 urteetan, Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako basoek hartzen duten eremuaren azalerak gora egin du. Ez da jauzi handia izan, baina bai joera-aldaketa bat. Gaur egun, zuhaiztiek EAEko zoruaren % 54,81 hartzen dute, eta presentzia gehien duen espeziea intsinis pinua da oraindik ere, nahiz eta % 17,81 atzera egin duen.
Teruelgo aireportua hegazkinez beteta dago, gerra dela eta ezin direlako Ekialde Hurbilera itzuli
Ostiralean, 10 hegazkin komertzial lurreratu dira, gehienak Qatar Airlines konpainiakoak. Teruelgo aireportua 140 hegazkinen aparkaleku izan zen pandemian.
Athleticek gaitzetsi egin ditu Jon Uriartek jasotako mehatxuak eta bere “babes osoa” adierazi dio
Erakundeak adierazi duenez, "errespetua irmo aldarrikatuz baino ez dugu gizarte eta Athletic hobea eraikiko".
Martxoaren 23an irekiko dute Osakidetzako EPErako izen-ematea
Probak ekainaren 19an, 20an eta 21ean egingo dira, eta horietan LEP eredu berri bat ekarriko du: test motako azterketak egingo dituzte eta nota hurrengo deialdietarako erreserbatuko da.
Euskal Herrian Euskarazek CCOO sindikatuaren mehatxua salatu eta mobilizatzeko deia egin du
Euskal Herrian Euskarazen agerraldia. Argazkia: EITB Media
Ramadanaren amaiera jendetsua Euskal Herrian
Ehunka musulman bildu dira Gasteizen eta Zumarragan islamaren hilabeterik sakratuenari agurra emateko. 2026ko otsailaren 17tik martxoaren 19ra arte, musulmanek abstinentzia egin dute egunez. Argia egon den orduetan, ez dute jan, ez dute edan (ezta urik ere), ez dute erre eta ez dute sexu-harremanik izan.
Athleticeko presidenteak jazarpena eta mehatxuak salatu ditu
Jon Uriartek Ertzaintzaren aurrean salatu duenez, futbolarekin lotutako gazte erradikalak bere etxeko atarian sartu dira eta mezu iraingarriak utzi dizkiote.