Ez nikotinak ez are gutxiago erretzeak ez dute koronabirusetik babesten
Gaur egun ez dago frogatuta ez nikotinak ez are gutxiago erretzeak koronabirusetik babesten dutenik, inongo aldizkari zientifikotan oraindik kaleratu ez den artikulu bat irakurrita uler daitekeenez. Horren arabera, Frantziako ospitale batean COVID-19ak jota dauden gaixoen artean gutxiago dira erretzaileak.
Hala adierazi dute egunotan Maldita.es-ek bildu dituen adituen iritziek. EiTB horrekin ari da harremanetan egunotan, #Koronabuloak ekimenaren bitartez, COVID-19aren pandemia honetan koronabirusari buruz sortzen ari diren fake news edo albiste faltsuei aurre egiteko.
Erabiltzaile batzuk gurekin harremanetan jarri dira 600 900 454 WhatsApp zenbakiaren bidez, Frantzian nikotinaren eta koronabirusaren arteko balizko harremanaz bildu dituzten datuei buruz galdetzeko, kontu horrek behar duen zuhurtziarekin, horren berri irakurri eta gero zenbait hedabidetan, EiTBn besteak beste:
Agentziaren albistearen arabera, "frantziar zientzialari talde batek ikerketa abiatu du nikotinak koronabirusari aurre egiteko balio duen argitzeko, aurretik egindako lehen ikerketa batean baieztatu egin baitute Parisko ospitale batean gaitzak jota dauden gaixo gehienek ez dutela erretzen".
Hala ere, erabiltzaile batzuek albistea ulertzeko eta partekatzeko modua ikusita, batzuek ondorioztatu dute, okertuta, tabakoa kontsumitzea "ona" dela.
Berrikusten ari diren preprint bat
Maldita.es atariko Maldita Ciencia atalaren arabera, albisteak zientzia aldizkari batean kaleratu aurretik aztertzen ari diren preprint bat du oinarrian. Preprint izenarekin ezagutzen dira zientzialariek doako biltegi edo gordailuetan uzten dituzten artikuluak, mundu osoko adituekin partekatzeko. Honela azaldu dute Maldita Ciencia atalean:
Datu hori bere horretan hartuta ez da nahikoa ikerketa baztertzeko, baina argi uzten du hasi besterik ez dutela egin. Ikerketa originala, ingelesez:
Maldita.es-ek Carlos A. Jimenez Ruiz tabakismoan aditu eta Espainiako Pneumologia eta Toraxeko Kirurgiaren Elkarteko presidenteari galdetu dio, albiste hori egiaztatzeko. Horren hitzetan, lan hori irakurrita "ez dago ondorioztatzerik nikotinak koronabirusetik babesten duenik, eta are gutxiago tabakismoak, substantzia gehiago ere biltzen dituena".
Jimenez Ruizek esan duenez, ikerketan nikotinaz ari dira, ez tabakismoaz, eta erretzean 4.000 substantzia sartzen dira organismoan, mundruna eta karbono monoxidoa, besteak beste, tabakoaren kontsumoarekin lotutako gaitzak eragiten dituztenak, "eta nikotina 4.000 substantzia horietako bat baino ez da".
Erretzaileek askoz ere aukera handiago dute gaitzaren eragin larria pairatzeko
Ikerketaren arabera, "nikotinak murriztu egiten du ACE2 entzimaren adierazpena eta/edo jarduera [arnasbideetako zeluletan sartzeko koronabirusak baliatzen dituen proteinetako bat]". Jimenezek argitu duenez, "erretzaileen artean ACE2 hartzaileen presentzia askoz ere handiagoa da erretzaile ez direnen artean baino, eta, hori dela eta, argi ikusten da erretzen duten subjektuek 2,5 edo 3 aldiz biderkatzen dituztela gaitzaren forma larri bat garatzeko aukerak, erretzaile ez direnekin alderatuta".
Alberto Najera fisikariak, bere aldetik, frantziarren ikerketa hori aipatu du Twitterreko hari batean, eta baita berak eta bi lankidek ildo beretik aurkeztu duten beste preprint bat ere, baina bukatu aurretik adierazi duenez, "garrantzitsua da tabakoaren kontsumoa eta nikotinaren erabilera terapeutikoa bereiztea. Hipotesi bat besterik ez da, eta hipotesi gisa, ez dago frogatuta".
Maldita.es atariarekin ez ezik, VOST Euskadirekin eta Eva Caballerok Radio Euskadin duen La Mecánica del Caracol dibulgazio saioko komunitate zientifikoarekin ere ari da EiTB elkarlanean zurrumurru horiei aurre egiteko.
Zure interesekoa izan daiteke
Emakume bat oso larri zauritu da N-121 errepidean, Bardean, auto batek eta kamioi batek elkar jota
Talkaren ondorioz, kamioia erabat erre da, baina gidaria ibilgailutik atera ahal izan da eta onik atera da. Autoko gidaria, aldiz, 32 urteko Tuterako bizilaguna, autoan harrapatuta geratu da eta suhiltzaileek askatu behar izan dute, 112-SOS-Nafarroak jakinarazi duenez.
Leonardo borraskak gutxienez 7 zauritu, desagertutako emakume bat, Grazaleman (Cadiz) husteak eta gainezka egindako ibaiak utzi ditu
Pasa den astelehenean Leonardo borraska Andaluziara iritsi zenetik, larrialdi zerbitzuek 2.231 intzidentzia baino gehiago kudeatu dituzte, eta Malagako Sayalonga udalerrian ibaira erori zen emakumearen bila jarraitzen dute. Egoera larriena Cadizen gertatzen ari da.
EHE-ko lau ekintzaile Baionako auzitegitik bota dituzte, euskaraz deklaratzen saiatzeagatik
Eraikin ofizial batean “Euskaraz bizi nahi dugu” leloa margotzeagatik auzipetuta daude lau lagunak eta gaur, epaiketan, euskaraz deklaratzeko eskubidea ukatu zaie, epaiketa bera “euskaldunok jasan behar ditugun eskubide urraketen beste adibide argi bat” bilakatu delarik, EHEren hitzetan.
Grazalema ur-jauziz inguratuta erakusten dute airetik hartutako irudi ikusgarriek
Azken orduotako euriteen ondorioz, metro karratuko 700 litro ur pilatu da Grazaleman (Cadiz). Guardia Zibilak airetik hartutako bideo honetan, herri oso bat ur-jauziz inguratuta ikus daiteke. Agintariek herria husteko agindua eman dute —1.500 herritar inguru—, badaezpada, uholdeek eragin ditzaketen kalteak direla eta.
Dei komertzialek 9 digituko zenbakiak erabiliko dituzte 400 aurrizkiarekin
Gainera, bezeroaren arretarako deiak soilik horretarako berariaz esleitutako zenbaki laburretatik, doako tarteetatik (800 eta 900) edo zenbaki geografikoetatik egin ahal izango dira.
Grazalematik alde egiteko agindua eman dute: Ura entxufeetatik eta etxeak ibai bihurtuta Leonardo borraskaren eraginez
Leonardo borraskak Andaluzia kolpatzen jarraitzen du, eta eguraldi iragarpenaren arabera, giro ezegonkorrak segida izango du asteburuan ere. Izan ere, Grazalemako etxebizitza askotan ura entxufeetatik atera da.
Hainbat kilometroko auto-ilarak Avanzadan, Leioa parean, hainbat ibilgailuk talka egin ostean
Trafiko-istripu batek zirkulazio-arazo handiak eragin ditu BI-637 errepidean, Avanzada tartean, Leioa parean, Erandiorako bidean.
Minbizia ez da borroka bat, ez da gerra bat
Minbizia borroka gisa definitzen da askotan, hizkera belikoa erabiltzen da, eta borroka hori irabazteko ardura pazienteari ematen zaio. Gaixoaren jarreran eta borondatean egiten da azpimarra, baina, hainbat ikerketa psikologikoren arabera, pentsamendu hori ez da batere egokia eta gaixotasuna gainditzea zaildu ere egiten du.
Herritarrak etxetik ateratzen hasi dira Grazaleman, azken orduotako uholdeak direla eta
Grazalema udalerriko (Cadiz) Ribera de Gaidovar inguruko bizilagunak etxetik ateratzen ari dira. Fresnillo presatik oso gertu bizi dira, eta ur-maila oso altua da han. Azken orduotan, metro koadroko 478 litro ur pilatu dira. "Alerta gorena" ezarri dute.
Telegrameko sortzaileak Sanchezen aurka egin du, sare sozialen plana dela eta: "Kontrolerako urratsak dira"
Mezua igorri die Estatu Espainiarreko erabiltzaileei, ohartaraziz Pedro Sanchezek atzo iragarritako neurriek "zaintzapeko estatu" bihur dezaketela Espainia, "babesaren aitzakian".