Nafarroak COVID-19aren presentzia aztertuko du araztegietako hondakin-uretan
Nafarroak COVID-19aren presentzia aztertuko du bere araztegietara iristen diren hondakin-uretan datorren astetik aurrera, birusaren detekzio goiztiarrean laguntzeko eta balizko prebentzio neurriak ezartzeko osasun publikoko estrategietan laguntzeko.
Ikerketak, Zientzia Ikerketen Kontseilu Nagusiarekin lankidetzan, aurrera egin nahi du COVID-19aren eragile den SARS-CoV-2a diagnostikatutako nahiz sintomarik gabeko pertsonen gorozkietan iraizten dela frogatzen duten azterlanetan, baita haren material genetikoa hainbat herrialdetako hondakin-uren laginetan aurkitu dela frogatzen duten azterlanetan ere. Hori dela eta, detekzio azkarra ezinbestekoa da eremu batean pertsona horiek daudela ohartarazteko.
Kasurik onenean, proiektuak alerta goiztiarreko sistema bat sortzea ekar lezake. Sistema horretan, COVID-19a edo etorkizunean hondakin-uretan egon daitezkeen birusen zantzuak hautemango lirateke, populazio-multzoetan, eta azkar jardun ahal izango litzateke zonan, kasu positiboak isolatzeko, eta horrek kutsatzeak eta birgaixotze berriak saihestuko lituzke.
Foru Erkidegoan astean hamahiru lagin aztertuko dituzte lau astez arazketa tratamenduen araberako eta birusak inguru horretan izan duen eraginaren araberako araztegietan. Horiek Iruñekoa, Tuterakoa, Tafallakoa, Lizarrakoa eta Artaxoakoa dira.
Landuko duten interes handiko beste puntu bat Tuterako Reina Sofia ospitaleko kolektorea da, osasun zentroko emaria jasotzen baitu bereizitako kolektore bakarrean.
"SARS-CoV-2aren RNAren prebalentziaren eta kontzentrazioaren azterketa hondakin-uretan" proiektuaren xehetasunak prentsaurrekoan azaldu dituzte Jesús Mª Rodriguez Toki Administrazioko eta Despopulazioko zuzendari nagusiak eta Iñaki Pinillos eta Fernando Mendoza NASERTIC eta NILSA, enpresa publikoetako kudeatzaileek.
Agerraldian lasaitasun mezua plazaratu nahi izan dute guztiek, hondakin-uretan dauden hondarrez hitz egiten ari direla eta. Mendozak azpimarratu duenez, "egindako ikerketen eta analisien arabera, ez dago koronabirusaren material genetikorik arazte-tratamenduaren ostean, beraz, araztutako ura ibaira itzultzen da inolako arriskurik gabe".
Astelehenean hasiko da azterketaren lehen fasea, NILSAk finantzatutako 9.000 euroko hasierako kostuarekin eta hiru hilabeteko iraupenarekin. Izan ere, lehen asteetan egindako landa-lanaren ondorengo orientazioa eta egindako lanen amaierako txostenak egitea barne hartzen ditu.
Azken asteetan, Mendozaren arabera, hondakin-urak "arrastoak, COVID-19ko zantzuak islatzen dituen ispilu bat izan daitezke", frogatu da, eta araztegira birusaren material genetikoarekin iristen den hondakin-uraren bidez jakin daiteke eremu batean kaltetutako herritarrik dagoen.
Horri esker, "kasuak beste metodo batzuen bidez diagnostikatu baino lehen detektatuko dituen alerta goiztiarreko sare bati buruz hitz egitea" ahalbidetuko luke, "kasu asintomatikoak barne", esan du. Gaineratu duenez, "kutsatutakoak banaka identifikatzea oso zaila bada ere", arriskuaren ohartarazpena "aurrerapausoa" da.
Zure interesekoa izan daiteke
Emakume bat oso larri zauritu da N-121 errepidean, Bardean, auto batek eta kamioi batek elkar jota
Talkaren ondorioz, kamioia erabat erre da, baina gidaria ibilgailutik atera ahal izan da eta onik atera da. Autoko gidaria, aldiz, 32 urteko Tuterako bizilaguna, autoan harrapatuta geratu da eta suhiltzaileek askatu behar izan dute, 112-SOS-Nafarroak jakinarazi duenez.
Leonardo borraskak gutxienez 7 zauritu, desagertutako emakume bat, Grazaleman (Cadiz) husteak eta gainezka egindako ibaiak utzi ditu
Pasa den astelehenean Leonardo borraska Andaluziara iritsi zenetik, larrialdi zerbitzuek 2.231 intzidentzia baino gehiago kudeatu dituzte, eta Malagako Sayalonga udalerrian ibaira erori zen emakumearen bila jarraitzen dute. Egoera larriena Cadizen gertatzen ari da.
EHE-ko lau ekintzaile Baionako auzitegitik bota dituzte, euskaraz deklaratzen saiatzeagatik
Eraikin ofizial batean “Euskaraz bizi nahi dugu” leloa margotzeagatik auzipetuta daude lau lagunak eta gaur, epaiketan, euskaraz deklaratzeko eskubidea ukatu zaie, epaiketa bera “euskaldunok jasan behar ditugun eskubide urraketen beste adibide argi bat” bilakatu delarik, EHEren hitzetan.
Grazalema ur-jauziz inguratuta erakusten dute airetik hartutako irudi ikusgarriek
Azken orduotako euriteen ondorioz, metro karratuko 700 litro ur pilatu da Grazaleman (Cadiz). Guardia Zibilak airetik hartutako bideo honetan, herri oso bat ur-jauziz inguratuta ikus daiteke. Agintariek herria husteko agindua eman dute —1.500 herritar inguru—, badaezpada, uholdeek eragin ditzaketen kalteak direla eta.
Dei komertzialek 9 digituko zenbakiak erabiliko dituzte 400 aurrizkiarekin
Gainera, bezeroaren arretarako deiak soilik horretarako berariaz esleitutako zenbaki laburretatik, doako tarteetatik (800 eta 900) edo zenbaki geografikoetatik egin ahal izango dira.
Grazalematik alde egiteko agindua eman dute: Ura entxufeetatik eta etxeak ibai bihurtuta Leonardo borraskaren eraginez
Leonardo borraskak Andaluzia kolpatzen jarraitzen du, eta eguraldi iragarpenaren arabera, giro ezegonkorrak segida izango du asteburuan ere. Izan ere, Grazalemako etxebizitza askotan ura entxufeetatik atera da.
Hainbat kilometroko auto-ilarak Avanzadan, Leioa parean, hainbat ibilgailuk talka egin ostean
Trafiko-istripu batek zirkulazio-arazo handiak eragin ditu BI-637 errepidean, Avanzada tartean, Leioa parean, Erandiorako bidean.
Minbizia ez da borroka bat, ez da gerra bat
Minbizia borroka gisa definitzen da askotan, hizkera belikoa erabiltzen da, eta borroka hori irabazteko ardura pazienteari ematen zaio. Gaixoaren jarreran eta borondatean egiten da azpimarra, baina, hainbat ikerketa psikologikoren arabera, pentsamendu hori ez da batere egokia eta gaixotasuna gainditzea zaildu ere egiten du.
Herritarrak etxetik ateratzen hasi dira Grazaleman, azken orduotako uholdeak direla eta
Grazalema udalerriko (Cadiz) Ribera de Gaidovar inguruko bizilagunak etxetik ateratzen ari dira. Fresnillo presatik oso gertu bizi dira, eta ur-maila oso altua da han. Azken orduotan, metro koadroko 478 litro ur pilatu dira. "Alerta gorena" ezarri dute.
Telegrameko sortzaileak Sanchezen aurka egin du, sare sozialen plana dela eta: "Kontrolerako urratsak dira"
Mezua igorri die Estatu Espainiarreko erabiltzaileei, ohartaraziz Pedro Sanchezek atzo iragarritako neurriek "zaintzapeko estatu" bihur dezaketela Espainia, "babesaren aitzakian".