Arartekoak kritikatu du zezenketen legeak ez dituela adingabeengan sortzen dituen eraginak kontuan hartzen

Arartekoak kritikatu egin du EAEko zezen-jaiak arautzeko lege-proposamena, ez duelako adingabeengan duen eragina ebaluatzeko txostenik jasotzen.

Hala azaldu du Elena Ayarza Arartekoaren Haur eta Nerabeen Bulegoko arduradunak Eusko Legebiltzarreko batzorde batean, "sustapeneko zezen-jaiak" arautu nahi dituen arau horri ekarpenak egiteko, "EAEko kultura-ondare material zabalaren parte" izaten jarraituko dutela bermatzeko.

Sokamuturretan, errekortarietan edo entzierroetan, 16 urtetik beherakoek tutoreen idatzizko baimenarekin parte har dezakete. 14 urte baino gutxiago duten neska-mutilak ospakizun horiek egiten dituzten lekuetara sartu ahal izango dira, baina betiere heldu batek lagunduta, eta ezin izango dute aktiboki parte hartu.

Ayarzak gogoratu du NBEk 2013an ezarri zuela adingabearen ondasun gorena bermatzeko beti sartu behar dela kolektibo horretan eragin positiboak eta negatiboak dituen balorazio bat. Horrela jasota dago jada EAEko haurren legeetan, bai eta haurtzaroan eta nerabezaroan eragina duten Eusko Jaurlaritzaren lege-proiektuetan ere.

Hala ere, ohartarazi duenez, ebaluazio txosten hori ez dago zezenketei buruzko lege-proposamenean. Izan ere, testua legebiltzar-taldeen premiazko lege-proposamen gisa izapidetu da. Ondorioz, "arazo " hori lege-proposamen guztietan gerta daitekeela ohartarazi du Ayarzak. Hala, arau horren kasuan ebaluazioa 3 edo 5 urteko haurrak zezenketetara joateak horiengan izan dezakeen eraginari buruzko adituen agerraldiaren bidez egitea iradoki du.

Batzorde horretan bertan, Sokamuturra Ez elkarte animalistako bozeramaile den Nerea Landak "txosten zientifikoak" aurkeztu ditu. Horietan agerian uzten dira, jai horietan, bigantxek mina, beldurra eta larritasuna senti ditzaketela eta, horien erakusgarri direla, hala nola plazatik ihes egiteko saiakerak, marru etengabeak, begi oso irekiak, arnasestuak edota belarrien hegakadak.  

Aitor Calvo Euskal Zezenzale Elkarteko ordezkariak onartu du animalia horiek "nolabaiteko estresa" jasan dezaketela uneren batean. Hala ere, azaldu du 20 urtez aske bizi direla eta urtean 25 orduz "lan" egiten dutela soilik; 5-6 irteera, bakoitza 5-10 minutukoa. 

Era berean, ziur agertu da jarduera horiek gazteak landa-mundura hurbiltzen dituztela eta animaliarekiko errespetu-balioak irakasten dizkietela. Gainera, lehen sektorean belaunaldien arteko erreleboa bultzatzeko balio dutela esan du.