Txertoak
Azken 76 urtetan jaiotakook ezagutu dugun tragedia beldurgarrienaren konponbidea izanik, txertoak lehia politiko, ekonomiko eta etikoaren ardatz eta ipar bihurtu izana ez da harritzekoa. Zalantzarik gabe gizateriaren historian egindako proiektu bateratu eta aberatsena izan da. Mundu guztiko adituek elkarrekin lan egin dutelako, gobernuek behar beste diru jarri dutelako eta behingoz guztiontzako izango den zerbait helburu nagusi eta orokorra bihurtu delako.
Baina lehen ziztadak sartu aurretik hasi zen giroa nahasten. Industria farmazeutikoak urrearen kolorea antzeman zuen, bete ezin zezakeena agindu zien politikoei, horren ondorioz, herritarren artean etsipena zabaldu da, hitzemandakoa ez delako gauzatu eta konponbidea atzeratuko delako. Agintariek eta gobernuek tresna politiko gisa erabili dituzte, hasierako helburuak urratuz eta herritarren artean bereizketak eginez, gutarrak eta besteak, gertukoei eta urrutikoei tratu ezberdina emanez txertoak banatzerakoan.
Txerto batzuek, aldiz, jatorriaren zigorra pairatu behar izan dute eta horrek eragin duen mesfidantza, Astrazenecaren kasuan batez ere. Guzti hau espero zitekeen, ohiko borroka politikoa eta ekonomikoa delako. Hori bai, balio izan digu pandemiak ez gaituela hobeak egin egiaztatzeko. Baina beste eztabaida eta borroka batzuk askoz kezkagarriagoak dira, besteak beste, etikari eta elkartasunari lotutakoak direlako. Batzuek ez dute txertoa jarri nahi, itxuraz interes ezkutuak egon litezkeelako atzean, sendatzen ez duelako edo kalte egin lezakeelako osatu beharrean. Hainbat txertorekiko sortu diren zalantzek ez dute egoera erraztu eta jende askorengan mesfidantza indartu dute gainera.
Ziur aski berriro behin eta berriz azpimarratu beharko dugu txertoa izan dela medikuntzaren historian tresna eraginkorrena gaitzak menderatzeko, bizitza luzatzeko eta ongizatea sendotzeko. Txertoak eta edateko ura izan dira horretarako tresna nagusiak. Urtero txerto garaia iristen denean sortzen diren eztabaidak berriro suspertu dira egun hauetan, derrigorrezkoa izan behar al du txertoak? Benetan eragingarria al da? Zergatik behartu behar naute? Alde batera utziko ditugu urtero-urtero azaltzen diren teoria harrigarri eta barregarriak, txertoak ez duelako eztabaidarik onartzen, bere onurak egi zientifikoa direlako. Pandemia honetan gainera ez dugu beste tresnarik, eta aurka daudenei galdetu beharko litzaieke zer eskaintzen duten ordez, nola aurre egingo lioketen hiru miloi pertsona hil, 121 milioi kutsatu eta ezagutzen genuen guztia hankaz gora jarri duen gaitzari.
Txertoen aurkakoen parekoak dira bestalde zero arriskua edo arrisku eza aldarrikatzen dutenak. Txertoetan, botiketan eta bizitza honetako beste edozein jardueratan ez dago zero arriskurik. Zerbait erabili behar dugunean onurak eta kalteak neurtu beharra dago, kenketak eta batuketak egin eta erabaki. Modu bakarra baita aurrera egiteko.
Zure interesekoa izan daiteke
Pentagonoak kargutik kendu du AEBko Armadako Estatu Nagusiko burua
Erasoen gorakadaren erdian, Randy Georgek agintea utzi du eta Trumpek bere erretorika belizista areagotu du.
Artemis II misio espaziala Ilargira bidean da jada
Bidaia tripulatuak bueltan dira Ilargira, 50 urteren ostean, baina oraingoan ez da ilargiratzerik aurreikusi.
Trumpek kargutik kendu du Pam Bondi fiskal nagusia, Espstein auziaren kudeaketarekin hainbat desadostasun izan ostean
AEBko presidenteak 2024ko azaroan jarri zuen karguan, baina denbora horretan hainbat enfrentamendu izan dituzte. Todd Blanchek ordezkatuko du Bondi, Trump presidente izan aurretik jasotako lau inputazio penaletan defendatu zuen abokatuak, alegia.
Amazonek Bahrainen duen zentro baten aurkako erasoa egin duela aldarrikatu du Iranek
Irango Guardia Iraultzaileak Microsoft, Apple, Google, Meta, Boeing, Tesla eta beste 14 enpresaren aurkako erasoak egiteko mehatxua egin zuen asteartean, Iranen kontrako "operazio terroristetan parte hartzea" leporatuta.
Erreskate faltsuak gauzatzen zituen sare bat desegin dute Nepalen
Mendizaleei iruzur egiten saiatzen ziren, beharrezkoak ez ziren ebakuazio medikoen bidez. Agintariek faltsututako 171 erreskate baieztatu dituzte 2022tik 2025era. Ikerketak zabalik jarraitzen du, eta ez da baztertzen kaltetuen kopurua handitzea.
Texasko petrolioak ia % 13 egin du gora, gerra laster amaitzeko zantzurik ez dagoelako
Trumpen azken agerraldiak gerra azkar amaitzeko itxaropena zapuztu du inbertsiogileen artean. Wall Streetek % 1,28 egin du behera, Trumpek Irani "gogor" erasotzen jarraituko duela iragarri ostean.
Artemis II-ko komuna, Ilargira bueltatzeko misioa kolokan jarri duen ustekabea
Tripulazioak akats bat antzeman zuen Orion ontziko hondakinen sisteman. Hala ere, arazoa konpondu zuten, aireratu eta ordu batzuk geroago, misioa arriskuan jarri gabe.
Albiste izango da: "Artemis II" ilargi-bidaia, NAN digitala mugikorrean eta Balmasedako prozesioa
Orain-eko albisteen laburpena, minutu batean.
AEB Iranen dituen helburuak betetzetik gertu dagoela ziurtatu du Trumpek, eta eraso gehiago iragarri ditu
AEBko presidenteak aste gutxi barru aurreikusten du gerraren amaiera, eta Ormuzko itsasartea "modu naturalean" irekiko dela dio. Bien bitartean, Teheranek ukatu egin du su-etena eskatu izana.
"Artemis II" aireratu da Ilargira bidean
NASAko tripulazioa Lurreko orbitan erabat sartu da, eta 10 eguneko bidaiari ekin dio. Gorabehera txikiak izan dira jaurtiketan, baina konpondu dituzte.