Abel Azconak amaren eskuari helduko dio 37 urte geroago
Abel Azcona iruindar artistak (Madril, 1988ko apirilaren 1a) bere ibilbideko obrarik "gogor eta intimoena" gauzatuko du asteartean, apirilak 1, Madrilen, Círculo de Bellas Artes espazioan; El encuentro final (azken topaldia) performancean, "akzio artistikoan", Isabel Gomez Aranda bere ama biologikoa berriz ikusi eta ukituko du Azconak, drogen gaineko mendekotasunak, prostituzioak eta erasoek zeharkatu duten bizimodua izan duen emakumeak jaio berritan, inkubagailuan (fetuaren sindrome alkoholikoaz jaio zen Abel), abandonatu zuenetik 37 urtera.
Azconak Los pasos hacia la madre (amarenganako urratsak) 2023ko urriaren 19an abiatu zuen obra prozesuala burutuko du horrela. Egun horretan, Gomez Aranda 2005etik obra zinez autobiografikoa (idatziak, arte prozesuala, bideoak, ekintzak, pintura, eskultura, argazkiak eta instalazioak) jorratu duen artistarekin harremanetan jarri zen, obrara etengabe lerratu den bere ama —amarik eza— bera zela jakinarazteko.
Harrezkero, astearteko akziora ekarri duten urratsak bildu eta erakutsi ditu Azconak, Los pasos hacia la madre bilduman: DNA proba positibo bat jendaurrean irakurtzeam ama-semeen arteko mezuak ("ez diot neure buruari inoiz barkatuko, ze, etengabe galdetuta ere, ez dut aurkitzen zu abandonatzeko arrazoia", esaten dio horietako batean Gomez Arandak), deiak, galderak, erantzunak… Astearteko jardueran, bere ibilbide artistikoarekin koherente, bekoz beko begiratuko dio bere traumetako bati, zurztasunaren onarpenari kasu honetan, eta jatorrien bilaketari eta identitateari.
Prozesu honetan guztian, Manuel Lebrijo Gonzalezekin ere elkartu da Abel Azcona, aita biologikoa ez izanagatik jaiotza agirian aita gisa agertzen den gizonarekin. Isil-isilik, bi idulkiren gainean paratu ziren biok, eta elkarri eskua estutu zioten, hainbat minutuz, 2023ko azaroaren 11n Amos Salvador Logroñoko aretoan. Lehenago, hiru urte zituela Lebrijok Azcona hartu eta legez kanpo Badajozera eraman eta bertan atxiki zueneko bidaia berritu zuten biek.
Asteartean Madrilgo Círculo de Bellas Artesen (19:30) egingo duen akzioa "pertsonaletik haratago" doa, Semiramis Gonzalez performancearen komisarioaren hitzetan, "agerian jarriko baitu artea zauriak sendatzeko balio duela, baita mina ikusarazteko eta egitura patriarkalei aurre egiteko ere".
Performancea bertatik bertara jasoko duten 400 pertsonei zergatik joango diren azaltzeko eskatu diete, eta, galderari erantzunda, "bi-biek jasan dituzten indarkeriei buruz hausnarketa egitera" gonbidatu dituzte, performancearen bidez. "Katalizatzaile paregabea" da forma artistiko hori, Gonzalezen esanetan, "mina eta emozioa publikoari hain elkartze sakon baten lekuko izatea ahalbidetuko dion esperientzia artistiko eta sozial bihurtzeko".
Nahimen eraldatzaile hori da, hain zuzen, Azconaren arterako erregaia, eta horrek gidatuta jorratu ditu, esate baterako, maitasunik eza, desira, galera, dolua, memoria eta abusuak ("Amen" bere lanak auzibidea eta Elizaren eta fundamentalista katolikoen pertsekuzioa ekarri zizkion) bere obran.
Marina Abramovic "performancearen amabitxi" eta Azconaren kolaboratzaileak esana da: "Antzerkian, ketchupa da odola; performancean, odola da odola".
Zure interesekoa izan daiteke
Gernikako Udalak ere "Gernika" artelana lekualdatzea eskatu du, bonbardaketaren urteurrena dela eta
Udalerriko alkateak azpimarratu du "Gernikako herriak" berak nahi duela Picassoren artelana aldi baterako lekualdatzea. Jaurlaritzak duela gutxi egin zuen eskaera, baina Reina Sofia Museoak ez du onartu, kontserbazio arrazoiak tarteko.
"Erresonantziak" dokumental saila, Esther Ferrer eta Mari Puri Herrero artistei begira
EITBk eta Artiumek Mari Puri Herrero (Bilbo, 1942) eta Esther Ferrer (Donostia, 1937) protagonista dituzten bi lan dokumental aurkeztu dituzte. Publiko berrien artean kultura garaikidearen dibulgazioan sakondu nahi du dokumental sortak, eta ETB On atarian daude ikusgai. Herreroren atalari Uxue Alberdik jarri dio ahotsa, eta Ferrerenari Marina Suarezek. Hurrengo atalak Gema Intxaustiri eta Itziar Okarizi eskainiko dizkiete.
Bengoetxeak "begirada aldaketa" eskatu dio Gobernuari, 'Guernica' Euskadira ekartzeko
Guernica Picassoren koadroa Euskadira lekualdatzeko aukerak teknikoki aztertzeko eskatu du Ibone Bengoetxea Eusko Jaurlaritzako lehen lehendakariorde eta Kultura eta Hizkuntza Politikako sailburuak "Egun on Euskadi" saioan egin dioten elkarrizketan.
Javier Ortiz de Guinea gasteiztar margolaria zendu da
Arabako paisajista eta erretratugileak 79 urte zituen, eta haren lanak, besteak beste, Arabako Arte Ederren Museoko eta Eusko Legebiltzarreko hormetan daude zintzilik.
Reina Sofiak baztertu egin du "Gernika"Euskadira ekartzea
Bonbardaketaren 90. urteurrena dela eta, Eusko Jaurlaritzak koadroa epe batez Euskadira ekartzeko eskatu ondoren, Reina Sofiak txosten tekniko bat argitaratu du, margolanaren egoeraren azterketa sakon batekin. Horren arabera, "ez da inolaz ere gomendatzen hura lekualdatzea".
Oteiza eta Basterretxea, elkarrekin, “Espazioaren arazoa” erakusketan
Oteiza Museoak Nestor Basterretxearen eta Jorge Oteizaren arteko harremana aztertzea proposatzen du erakusketa berri batean; biek partekatutako tokiak, proiektuak eta gertakariak aintzat hartuz. 80 obraz, filmaz, jatorrizko material dokumentalez eta argazkiz osaturiko multzo zabal baten bidez, bi sortzaileen ibilbide bateratua erakusten du. Martxoaren 26tik abuztuaren 30era egongo da ikusgai.
Eusko Jaurlaritzak Espainiako Gobernuari eskatu dio "Gernika" Guggenheimen egon dadin bederatzi hilabetez
Ibone Bengoetxea lehendakariorde eta Kultura sailburuaren arabera, keinuak "balio sinboliko handia" izango luke Espainiako Gobernuaren partetik, Jaurlaritzaren eta Gernikako bonbardaketaren 90. urteurrenean gertatuko litzateke eta. Ernest Urtasun Kultura ministroari egin dio eskaera, Madrilen egindako bilera batean.
Mikel Chillidak hartuko du Chillida Lekuren zuzendaritza
Museoaren "etorkizuna zehazten laguntzea benetako pribilegioa" dela esan du Eduardo Chillida artistaren bilobak. Apirilaren 1ean hartuko du kargua.
"Barreiatutako paisaiak": Euskal industriaren margoak, San Telmo museoan
Gerardo D’Abraira marrazkilariaren lanak ikusgai daude Donostiako San Telmo Museoan. "Barreiatutako paisaiak" izena du erakusketak, eta joan den mende erdialdeko lanak biltzen ditu.
Euskal artea ikusgai ARCOmadriden
Martxoaren 4tik 8ra, Madrilgo Arte Garaikidearen Nazioarteko Azokak Euskal Herritik datorren artearen lagin bat hartuko du. Ignacio Mugicaren arabera, orain arte bizi izan dugun jarraipenaren erakusle da aurkitu ahal izango dena, baina galeria gazte gehiagoren falta sumatzen du, "eta arte garaikidea gazteena da, ezarrita dagoenarekin hautsi beharko luketena".