Trumpen politiken ondorioz AEBtik alde egin nahi duten ikerlariak hartzeko lanean ari da Euskadi
Ikerbasquek Euskadin ikerketarako funtsen errekorra lortuta itxi zuen 2024a. Bere ikertzaileen lanari esker 47 milioi euro baino gehiago erakarri zituen, aurreko urtean baino bi milioi gehiago, eta Europako erreferentziazko zientzia-eragile gisa duen posizioa sendotu zuen.
Iaz, fundazioak bederatzi herrialdetako 45 ikertzaile hartu zituen, eta orain AEBn lanean dauden eta Donald Trumpen politiken ondorioz herrialdea utzi nahi duten euskal zientzialariak hartzeko negoziazioetan ari da. Guztira, 35 herrialdetako 402 profesionalek dihardute Ikerbasquen, hiru kategoriatan banatuta: finkatutako 201 ikertzaile, 112 ikertzaile gazte eta 89 "research associates", ikerketa-karrerako tarteko figura.
Lortutako finantzaketari eta erakundeen bultzadari esker, 2024aren amaieran 1.643 pertsonak egiten zuten lan Ikerbasqueko ikertzaileek gidatutako taldeetan. Gainera, inpaktu handiko aldizkari zientifikoetan 1.553 artikulu argitaratu ziren, eta kanpo-finantzaketako 1.300 proiektu baino gehiago gidatu ziren, horien artean 30 European Research Council (ERC) ospetsuarenak.
Ikerketa-jarduerak eragina izan zuen enpresa-esparruan ere, proiektuen emaitzetan oinarritutako 41 spin-off sortu edo bultzatu baitziren. Horren ondorioz, Europako Batzordeak sei aldiz aitortu du Ikerbasquerek talentua erakartzeko duen programa kontinenteko ekimen zientifiko onenetakoa dela.
Fundazioko ikertzaileek 25 euskal unibertsitate eta zentrotan egiten dute lan, besteak beste, UPV/EHUn, Deustun, Mondragon Unibertsitatean eta puntako zentroetan, hala nola BERC, CIC, Tecnalia, Azti eta Euskadiko osasun-ikerketako institutuetan.
Zure interesekoa izan daiteke
Trumpek petrolioaren merkatua kontrolatu nahi du, adituen arabera
Venezuela munduko petrolio-potentzia izan daiteke laster, nazioarteko enpresei lizentziak emanez gero, Trumpek aurreikusi bezala. Hala ere, urre beltza ez da helburu bakarra; izan ere, Latinoamerikako herrialdeak mineral, gas natural, nikel eta koltan erreserba handiak ere baditu.
Euriborra % 2,267ra igo da abenduan, baina jaitsi egin da urteko bilakaeran, Espainiako Bankuaren arabera
Martxotik izan duen tasarik altuena lortu du urte amaieran. Hala ere, urteko beherakadari esker, urtero berrikusten diren hipoteka aldakorren kuotak merkatuko dira, nahiz eta aurreko hilabeteetan baino apalago.
Autoen salmenta % 16,4 handitu da Euskadin 2025ean, baina dieselen salmentak % 45 murriztu dira
Abenduan, matrikulazioak % 5,7 murriztu dira Euskadin, 2.728 autoraino. Horien artean, 448 gasolina-auto (-%32,9) eta 65 diesel-auto (-%49,2). Beste erregaienak, berriz, % 5,58 handitu dira, 2.215 unitateraino.
Guggenheim Bilbaok 1,3 milioi bisitari baino gehiagorekin itxi du 2025a
Museoak 3.660 bisitari gehiago izan ditu, 2024ko datuekin alderatuta, eta bertaratutakoen % 90 atzerritik etorritakoak izan dira.
Eusko Jaurlaritzak 928.000 euro bideratuko ditu Euskadiko mahastiak modernizatzeko
Dirulaguntzak 105 hektarea baino gehiago berregituratzen eta birmoldatzen lagunduko du, "mahastizaintza- eta ardogintza-sektorearen lehiakortasuna eta iraunkortasuna hobetzeko".
Alokairuko etxebizitzen prezioa % 3,8 igo da Euskadin 2025ean, eta % 5,6 Nafarroan
Azken urtean, alokairuko etxebizitzen hileko errentek gora egin dute Hego Euskal Herria osoan. Nafarroa igo dira gehien (% 5,6), ondoren Bizkaia (% 4,5), Araba (% 4) eta, azkenik, Gipuzkoa (% 1,9). Batez besteko prezioaren koadroan, zerrendak bueltaerdi ematen du eta eta Gipuzkoa dago prezio-gailurrean (16,4 euro/m2); ondoren, Bizkaia (14,7 euro/m2), Araba (12,1 euro/m2) eta Nafarroa (11,1 euro/m2).
Talgok Uzbekistanen duen kontraturik handiena ziurtatu du, 80 milioikoa
Konpainiak hamar urteko akordioa sinatuko du herrialdeko trenbideen enpresa publikoarekin, sei Talgo 250 trenen mantentze integrala egiteko.
40 urte Espainia eta Portugal EEEn sartu zirenetik
Gaur 40 urte, 1986ko urtarrilaren 1ean, Espainia eta Portugal Europako Ekonomia Erkidegoan sartu ziren, gaur egungo Europar Batasunean. Zer ekarri zuen aldaketa horrek Euskadin? Nola bizi izan zen prozesua?
Bizkaiak 13.000 zergadun berri baino gehiago ditu Batuz sistema ezarri zenetik
Kontrol fiskal integraleko sistemak 69 929 pertsona eta erakunde ditu jada, iruzurraren aurkako borroka indartuz eta zergadunei laguntza erraztuz.
2026an, zer garestituko da, zer merkatu?
Urtea hastearekin batera eguneratu dituzte hainbat produktu eta zerbitzuren prezioak. Zenbait salneurriren kasuan, hala nola elikagaiena edo etxebizitzena, zaila da aurreikuspenak egitea, baina beste batzuen gorabeherak jakinak dira. Honatx azken horien laburbilduma.