Ez dago frogatuta makillajeak COVID-19az kutsatzeko arriskua areagotzen duenik
Gregorio Marañon ospitaleko ustezko langile batek bidalitako audioak hedapen handia izan du WhatsApp bidez azken egunotan. Audio horretan hitz egiten agertzen denaren esanetan, "krema hidratatzaileak eta makillajeak" erabiliz gero, koronabirusa hartzeko arriskua areagotuko litzateke, baita "eraztun, eskumutur edo belarritakoekin" zein "azazkalen esmaltearekin" ere.
Hori hala izanik, dozenaka erabiltzaile jarri dira EiTBrekin harremanetan, #Koronabuluak geldiarazteko xedearekin martxan jarritako 600 900 454 WhatsApp zenbakiaren bitartez, eduki horri buruz ohartarazteko.
Era berean, egun hauetan EiTB VOST Euskadirekin (Larrialdietako Euskadiko Boluntario Digitalen Elkartea) zein Maldito Bulo egitasmoarekin dabil harremanetan, koronabirusari buruzko albiste faltsuak geldiarazteko asmoz.
Hala, azken horiek dagoeneko jorratu dute esku artean daukagun gaia, eta ez dute froga zientifikorik aurkitu makillajea, krema hidratatzaileak edota ilea arrisku-faktore garrantzitsutzat jotzeko COVID-19 gaixotasuna hartzeko orduan.
Horrez gain, gaineratu dute Osasunaren Mundu Erakundeak (OME), Osasun Ministerioak edo Gaixotasunak Kontrolatzeko eta Prebenitzeko Zentroek (CDC) ere ez dutela horren inguruko gomendiorik plazaratu.
Honako hauek dira Maldita.es webgunean bildu dituzten datuak:
Lehenik eta behin, gogorarazi behar da, OMEren arabera, pertsona batek COVID-19a har dezakeela birusak kutsatutako beste pertsona batekin kontaktuan egoteagatik, hark eztul edo arnasa egiten duenean sudurretik edo ahotik kanporatzen dituen tantatxoen bidez. Tantatxo horiek kutsatutako pertsonak inguruan dituen objektuen eta gainazalen gainera erortzen dira; horrela, beste pertsona batzuek COVID-19a har dezakete objektu edo gainazal horiek ukitu ondoren euren begiak, sudurra edo ahoa ukitzen badituzte.
Horrenbestez, Sonia Zuñiga Bioteknologia Zentro Nazionaleko ikertzailearen iritziz, "aurpegian krema edo makillajea jartzeak ez luke inolako arriskurik ekarriko, birusa ez baita azaletik xurgatzen". Zuñigaren esanetan, "doministiku edo eztul egin beharko litzaioke kremari, eta gero jan edo sudurretik sartu".
WhatsAppez zabaldutako beste mezu-kate batzuetan, ilearen bidezko kutsaduraz ere hitz egiten da. Horri dagokionez, Zuñigak berak dio egia dela birusak ilean iraun lezakeela, baina bere aburuz hori ez da "azalerarik onena hark bizirauteko". Ondorioz, "oso aukera gutxi daude modu horretan kutsatzeko".
Ildo beretik mintzatu da Monica Berjon Otero doktorea ere, Alemaniako Max Planck Institute for Medical Researchen Birologian eta Biologia Molekularrean espezializatutako ikertzailea. Maldita Cienciari azaldu dionez, "ilean bizirauteko koronabirusaren balizko gaitasuna oraindik ez da modu espezifikoan aztertu"; horregatik, "gai horrekin ez obsesionatzea eta gomendio ofizialei jaramon egitea" gomendatu du, hau da, "aldiro-aldiro eskuak garbitzea eta, oro har, higiene ona izatea".
Zure interesekoa izan daiteke
Emakume bat oso larri zauritu da N-121 errepidean, Bardean, auto batek eta kamioi batek elkar jota
Talkaren ondorioz, kamioia erabat erre da, baina gidaria ibilgailutik atera ahal izan da eta onik atera da. Autoko gidaria, aldiz, 32 urteko Tuterako bizilaguna, autoan harrapatuta geratu da eta suhiltzaileek askatu behar izan dute, 112-SOS-Nafarroak jakinarazi duenez.
Leonardo borraskak gutxienez 7 zauritu, desagertutako emakume bat, Grazaleman (Cadiz) husteak eta gainezka egindako ibaiak utzi ditu
Pasa den astelehenean Leonardo borraska Andaluziara iritsi zenetik, larrialdi zerbitzuek 2.231 intzidentzia baino gehiago kudeatu dituzte, eta Malagako Sayalonga udalerrian ibaira erori zen emakumearen bila jarraitzen dute. Egoera larriena Cadizen gertatzen ari da.
EHE-ko lau ekintzaile Baionako auzitegitik bota dituzte, euskaraz deklaratzen saiatzeagatik
Eraikin ofizial batean “Euskaraz bizi nahi dugu” leloa margotzeagatik auzipetuta daude lau lagunak eta gaur, epaiketan, euskaraz deklaratzeko eskubidea ukatu zaie, epaiketa bera “euskaldunok jasan behar ditugun eskubide urraketen beste adibide argi bat” bilakatu delarik, EHEren hitzetan.
Grazalema ur-jauziz inguratuta erakusten dute airetik hartutako irudi ikusgarriek
Azken orduotako euriteen ondorioz, metro karratuko 700 litro ur pilatu da Grazaleman (Cadiz). Guardia Zibilak airetik hartutako bideo honetan, herri oso bat ur-jauziz inguratuta ikus daiteke. Agintariek herria husteko agindua eman dute —1.500 herritar inguru—, badaezpada, uholdeek eragin ditzaketen kalteak direla eta.
Dei komertzialek 9 digituko zenbakiak erabiliko dituzte 400 aurrizkiarekin
Gainera, bezeroaren arretarako deiak soilik horretarako berariaz esleitutako zenbaki laburretatik, doako tarteetatik (800 eta 900) edo zenbaki geografikoetatik egin ahal izango dira.
Grazalematik alde egiteko agindua eman dute: Ura entxufeetatik eta etxeak ibai bihurtuta Leonardo borraskaren eraginez
Leonardo borraskak Andaluzia kolpatzen jarraitzen du, eta eguraldi iragarpenaren arabera, giro ezegonkorrak segida izango du asteburuan ere. Izan ere, Grazalemako etxebizitza askotan ura entxufeetatik atera da.
Hainbat kilometroko auto-ilarak Avanzadan, Leioa parean, hainbat ibilgailuk talka egin ostean
Trafiko-istripu batek zirkulazio-arazo handiak eragin ditu BI-637 errepidean, Avanzada tartean, Leioa parean, Erandiorako bidean.
Minbizia ez da borroka bat, ez da gerra bat
Minbizia borroka gisa definitzen da askotan, hizkera belikoa erabiltzen da, eta borroka hori irabazteko ardura pazienteari ematen zaio. Gaixoaren jarreran eta borondatean egiten da azpimarra, baina, hainbat ikerketa psikologikoren arabera, pentsamendu hori ez da batere egokia eta gaixotasuna gainditzea zaildu ere egiten du.
Herritarrak etxetik ateratzen hasi dira Grazaleman, azken orduotako uholdeak direla eta
Grazalema udalerriko (Cadiz) Ribera de Gaidovar inguruko bizilagunak etxetik ateratzen ari dira. Fresnillo presatik oso gertu bizi dira, eta ur-maila oso altua da han. Azken orduotan, metro koadroko 478 litro ur pilatu dira. "Alerta gorena" ezarri dute.
Telegrameko sortzaileak Sanchezen aurka egin du, sare sozialen plana dela eta: "Kontrolerako urratsak dira"
Mezua igorri die Estatu Espainiarreko erabiltzaileei, ohartaraziz Pedro Sanchezek atzo iragarritako neurriek "zaintzapeko estatu" bihur dezaketela Espainia, "babesaren aitzakian".