Bideo sexual faltsuak zabaltzearekin iruzurra egiten ari direla ohartarazi dute
Internautaren Segurtasun Bulegoak (OSI, gaztelaniazko sigletan) posta elektroniko bidezko iruzur kanpaina berri batez ohartarazi du. Mezu horietan, ustez eduki sexuala duen bideo bat zabaltzearekin mehatxu egiten dute zibergaizkileek.
Testuinguru horretan, mehatxu egiteko erabiltzen duten edukia izan ez arren, bitcoin kriptomoneta erabiliz kopuru jakin bat ordaintzeko eskatzen diote biktimari.
Ildo horretatik, mezu hori ez erantzuteko eskatu du OSIk, alegia, Espainiako Zibersegurtasuneko Institutuaren (INCIBE, gaztelaniazko sigletan) menpe dagoen zerbitzuak. "Ustezko material konprometitua ez zabaltzeko aitzakiarekin, ordainketa ekonomiko bat egiteko iruzur saiakera bat da", nabarmendu du bulego horrek.
Horrenbestez, garrantzitsua da zibergaizkileei inolako kopururik ez ordaintzea, ezta etekina lortzeko bidali duten posta elektronikoari erantzutea ere. OSIk azaldu duenez, kontua aktibo dagoen jakiteko eta etorkizunean iruzur saiakera berriak egiteko balio die biktimaren erantzuna.
Iruzurrezko mezua "edozein kontutatik" bidaltzen dute, eta baliteke spoofing teknika erabiliz beste erabiltzaile baten identitatea ordeztu izana. Iruzur saiakera hau, mezuak duen gaiaren izenari esker identifika daiteke: "Zure gailua hackerrek hackeatu dute. Irakurri jarraibideak orain!". Dena dela, ezin da baztertu antzeko izenburua duten beste mezu batzuk bidaltzea.
Gaizkileen arabera, ustez biktimaren irudi konprometituak agertzen diren bideo bat dute; horren gailua infektatu ostean lortu dutena, posta elektronikoko eta sare sozialetako kontaktuen zerrendaz gain. Gainera, posta elektroniko horretako mezuak irakurtzeko aukera izan dutela diote. Mezua, gaztelaniaz idatzita dago, ortografia-akatsik gabe, eta esaldiek lotura logikoa dute testu osoan:
Kaixo.
Zure gailuaren overclockinga hackeatu duen programatzailea naiz.
Hilabeteak eman ditut zuri begira.
Helduentzako edukiak eskaintzen dituen webgune bat bisitatu zenuenean zure gailua kutsatu zen.
Argi ez baduzu, xehetasun gehiago emango dizkizut.
Troiar batek, ordenagailu baten edo beste edozein gailuren gaineko erabateko sarbidea eta kontrola ematen dit.
Horrek esan nahi du dena ikus dezakedala zure pantailan; alegia, nire kamera eta mikrofonoa piztu ditzakedala, baina zu ez zara horretaz jabetzen.
Zure kontaktu, sare sozialetako datu eta mezu guztiak ere eskura ditzaket.
Ikus dezakezunez, mezu elektroniko bat bidali nizun zure postontzitik (zure sistemarako sarbidea dut).
Zergatik ez zuen zure antibirusak programa kaltegarririk atzeman? 0tte: Nire malwareak kontrolagailu bat erabiltzen du, eta bere sinadura 4 ordutik behin eguneratzen dut zure antibirusa "oharkabean" mantentzeko.
Pantailaren ezkerraldean zeure burua nola asetzen duzun erakusten duen bideo bat egin dut, eta, eskuinaldean, une horretan ikusten ari zinen bideoa ikus daieke.
Klik bakar batekin, bideo hori posta elektroniko honetan eta sare sozialetan dituzun kontaktu guztiei bidal diezaieket.
Horrez gain, zure mezu eta mezulari guztietarako sarbidea ere argitara dezaket.
Hori saihestu nahi baduzu, adi:
1.000 dolar transferitu nire bitcoin-zorrora (ez badakizu nola egin, idatzi bilatzailean: "Erosi bitcoina").
Nire kontua hau da (BTC Wallet): 16yXXXxxxxxxXXXw1pK
Ordainketa jaso ondoren, bideoa ezabatuko dut eta ez duzu nire berri izango.
50 ordu (bi egun baino gehiago) emango dizkizut ordaintzeko.
Ohar bat daukat mezu elektroniko hau irakurtzen duzunean jakiteko, eta atzerako kontaketa une horretan bertan hasiko da.
Ez saiatu niri erantzuten. Ez du inolako zentzurik (igorlearen helbidea automatikoki sortzen da).
Nonbait kexa bat aurkezteak ez du zentzurik, mezu elektroniko hau ezin baita arakatu, ezta nire bitcoin helbidea ere.
Ez dut akatsik egiten.
Mezu hau beste norbaitekin partekatu duzula jakiten badut, bideoa berehala zabalduko dut.
Nire desiorik onenak!
Iruzurraren biktima ez izateko gomendioak
Horrelako iruzurrak saihesteko kontuan hartu beharreko zortzi gauza aipatu ditu OSIk. Honako hauek dira:
1.- Ez ireki erabiltzaile ezezagunen edo espero ez dituzun erabiltzaileen mezuak, lehenbailehen ezabatu.
2.- Ez erantzun inoiz mezu horiei, eta ez bidali datu pribaturik.
3.- Eguneratuta eduki beti sistema eragilea eta antibirusa.
4.- Erabili pasahitz seguruak eta desberdinak zerbitzu desberdinetarako. Pasahitzen kudeatzaile bat erabiltzeak zeregin hori erraztuko dizu.
5.- Bi urratseko autentifikazioa erabili, baldin eta erabilitako zerbitzuan eskuragarri badago.
6.- Egiaztatu zure posta elektronikoko kontu bakoitza online zerbitzuren batean gehitu zaituzten egiaztatzeko, adibidez, Have I Been Pwned plataforma erabiliz. Erantzuna baiezkoa bada, aldatu pasahitz hori lehenbailehen.
7.- Interneten bilaketak egin ditzakezu, beste erabiltzaile batzuek bitcoin-zorro hori iruzurtzat eman duten egiaztatzeko (Recently Reported Addresses bezalako webguneetan).
8.- Zalantzarik izanez gero, kontaktuan jarri Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoekin (FCSE, gaztelaniazko sigletan) edo Internautaren Segurtasun Bulegoarekin (OSI, gaztelaniazko sigletan).
Mezua erantzun baduzu eta dagoeneko bitcoinak ordaindu badituzu, bildu eskura dituzun froga guztiak (pantailazoak, posta elektronikoaren helbidea, mezuak...) eta jarri kontaktuan Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoekin (FCSE) salaketa bat aurkezteko.
Zure interesekoa izan daiteke
Hiru pertsona artatu dituzte Usurbilen, sute batean kea arnasteagatik, eta beste bat Errenterian
Usurbile, hiru pertsonak tokian bertan artatu dituzte, baina Errenterian, Donostia Ospitalera eraman behar izan dute emakume bat. Barañaingo supermerkatu batean ere sutea izan da larunbat honetan baina ez da inor zauritu.
Manteroen kontrako "poliziaren esku-hartze bortitza" salatu dute dozenaka lagunek Bilbon
Mbolo Moye Doole eta Manteroekin bat! plataformek deituta, ostegunean Ertzaintza eta Udaltzaingoa manteroen aurka indarkeriaz aritu zirela salatu dute. Horien esanetan, "ez da gertaera isolatua izan", hilero jazotzen baitira halakoak.
Euskaraz bizitzeko eskubidea aldarrikatu eta EHEko lau ekintzaileren aurkako epaiketa salatu dute dozenaka lagunek Baionan
Euria eta hotza egin badu ere, 200 euskaltzale batu dira protestara datorren ostegunean epaituko dituzten Euskal Herrian Euskarazeko lau kideei babesa emateko.
Adingabe bat atxilotu dute Getxon, beste gazte bati lepoan labankadak eman eta larri zauritzeagatik
Ertzaintzak jasotako testigantzen arabera, 01:00ak aldera, hiru gazte Areeta auzoko parke batean zeuden banku batean eserita, erasotzailea eurengana joan eta oldartu zitzaienean. Higu gazteek korrika alde egin zuten baina bat harrapatu eta zauritu egin zuen.
Kamioi batek A63 autobian izandako istripuak auto-ilara luzeak eragin ditu Donibane Lohizune parean
Ibilgailua irauli egin da, eta ondorioz zama galdu du. Errepidea erabat itxi dute eta 6 kilometrora arteko ilarak sortu dira, baina 19:15ean errei bat ireki dute bertan hiru orduz geldirik egon diren ibilgailuak pasatzeko. Ondoren, berriro itxi dute bidea, kamioia bertatik kendu ahal izateko.
Gizon bat atxilotu dute Errenterian beste gizon bat labanaz hiltzen saiatzea egotzita
Ertzaintzak atzo atxilotu zuen 36 urteko gizasemea, baina gertakariak hilaren 12an jazo ziren, Gipuzkoako udalerri horretako lokal batean. Biktima, 21 urtekoa, ospitaleratu egin behar izan zuten, zauri larriak baitzituen.
Osasun sailburuaren arabera, iraungitako txertoen kasuak "ESI batean edo bitan izan dira, Donostialdekoan tartean"
Alberto Martinezek ETBn egindako elkarrizketa batean azaldu duenez, pertsona batek "bere lana egin beharko lukeen modura egin ez duela ondorioztatzen bada, horren ardura hartu beharko luke, zalantzarik gabe". Sailburu gisa, ahal den neurrian, horrelako akatsak ez direla berriro jazoko bermatu behar duela nabarmendu du, hori baita bere "ardura".
Euskal eskola publikoen "itxierak eta bat-egiteak" itunpeko ikastetxeei "artifizialki eusteko" direla salatu du Sumarrek
Sumar Mugimenduak, Ezker Anitza-IUk eta Berdeak Equok "Hezkuntza publikoaren aldeko frontea" ekitaldia egin dute larunbat honetan Santurtzin, EAEko hezkuntza publikoaren egoera aztertzeko.
Osakidetzak iaz jarritako 168.000 txerto berrikusiko ditu, balizko gorabeheren bila
Gripeari eta COVID-19ari aurre egitekoak izan ezik (seguru dakite horiek ez zeudela iraungita), 2025ean inokulatutako guztiak aztertuko dituzte, badaezpada.
Elurrak eta izotzak zirkulazioa zaildu dute zenbait mendatetan larunbat honetan
Bernedoko mendatea itxita dago, errepidean elurra pilatu baita. Azazetan, Kurtzetan, Herreran edo Urduñako mendatean arreta handiz ibili behar da, eta Opakuan eta Izaban kateak behar dira.