Urtero zaborrera botatzen diren elikagaiekin goseak jotakoentzat egunean 1,3 otordu bermatuko lirateke
Batez beste, urtero pertsona bakoitzak 79 kilo elikagai botatzen ditu zaborrera, guztira, 1050 milioi, NBEren Ingurumenerako Programak (UNEP, ingelesez) egindako Xahututako Elikagaien txostenaren arabera (2022ko datuak biltzen ditu).
Janari eskerga horrekin munduan goseak jotako 783 milioi pertsonari egunean 1,3 otordu bermatuko lirateke, txostenak egindako kalkuluen arabera.
Zero Hondakinen Nazioarteko Eguna da etzi, martxoaren 30ean, eta horren harira kaleratu dituzte datuak.
"Elikagaien xahutzea munduko tragedietako bat da. Milioika pertsonak gosea pasatuko dute gaur, eta bien bitartean elikagaiak zaborrera botatzen dira", azaldu du Inger Andersen UNEP programako zuzendariak. Auziak munduko ekonomiari ez ezik, klima aldaketari, bioaniztasunari eta kutsadurari ere eragiten dio. Izan ere, xahututako elikagaiek negutegi efektuko gasen isurien % 10 eragiten dute.
Munduan xahutzen den elikagaien zati handiena, % 60, etxeetan botatzen da: 631 milioi tona. Catering zerbitzuek eta txikizkako sektoreak, hurrenez hurren, 290 eta 131 milioi tona xahutzen dituzte (% 19).
Janaria elikatze katearen fase ezberdinetan galtzen da, uztan, salmenta puntuetan, baita kontsumoan ere.
Arazoa, baina, ez dute nazio aberatsenek bakarrik sortzen. Hala, diru-sarrera altuenak dituzten herrialdeak eta herrialde txiroetan xahututako kopuruei erreparatuta, urtean 7 kilo per capitako aldea baino ez dago bien artean.
Arrakala handiena landa eremuaren eta hiriguneen artean dago. Diru-sarrera ertainak dituzten herrialdeetan, esaterako, landa eremuan janari gutxiago botatzen da. Horren azalpena honako litzateke: elikagaien hondakinak etxeko animalientzat, pentsurako edo konposta egiteko gordetzen dira. Hori horrela, hirietan ere zaborrera botatzen den elikagaien kopurua murrizteko eta konposta indartzeko neurriak eskatu ditu NBEren programak.
(Informazioa osatzeko lanean ari gara)
Zure interesekoa izan daiteke
'Oroimenaren indarra', Martxoaren 3ko sarraskiari buruzko audio eta elkarrizketa bilduma
Martxoaren 3ko sarraskiaren 50. urteurrenean, Radio Vitoriak hamar ataleko dokumentala ondu du, elkarrizketa esklusiboak eta sekula argitaratu gabeko audioak biltzen dituena. Gaur aurkeztu dute proiektua Gasteizko Villa Suso Jauregian, Ismael Diaz de Mendibil eta Pilar Ruiz de Larrea kazetariek aurkeztutako ekitaldi batean. Lehenengo atala bihar emitituko da; aurrena, Radio Vitorian eskainiko da, eta ondoren, Guau plataforman jarriko dute entzungai.
Espainiako Gobernuak dio martxoaren 3ko sarraskiak "Estatuaren errepresio basatitzat" onartu dituela
Gorka Elejabarrieta EH Bilduko senatariaren galderei erantzunez, Angel Victor Torresek esan du memoria historikoaren eta demokratikoaren legeek biktimak barne hartzen dituztela eta Zaramagako eliza 50. urteurrenean oroimen demokratikoaren leku izendatuko dutela.
Zabaldu dute N-634 errepidea Zarautz eta Getaria artean, atzo zintzilik geratutako harritzarra erretiratu ondoren
Zarautz eta Getaria (Gipuzkoa) arteko N-634 errepidea 18:15ean ireki dute, ia 24 orduz itxita egon eta gero. Euriteen ondorioz, harritzar bat erori zen atzo segurtasun sarera, eta gaur arratsaldean kendu dute, atzerako hondeamakina baten laguntzarekin.
Radio Vitoriak "Memoriaren indarra" aurkeztu du, 1976ko martxoaren 3ko sarraskia berreraikitzen duen soinu-dokumentala
Gertatu eta mende erdi geroago, polizia armatuaren audio argitaratugabeak eta lekukoen testigantzak jasotzen ditu dokumentala, bala horien oihartzuna inoiz gal ez dadin. David Saenzek zuzendutako dokumentalak 30 elkarrizketa biltzen ditu; horien artean, Rodolfo Martín Villari egindakoa.
Eusko Jaurlaritzak sektore publikoko langileen soldata % 1,5 igotzea onartu du
Igoera hori otsaileko nominan aplikatuko da, eta atzeraeraginezko ondorioak izango ditu urtarrilaren 1etik aurrera.
Korrika baliatuz 36 migratzaileri muga zeharkatzen lagundu zieten zazpi ekintzaileak errugabe jo dituzte
2024ko martxoan 36 migratzailek Irungo Santiago zubia zeharkatu zuten, Korrikarekin batera eta hainbat ekintzaileren laguntzarekin. Frantziako Justiziak horietako zazpi auzipetu zituen, eta 10 urterainoko zigorra eta 250.000 euroko isuna eskatu zuen haientzat.
Eusko Jaurlaritzak 817 milioi euroko inbertsioa egingo du 2030era arte, familia, haur eta nerabeei laguntzeko
Familiei, Haurrei eta Nerabeei Laguntzeko Erakundearteko Plan berriak (2026-2030) jasotzen dituen neurrien artean dago, besteak beste, haurrak lau urte bete arte familiek hilero jasoko duten 200 euroko laguntza. Aurtengo lehenengo hiruhilekoan onartuko du Jaurlaritzak neurri berria eta 2026ko urtarrilaren 1etik izango du eragina.
Emakunderen ikerketa baten arabera, bakarrik bizitzea "ikasketa bat da, aukera bat" adineko emakume askorentzat
'Euskal Autonomia Erkidegoan bakarrik bizi diren adineko emakumeak: emandako gizarte-baimena?' txostenaren arabera, bizilagunik ez izateak du esan nahi bakarrik sentitzen direla, gizarteak adineko emakumeei buruz duen irudi estereotipatutik hori ondorioztatzen den arren.
Duela 5.000 urte izoztutako bakterio batek hamar antibiotikori aurre egin diezaieke eta sendagaiak sortzeko baliagarria izan daiteke
Errumaniako izotz-kobazulo batean isolatuta egon da anduia, eta bi agertoki ekarri ditu: askatuz gero, mikrobioen aurkako erresistentzia larriagotu dezake, baina berrikuntza bioteknologikoei atea ireki diezaieke.
Bost gazte hil dira Manlleun (Bartzelona), trasteleku batean izandako sute batean
Bost gazteek "elkargune" gisa erabiltzen zuten trastelekua, eta oraindik ez dago argi zer egiten ari ziren sua piztu denean. Mossoek baztertu egin dute trastelekua bizitoki moduan erabiltzen zutela.