23 milioi perutarrek erabakiko dute zein izango den presidente berria
Peruko ia 23 milioi herritarrek (22.901.954 hautesle daude deituta) erabakiko dute zein izango den herrialdeko presidente berria, Ollanta Humalaren ordez arituko dena. Hauteslekuak irekita daude, eta gauean emango dute jakitera zein emaitza izan diren; Euskal Herrian 1:00ean denean itxiko dituzte hautetsontziak. Lehen itzulia egingo dute gaur.
Laugarren aldiz jarraian egingo dituzte hauteskundeak era demokratikoan. Bi presidenteorde, 130 kongresista eta Andeetako Parlamentuaren aurreko 5 ordezkari ere hautatuko dituzte.
Hamar hautagai daude lehian, tartean bi emakume. Hasiera batean, 19 hautagai zeuden, baina Hauteskunde Epaimahai Nazionalak bederatzi hautagaitza kendu ditu; izan ere, hainbat salaketa izan dira. Ollanta Humalaren ordez arituko da irabazlea; Humalaren alderdiak ez du hautagaitzarik aurkeztu.
Keiko Fujimori, faboritoa
Keiko Fujimori kontserbadorea da faborito nagusia. Emakume honek hitz eman du ez dituela errepikatuko bere aitak egindako hutsak (ustelkeriagatik eta giza eskubideak urratzeagatik dago kartzelan), baina abizenak pisua du, eta askok ez dute nahi "fujimorismoa" berriro nagusitzea Perun.
Alberto Fujimoriren alaba inkesta guztietan agertzen da faborito, boto-asmoaren % 30 baino gehiagorekin, baina ehuneko hori ez da nahikoa bigarren itzulia saihesteko; hortaz, bigarrena ere egin beharko dute, ia seguru. Ekainean izango da hori.
Beste faborito batzuk
Fujimorirekin batera, Pablo Kuczynski ere bada faboritoa. 72 urte ditu, eta oposizioko Aldaketa Handirako Aliantzaren hautagaia da; koalizio horretan hartzen dute parte Alderdi Popular Kristauak, Peruko Alderdi Humanistak, Berrezarpen Nazionala alderdiak eta Aurrerapenaren aldeko Aliantzak. PPK Koalizioa ere esaten diote Perun, presidentegaiaren izenaren lehen hizkiengatik.
Hirugarren tokian, inkesten arabera, Veronika Mendoza kokatzen dago, ezkerreko hautagaia. 35 urte ditu Mendozak, eta inkestetan gora egin du azken asteotan: Kuczynskiren parean ere jarri da. Horrek urduritasuna eragin du finantzen merkatuan; izan ere, eredu ekonomikoa aldatzea proposatzen du.
Alfredo Barnechea idazle, kazetari eta politikaria laugarren tokian kokatzen dute inkestek. 63 urte ditu eta Herri Ekintza alderdiko hautagaia da. 1980an hasi zen politikan, eta Limako alkate izaten saiatu zen, baina ez zen ondo moldatzen alderdikideekin; hori dela eta, dimisioa eman zuen.
Zure interesekoa izan daiteke
Iranek misilak jaurti ditu 4.000 kilometrora, Indiako ozeanoan dagoen base militar baten kontra
Batek ere ez du jo AEBk eta Erresuma Batuak bertan duten basea. Izan ere, batek hegan zihoala huts egin du, eta bestea AEBko Armadako ontzi batek geldiarazi du. Hala ere, erasoak kezka sortu du Iranek irismen handiko jaurtigaiak dituela erakutsi baitu.
Ekialde Hurbila gerraren laugarren astean sartu da, eraso artean eta Ormuzko itsasarteari begira
Israelek eta Iranek bonbardaketak areagotu dituzte, munduko energia garraioari buruzko ziurgabetasuna handitzen ari den bitartean. AEBk merkatua ireki dio, aldi baterako, Irango petrolio gordinari, eta ez du argitu Ormuzen esku hartuko duen ala ez.
Israelgo Poliziak gas negar-eragilea erabiliz sakabanatu ditu Al Aksa meskitara hurbildu diren palestinarrak
Meskita hori musulmanentzat hirugarren garrantzitsuena da. Israelek sarbidea mugatuta dauka 2023ko urriaren 7an Hamasek erasoak egin zituenetik, baina Irango gerra hasi zenetik blokeoa nabarmenagoa da; beraz, fededun asko Jerusalemgo Hiri Zaharreko harresitik kanpo elkartu dira ramadanaren amaierako otoitzak elkarrekin egiteko.
Iranek Turkiari eta Omani eraso egin izana ukatu du Khameneik, eta Israelen "bandera faltsuko operazioak" direla ziurtatu du
Irango buruzagi gorenak "harreman hobeak" izateko eskatu die Afganistani eta Pakistani "musulmanen zatiketa saihesteko", "herrialde anaiak" direlako, eta bitartekari izateko prest agertu da.
Ekialdi Hurbilean izandako azken erasoek petrolio azpiegiturak eta garraioa izan dituzte helburu
Azken orduetan ugaritu egin dira petrolio azpiegituren eta garraioen aurkako erasoak. Iranek eta Qatarrek partekatzen duten gas plantaren aurkako erasoa egin du Israelek. Iranek gogor erantzun du, misil oldea jaurtiz Bahrain, Saudi Arabia, AEB, Kuwait eta Jerusalem aldera.
EBk premiazko neurriak eskatu ditu Irango gerraren eragin ekonomikoa geldiarazteko
Europako buruzagiek energiaren prezioari buruzko berehalako neurriak eskatu dizkiote Batzordeari, eta gatazka arintzearen alde agertu dira; zenbait herrialde Ormuzko itsasartera laguntza bidaltzeko prest agertu dira.
Emakume bat hil da Suitzako Alpeetan, bera zegoen teleferikoko kabina maldan behera erorita
Ezbeharra izan da asteazken honetan Titliseko eski estazioan, Suitzako erdialdean. Teleferikoa lokabe geratu da, eta maldan behera erori da. Hildakoa zen kabinako bidaiari bakarra. Suitzako Meteorologia Bulego Federalaren arabera, istripuaren unean 100 eta 130 km/h arteko haize-ufadak zeuden.
Txertoak agortu dira eta farmaziak gainezka daude Erresuma Batuan, meningitis-agerraldi baten ondorioz
Kezka zabaldu da Erresuma Batuan. Unibertsitate-ikasleak biltzen diren Canterburyko diskoteka batean hasi da agerraldia. Dagoeneko bi pertsona hil dira, eta gutxienez 20 kutsatu dira.
Petrolio-upelaren prezioa 113 dolarrera igo da, eta gasa % 30 garestitu, Qatarko energia-azpiegituren aurka abiatutako erasoen ondorioz
Ekialde Hurbileko gatazkak merkatuak astintzen jarraitzen du: Asiako burtsek behera egin dute gogor, eta Europakoetan eguna negatiboan hastea aurreikusten da, Europako Kontseiluaren bileraren zain.
Israelek eta Estatu Batuek eraso egin diote Iranek eta Qatarrek duten munduko gas aztarnategi handienari
Iranek ohartarazi du bere azpiegitura energetikoaren aurkako erasoek "ondorio kontrolaezinak" ekar ditzaketela, eta egoera are gehiago zaildu eta mundu osoari kalte egin diezaioketela.