Datozen urteotan presidente izango dena aukeratzeko prest dira Brasilen
Pandemiaren kudeaketa ukatzaileak, erakunde demokratikoen aurkako etengabeko erasoek, albiste faltsuei emandako oihartzunak eta Luiz Inacio Lula da Silva etsai politikoaren itzulerak markatutako lehen legegintzaldiaren ostean, beste lau urte eman nahi ditu boterean Jair Bolsonaro Brasilgo presidenteak.
Lula agertu da Brasilgo herritarren artean faborito eskubide politikoak berreskuratu zituenetik argitaratu diren inkesta guztietan. Ustelkeriagatik epaitu eta zigortu zuten, eta 580 egun eman zituen espetxean, harik eta Auzitegi Gorenak haren kontrako zigor guztiak aho batez baliogabetu zituen arte, frogatu baitzen zigortu zuen epaileak ez zuela modu inpartzialean jokatu. Politikara itzulita, zaila izango du Bolsonarok hura atzean uztea.
Lulak, aurreko agintaldian (2003-2010), ospe handia izan zuen langile-klaseen eta errenta baxuenak dituzten herritarren artean, eta haren aldeko boto-asmoa % 45etik gora kokatzen dute inkestek; are gehiago, aurreikuspen baikorrenek lehen itzulian lehia erabakita geratzea espero dute. Gizarteko geruza zabalen babesa du, hala nola gazteak, langabetuak, errenta baxuko familiak, ikasleak, emakumeak eta baita katolikoak ere.
Bolsonarori % 36ko babesa iragartzen diote inkestek, eta lehen itzuliko erronka nagusi izango du faboritoarekiko aldea murriztea bigarren itzulira pasatzeko. Egungo presidenteak azken lau urteetako politiken bidetik eutsiko duela hitzeman du, batez ere, estatu-enpresa estrategikoen pribatizazioari dagozkionak, Petrobras kasu; haren bitartez bete nahi du bere kanpainako promesa handiena dena, munduko erregairik merkeena izatea. Sektore kontserbadoreenen eta aberatsenen babesa du, baina Eliza Ebanjelikoko kideena ere, Brasilen botere handia dutenak.
Lulak hauteskundeak irabaziko balitu ere, Kongresua Brasilgo historia hurbileko kontserbadoreena izango da ziurrenik, eta hori erronka garrantzitsua izango da buruzagi sindikal ohiarentzat, bere promesen artean programa sozialak areagotzea eta ingurumen-kontrol handiagoak ezartzea baitaude.
Telebistako azken eztabaida
Igande honetan jokatuko den lehen itzuliaren atariko, ostegunean, telebistari adi izan dira brasildarrak, hautagaien arteko azken eztabaidari so. Bi hautagai nagusien arteko erasoak eta akusazioak izan dira eztabaida horretan nabarmenena.
Lula da Silvaren kontrakoak izan ziren eraso gehienak, haren aurka egin zuten gainerako hautagai guztiek, lider progresistak igandean bigarren itzulirik behar izan gabe izendapena bermatuko duen beldur. Horren aurrean, Lulak bere burua defendatu behar izan du, batez ere bere gobernuko ustelkeria eskandaluen inguruko erasoen aurrean.
Bolsonaro ere, maila txikiagoan, erasoen jomuga izan da, Lularen partetik, batez ere; hark egungo Gobernuaren eta presidentearen senideen ustelkeria eskandaluak ekarri ditu ahora.
Gainerako hautagaiek Bolsonaro ere eraso zuten, herrialdean 686.000 hildako inguru utzi dituen pandemiaren aurrean egindako zalantzazko kudeaketarengatik; brasildarrak gosez daudela ukatzen duten adierazpenengatik, eta mundu osoan kritikatzen diren ingurumen politikak garatzeagatik.
Jarraipena EITBn
EITBk gertutik jarraituko du hauteskunde eguna, bai erredakzioetatik bai bertatik bertara.
Arantxi Padilla, EITBk Latinoamerikarako duen berriemailea, bertan da hauteskundeen aurreko orduetan herritarren arteko sentipenen eta giroaren lekuko.
Igandean, hauteskunde eguneko interes puntuetan izango da Padilla, eta bertatik bertara emango du egunak uzten duenaren berri.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelgo poliziak gas negar-eragilearekin sakabanatu ditu Al Aqsa meskitara hurbildu diren palestinarrak
Meskita hori musulmanentzako hirugarren garrantzitsuena da. Israelek sarbidea mugatuta dauka 2023ko urriaren 7an Hamasek erasoak egin zituenetik, baina Irango gerra hasi zenetik blokeoa nabarmenagoa da. Beraz, fededun asko Jerusalemgo Hiri Zaharreko harresitik kanpo elkartu dira Ramadan amaierako otoitzak elkarrekin egiteko.
Iranek Turkiari eta Omani eraso egin izana ukatu du Khameneik, eta Israelen "bandera faltsuko operazioak" direla ziurtatu du
Irango buruzagi gorenak "harreman hobeak" izateko eskatu die Afganistani eta Pakistani, "herrialde anaiak" direlako, "musulmanen zatiketa saihesteko". Helburu horrekin, bitartekari izateko borondatea agertu du Khameneik.
Ekialdi Hurbilean izandako azken erasoek petrolio azpiegiturak eta garraioa izan dituzte helburu
Azken orduetan ugaritu egin dira petrolio azpiegituren eta garraioen aurkako erasoak. Iranek eta Qatarrek partekatzen duten gas plantaren aurkako erasoa egin du Israelek. Iranek gogor erantzun du, misil oldea jaurtiz Bahrain, Saudi Arabia, AEB, Kuwait eta Jerusalem aldera.
EBk premiazko neurriak eskatu ditu Irango gerraren eragin ekonomikoa geldiarazteko
Europako buruzagiek energiaren prezioari buruzko berehalako neurriak eskatu dizkiote Batzordeari, eta gatazka arintzearen alde agertu dira; zenbait herrialde Ormuzko itsasartera laguntza bidaltzeko prest agertu dira.
Emakume bat hil da Suitzako Alpeetan, bera zegoen teleferikoko kabina maldan behera erorita
Ezbeharra izan da asteazken honetan Titliseko eski estazioan, Suitzako erdialdean. Teleferikoa lokabe geratu da, eta maldan behera erori da. Hildakoa zen kabinako bidaiari bakarra. Suitzako Meteorologia Bulego Federalaren arabera, istripuaren unean 100 eta 130 km/h arteko haize-ufadak zeuden.
Txertoak agortu dira eta farmaziak gainezka daude Erresuma Batuan, meningitis-agerraldi baten ondorioz
Kezka zabaldu da Erresuma Batuan. Unibertsitate-ikasleak biltzen diren Canterburyko diskoteka batean hasi da agerraldia. Dagoeneko bi pertsona hil dira, eta gutxienez 20 kutsatu dira.
Petrolio-upelaren prezioa 113 dolarrera igo da, eta gasa % 30 garestitu, Qatarko energia-azpiegituren aurka abiatutako erasoen ondorioz
Ekialde Hurbileko gatazkak merkatuak astintzen jarraitzen du: Asiako burtsek behera egin dute gogor, eta Europakoetan eguna negatiboan hastea aurreikusten da, Europako Kontseiluaren bileraren zain.
Israelek eta Estatu Batuek eraso egin diote Iranek eta Qatarrek duten munduko gas aztarnategi handienari
Iranek ohartarazi du bere azpiegitura energetikoaren aurkako erasoek "ondorio kontrolaezinak" ekar ditzaketela, eta egoera are gehiago zaildu eta mundu osoari kalte egin diezaioketela.
Diaz-Canelek esan du Kubak "eutsi" egingo diola "AEBk zigor kolektibo" gisa erabiltzen duen "gerra ekonomiko basatiari"
Nazio Batuen Erakundeak (NBE) ohartarazi du erregai-eskasiak Kubako "funtsezko zerbitzuak" kaltetzen dituela, eta hornidura humanitarioen entregak atzeratzen eta hornigaiak garestitzen ari direla. Gainera, ohartarazi du "bildu gabeko zaborra pilatzen" ari dela hiriburuan, Habanan, "airearen kalitatea okerrera" doala "hondakinak eta janaria prestatzeko zura erretzen delako", eta "elektrizitate faltagatik 50.000 ebakuntza egin gabe" geratu zirela otsailean, besteak beste.
Irango zentral nuklear bati eraso egin diotela salatu du NBEk
Oraingoz, ez dute biktimen ezta kalteen berririk eman. Energia Atomikoaren Nazioarteko Erakundeak Ekialde Hurbileko gatazka baretzeko deia egin du, istripu nuklearrak gertatzeko arriskua saihesteko.