EB "atsekabetuta" agertu da COP27ko akordio klimatikoaren aurrean
Nazio Batuen Klima Aldaketaren Biltzarrak igande honetan hartutako ebazpenaren bidez, funts berri bat sortzea aurreikusi da, berotze globalaren ondorioz herrialde ahulenek jasaten dituzten kalte klimatikoak finantzatzeko. Garaipenik handiena da, askorentzat motz geratu den gailur batean, erregai fosilen erabilera murrizteko bide orri bat birdefinitzeko garaian.
Frans Timmermans Europako Batzordeko presidenteorde exekutiboa "atsekabetuta" agertu da, ez dutelako lortu "hizkera indartsu bat" erabiltzea goizaldean amaitu den COP27 klimaren goi bileraren azken testuan.
Igande honetan Sharm el Sheikhen onartutako Inplementazio Planak herrialdeei eskatzen die ikatzaren bidez energiaren sorrera pixkanaka murrizteko (karbonoa harrapatzeko teknologiarik ez duten instalazioetan) eta erregai fosilentzako sorospen ez eraginkorrak pixkanaka alde batera uzteko. Glasgowko (COP26) testuan ere jasota zegoen eskaera hori.
Testuan islatu denez, herrialdeek adostasun bat ezarri dute finantza baliabide "berriak, gehigarriak, aurreikusteko modukoak eta egokiak" emateko "berehalako premiari" dagokionez, klima aldaketaren eragin "ekonomiko eta ez ekonomikoei" dagokienez egoera ahulean edo garapen bidean dauden herrialdeei laguntzeko.
Amaiera ekitaldian, Timmermansek argi utzi nahi izan du plan hori ez dela "aurrerapauso nahikoa pertsonentzat eta planetarentzat", eta Glasgowtik "abiadura handia" galdu dutela deitoratu du. "Denbora asko galdu dugu, eta gure jendeak eta gure planetak ez dute denbora gehiago galtzeko".
Bestalde, Ursula Von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak esan du COP27an adostutakoak "justizia klimatikorantz pauso txiki bat" suposatzen duela, baina ohartarazi du "askoz gehiago" behar duela planetak.
"COP27ak bizirik mantendu du 1,5 graduen jomuga. Hala ere, zoritxarrez, ez du bete munduko igorle nagusien erregai fosilak apurka apurka murrizteko konpromisoa, ezta mitigazio klimatikoari buruzko konpromiso berriak ere", deitoratu du Von der Leyenek ohar batean.
"Sintometako batzuk tratatu ditugu baina ez diogu pazienteari sukarra sendatu", esan du.
1,5 ºCen arazoa
Akordio horren arazorik handiena izan da estatu mailan zehaztutako ekarpenak eguneratzea (NDC, ingelesezko sigletan), Parisko Akordioaren berotze globala mugatzeko helburua lortzeko.
Parisen (2015), tenperaturaren gehienezko igoera 2 ºC eta 1,5 °C artekoa izatea ezarri zen, baina, nazioarteko komunitatearen txosten zientifiko kezkagarrien ondoren, gehienez 1,5 °Cra mugatzeaz eta zifra hori lortzeko helburuak urtero berrikusteaz hitz egiten da orain.
Hitz onak, akordio gutxi
Aurten, ohiko zailtasunei egoera larriagotu duten bi faktore gehitu zaizkie: Errusiak Ukrainarekin duen gatazka armatua areagotzea eta horren inguruan sortutako energia eta oinarrizko produktuen krisia.
Marko orokor horrek azaleratu egiten du Nazio Batuen Klima Aldaketaren Biltzarreko Alderdien Konferentzia horretan parte hartzen dutenen klima anbizio mugatua, aurreko edizioen aldean.
Galerei eta kalteei buruzko akordioaren inguruko negoziazio latzak alde batera utzita, COP27 honetako hitzarmenik deigarrienak aurreko edizioetan maigaineratutakoen hedapenak dira.
Goi bilerak herrialde parte hartzaileen konpromiso partikularrak eta aliantza txikiagoak ere ekarri ditu, eragin nabarmena izan dezaketenak, hala nola Kolonbiak eta Venezuelak Amazoniako baso soiltzearen aurkako funts bat eratzeko egindako proposamena.
Azkenean, klimaren gailurren emaitzei buruzko kexa orokorra berdina izaten da beti: hitz on asko, gertaera on gutxi.
Zure interesekoa izan daiteke
Iranek Turkiari eta Omani eraso egin izana ukatu du Khameneik, eta Israelen "bandera faltsuko operazioak" direla ziurtatu du
Irango buruzagi gorenak "harreman hobeak" izateko eskatu die Afganistani eta Pakistani, "herrialde anaiak" direlako, "musulmanen zatiketa saihesteko". Helburu horrekin, bitartekari izateko borondatea agertu du Khameneik.
Ekialdi Hurbilean izandako azken erasoek petrolio azpiegiturak eta garraioa izan dituzte helburu
Azken orduetan ugaritu egin dira petrolio azpiegituren eta garraioen aurkako erasoak. Iranek eta Qatarrek partekatzen duten gas plantaren aurkako erasoa egin du Israelek. Iranek gogor erantzun du, misil oldea jaurtiz Bahrain, Saudi Arabia, AEB, Kuwait eta Jerusalem aldera.
EBk premiazko neurriak eskatu ditu Irango gerraren eragin ekonomikoa geldiarazteko
Europako buruzagiek energiaren prezioari buruzko berehalako neurriak eskatu dizkiote Batzordeari, eta gatazka arintzearen alde agertu dira; zenbait herrialde Ormuzko itsasartera laguntza bidaltzeko prest agertu dira.
Emakume bat hil da Suitzako Alpeetan, bera zegoen teleferikoko kabina maldan behera erorita
Ezbeharra izan da asteazken honetan Titliseko eski estazioan, Suitzako erdialdean. Teleferikoa lokabe geratu da, eta maldan behera erori da. Hildakoa zen kabinako bidaiari bakarra. Suitzako Meteorologia Bulego Federalaren arabera, istripuaren unean 100 eta 130 km/h arteko haize-ufadak zeuden.
Txertoak agortu dira eta farmaziak gainezka daude Erresuma Batuan, meningitis-agerraldi baten ondorioz
Kezka zabaldu da Erresuma Batuan. Unibertsitate-ikasleak biltzen diren Canterburyko diskoteka batean hasi da agerraldia. Dagoeneko bi pertsona hil dira, eta gutxienez 20 kutsatu dira.
Petrolio-upelaren prezioa 113 dolarrera igo da, eta gasa % 30 garestitu, Qatarko energia-azpiegituren aurka abiatutako erasoen ondorioz
Ekialde Hurbileko gatazkak merkatuak astintzen jarraitzen du: Asiako burtsek behera egin dute gogor, eta Europakoetan eguna negatiboan hastea aurreikusten da, Europako Kontseiluaren bileraren zain.
Israelek eta Estatu Batuek eraso egin diote Iranek eta Qatarrek duten munduko gas aztarnategi handienari
Iranek ohartarazi du bere azpiegitura energetikoaren aurkako erasoek "ondorio kontrolaezinak" ekar ditzaketela, eta egoera are gehiago zaildu eta mundu osoari kalte egin diezaioketela.
Diaz-Canelek esan du Kubak "eutsi" egingo diola "AEBk zigor kolektibo" gisa erabiltzen duen "gerra ekonomiko basatiari"
Nazio Batuen Erakundeak (NBE) ohartarazi du erregai-eskasiak Kubako "funtsezko zerbitzuak" kaltetzen dituela, eta hornidura humanitarioen entregak atzeratzen eta hornigaiak garestitzen ari direla. Gainera, ohartarazi du "bildu gabeko zaborra pilatzen" ari dela hiriburuan, Habanan, "airearen kalitatea okerrera" doala "hondakinak eta janaria prestatzeko zura erretzen delako", eta "elektrizitate faltagatik 50.000 ebakuntza egin gabe" geratu zirela otsailean, besteak beste.
Irango zentral nuklear bati eraso egin diotela salatu du NBEk
Oraingoz, ez dute biktimen ezta kalteen berririk eman. Energia Atomikoaren Nazioarteko Erakundeak Ekialde Hurbileko gatazka baretzeko deia egin du, istripu nuklearrak gertatzeko arriskua saihesteko.
Iranek misilekin eraso egin du Tel Aviven aurka, Ali Larijaniren hilketaren mendeku gisa
Irango Guardia Iraultzailearen esanetan, "100 helburu militar eta segurtasun helburu baino gehiago" jo dituzte, erasoan Israelgo aireko defentsa sistemak gaindituta.