COP27 klimaren goi bilerak utzitako bost gako nagusiak

Nazio Batuen Klima Aldaketaren Biltzarrak funts berezi bat sortzea onartu du, klima aldaketarekiko kalteberak diren herrialdeak pairatzen ari diren ondorioei aurre egiteko.

Ekintzaile bat, COP27 goi bileran. Argazkia: EFE

AGENTZIAK | EITB MEDIA

2022/11/21 - 10:30

Azken eguneratzea

2022/11/21 - 10:34

Sharm Sheijen (Egipto) egin den COP27 goi bilera atzo amaitu zen, inor gutxi asebeteta utzita. Besteak beste, funts berri bat sortzea erabaki da biltzarrean, berotze globalaren ondorioz herrialde ahulenek jasaten dituzten kalte klimatikoak finantzatzeko. Akordio historikoa dela nabarmendu dute bertan bildutakoek. Bi ziren mahai gainean zituzten korapilo nagusiak: klima aldaketak eragindako galeren eta kalteen ordainketarako funts bat sortzea, eta berotegi gasen isuriak murrizteko konpromisoak hartzea. Lehendabizikoan urratsak eman dituzte, baina bigarrena lehengoan geratu da.

Hauek dira COP27 goi bilerak utzitako bost gako nagusiak:

1. Galerak eta kalteak: Klima aldaketak eragindako kalteak nola finantzatu?. Galdera horri erantzuna topatzea izan da goi bileraren erronketako bat, eta hein batean bederen, urrats bat aurrera egitea lortu da. Larrialdi klimatikoaren aurrean kalteberak diren herrialdeak diruz laguntzeko funts bat eratzea adostu dute. Garapen bidean dauden herrialdeei berehalako baliabide ekonomikoak ematea erabaki dute, larrialdi klimatikoak sortzen dituen eragin ekonomiko eta ez ekonomikoei aurre egiteko.

2. Brasil itzuli da: Hasieran, Joe Biden Estatu Batuetako presidentearen agerraldiak piztu bazuen ere ikusmina, Luiz Ignacio Lula da Silva Brasilgo presidente hautatuaren hitzaldia izan da zeresan gehien eman duenetako bat. Hauteskunde ondoren egin duen nazioarteko lehen bidaia izan da Lularentzat, eta mezu bat utzi nahi izan zuen munduaren aurrean: "Brasil klima aldaketaren aurkako borrokara batzeko prest dago, berriro". Bere aurreko presidenteak "ukazioaren politika" erabili ondoren, 2025ean COP30 goi bilera Brasilen egitea proposatu zuen .

3. Iparraldearen eta Hegoaldearen arteko zatiketa: lehendik zegoen zatiketa areagotzea ekarri du goi bilera honek. Herrialde garatuen eta garatze bidean dauden herrialdeen arteko desadostasunak, beste behin, oso agerian geratu dira. Herrialde txiroenek "ekintzak zehatzak" eta "dirua" eskatu diete aberatsenei, klima aldaketaren ondorioek eragindako kalteak bideratzeko.

4. Giza eskubideak: goi bileran bertan baino, kalean entzun dira giza eskubideen aldeko aldarrikapenak: "Giza eskubiderik gabe ez dago klima justiziarik" leloa erdigunean jarrita, ehunka ekintzailek protestak egin dituzte Sharm Sheijen, biltzarrak iraun duen egunetan. Alaa Abdelfatah aktibista egipziar-britainiarrak berebiziko protagonismoa hartu du egunotan, bere diskurtsoengatik. Besteak beste, goi bilera milaka pertsonen giza eskubideak urratzen dituen herrialde batean egitea gogor kritikatu du.

5. Krisi ekonomikoa eta energetikoa: Ukrainako gerrak azaleratu duen krisi energetikoa izan da goi bilera markatu duen gaietako bat. Atzeraldiaren arriskua herrialde guztien kezka nagusietakoa dela, energiaren krisiari aurre egiteko baliabide ekonomikoak behar dituztela esan dute goi agintari guztiek.

Zure interesekoa izan daiteke

20 March 2026, Palestinian Territories, Jerusalem: Israeli police disperse Palestinians gathering to pray outside the Old City of Jerusalem on the first day of Eid Al Fitr, March 20, 2026. The Al-Aqsa Mosque compound and other holy sites have remained closed since the start of the war with Iran on February 28, marking the first time the mosque has been shuttered for the holiday since 1967 Photo: Oren Ziv/dpa
20/3/2026 ONLY FOR USE IN SPAIN

Israelgo poliziak gas negar-eragilearekin sakabanatu ditu Al Aqsa meskitara hurbildu diren palestinarrak

Meskita hori musulmanentzako hirugarren garrantzitsuena da. Israelek sarbidea mugatuta dauka 2023ko urriaren 7an Hamasek erasoak egin zituenetik, baina Irango gerra hasi zenetik blokeoa nabarmenagoa da. Beraz, fededun asko Jerusalemgo Hiri Zaharreko harresitik kanpo elkartu dira Ramadan amaierako otoitzak elkarrekin egiteko.

El líder supremo de Irán, Mojtaba Jamenei

Iranek Turkiari eta Omani eraso egin izana ukatu du Khameneik, eta Israelen "bandera faltsuko operazioak" direla ziurtatu du

Irango buruzagi gorenak "harreman hobeak" izateko eskatu die Afganistani eta Pakistani, "herrialde anaiak" direlako, "musulmanen zatiketa saihesteko". Helburu horrekin, bitartekari izateko borondatea agertu du Khameneik.

Ekialdi Hurbilean izandako azken erasoek petrolio azpiegiturak eta garraioa izan dituzte helburu

Azken orduetan ugaritu egin dira petrolio azpiegituren eta garraioen aurkako erasoak. Iranek eta Qatarrek partekatzen duten gas plantaren aurkako erasoa egin du Israelek. Iranek gogor erantzun du, misil oldea jaurtiz Bahrain, Saudi Arabia, AEB, Kuwait eta Jerusalem aldera.

BELGIUM (BRUSSELS), 20/03/2026.- European Commission President Ursula von der Leyen speaks (L) as European Council President Antonio Costa (R) listens during a press briefing at the end of a formal meeting of the members of the European Council in Brussels, Belgium, 20 March 2026. Leaders discussed the situation in the Middle East, including Iran, continued support for Ukraine, European competitiveness, defence and migration amid rising geopolitical and economic tensions. (Bélgica, Ucrania, Bruselas) EFE/EPA/OLIVIER HOSLET

EBk premiazko neurriak eskatu ditu Irango gerraren eragin ekonomikoa geldiarazteko

Europako buruzagiek energiaren prezioari buruzko berehalako neurriak eskatu dizkiote Batzordeari, eta gatazka arintzearen alde agertu dira; zenbait herrialde Ormuzko itsasartera laguntza bidaltzeko prest agertu dira.

Emakume bat hil da Suitzako Alpeetan, bera zegoen teleferikoko kabina maldan behera erorita

Ezbeharra izan da asteazken honetan Titliseko eski estazioan, Suitzako erdialdean. Teleferikoa lokabe geratu da, eta maldan behera erori da. Hildakoa zen kabinako bidaiari bakarra. Suitzako Meteorologia Bulego Federalaren arabera, istripuaren unean 100 eta 130 km/h arteko haize-ufadak zeuden.

(Foto de ARCHIVO)

Imagen de recurso de un profesional sanitario administrando la vacuna frente a la meningitis a un joven.

REMITIDA / HANDOUT por JUNTA DE ANDALUCÍA

Fotografía remitida a medios de comunicación exclusivamente para ilustrar la noticia a la que hace referencia la imagen, y citando la procedencia de la imagen en la firma

17/11/2023

Txertoak agortu dira eta farmaziak gainezka daude Erresuma Batuan, meningitis-agerraldi baten ondorioz

Kezka zabaldu da Erresuma Batuan. Unibertsitate-ikasleak biltzen diren Canterburyko diskoteka batean hasi da agerraldia. Dagoeneko bi pertsona hil dira, eta gutxienez 20 kutsatu dira.

(Foto de ARCHIVO)

June 16, 2025, Chittagong, Eastern Refinery Limited, Bangladesh: Eastern Refinery Limited, the only oil refinery in Bangladesh, was established in 1968 on the banks of the Karnaphuli River in Chittagong city. This oil refinery produces 16 types of petroleum products. Mineral oil imported from oil-producing countries in the Middle East is refined in this plant...The Iran-Israel war has created fears of fuel price hike in the Bangladesh market. The fear is due to Iran's threat to close the Strait of Hormuz, the channel through which Bangladesh imports oil and gas. More than 80 percent of the more than 8 million tons of fuel oil that Bangladesh Petroleum Corporation-BPC imports annually comes from Saudi Arabia and the United Arab Emirates. Fuel tankers come through the Strait of Hormuz. The 5 to 6 million tons of liquefied natural gas or LNG that Bangladesh imports annually also comes through this channel.

Europa Press/Contacto/Mohammed Shajahan

16/6/2025

Petrolio-upelaren prezioa 113 dolarrera igo da, eta gasa % 30 garestitu, Qatarko energia-azpiegituren aurka abiatutako erasoen ondorioz

Ekialde Hurbileko gatazkak merkatuak astintzen jarraitzen du: Asiako burtsek behera egin dute gogor, eta Europakoetan eguna negatiboan hastea aurreikusten da, Europako Kontseiluaren bileraren zain.

(Foto de ARCHIVO)

August 28, 2023, Assalouyeh, Bushehr, Iran: A general view of Phase 11 of the South Pars gas field during an inauguration ceremony in the port of Assalouyeh, southern Iran, on 28 August 2023. Iran has inaugurated Phase 11 of the South Pars gas field.

Europa Press/Contacto/Iranian Presidency

28/8/2023

Israelek eta Estatu Batuek eraso egin diote Iranek eta Qatarrek duten munduko gas aztarnategi handienari

Iranek ohartarazi du bere azpiegitura energetikoaren aurkako erasoek "ondorio kontrolaezinak" ekar ditzaketela, eta egoera are gehiago zaildu eta mundu osoari kalte egin diezaioketela.

HAVANA (Cuba), 13/03/2026.- A handout photo made available by the Office of the President of Cuba showing Cuban President Miguel Diaz-Canel speaking during a press conference in Havana, Cuba, 13 March 2026. The Cuban government stated that the island 'has not relinquished its sovereign right to receive oil supplies', amid a severe energy crisis and an oil embargo imposed by the US since January, which has led to increased power outages. (La Habana) EFE/EPA/ALEJANDRO AZCUY / CUBA PRESIDENT OFFICE / HANDOUT HANDOUT EDITORIAL USE ONLY/NO SALES

Diaz-Canelek esan du Kubak "eutsi" egingo diola "AEBk zigor kolektibo" gisa erabiltzen duen "gerra ekonomiko basatiari"

Nazio Batuen Erakundeak (NBE) ohartarazi du erregai-eskasiak Kubako "funtsezko zerbitzuak" kaltetzen dituela, eta hornidura humanitarioen entregak atzeratzen eta hornigaiak garestitzen ari direla. Gainera, ohartarazi du "bildu gabeko zaborra pilatzen" ari dela hiriburuan, Habanan, "airearen kalitatea okerrera" doala "hondakinak eta janaria prestatzeko zura erretzen delako", eta "elektrizitate faltagatik 50.000 ebakuntza egin gabe" geratu zirela otsailean, besteak beste.

Irango zentral nuklear bati eraso egin diotela salatu du NBEk

Oraingoz, ez dute biktimen ezta kalteen berririk eman. Energia Atomikoaren Nazioarteko Erakundeak Ekialde Hurbileko gatazka baretzeko deia egin du, istripu nuklearrak gertatzeko arriskua saihesteko.