Inbasioak urtea bete du, Errusiaren erasoaldi handi baten susmoen artean
Errusiaren inbasioak urtea bete du gaur, otsailak 24, borrokek epizentroa Donetsk eskualdean dutelarik eta Errusiaren berehalako erasoaldi handi baten susmoen artean. Ukrainako Armadak azken hilabeteetan etsaiaren erasoei aurre egitea eta herrialdearen ekialdeko eta hegoaldeko hainbat eskualdetan lurraldeak berreskuratzea lortu dute.
Bien bitartean, Ukrainako Indar Armatuek herrialdearen ekialdeko eta hegoaldeko hainbat eskualdetan lurraldeak berreskuratzea lortu dute azken hilabeteetan, eta aliatuen Leopard tankeak noiz jasoko zain daude.
Gatazka hasi zenetik 8.000 zibil baino gehiago hil dituzte Ukrainan, Giza Eskubideetarako NBEren Bulegoaren arabera.
Vladimir Putin Errusiako presidenteak "operazio militar berezia" izena eman zion erasoaldiari, eta Donbass osoa hartzeko eta Kieveko hiribururantz aurrera egiteko helburua zuen gerra azkar gisa planifikatu zen, egun gutxi batzuen buruan, Volodimir Zelenski agintari ukrainarra boteretik kentzeko.
Ukrainaren erantzun militarrak eta mendebaldeko aliatuek Kievi emandako babesak, ordea, Errusiako buruzagien itxaropenak zapuztu ditu, ikusi baitute Armadak baja ugari izan dituela. Horrela, neurri handi batean, artilleriarekin eskala handiko bonbardaketa eta eraso estrategia baten menpe egon da Mosku.
Inbasioa lehorretik, itsasotik eta airetik egindako eskala handiko erasoaldi batekin hasi zen, eta hamar hiritan baino gehiagotan egin zuten eraso, Kieven besteak beste, Odesan lehorreratu ziren, eta Errusiako tropek hainbat puntutan zeharkatu zuten muga.
Inbasioaren lehen orduetan, tropa errusiarrek Txernobylgo zentral nuklearra hartu zuten, eta, aldi berean, Krimean (2014an anexionatu zuen Errusiak) hedatutako indarrak Ukrainan sartu ziren hegoaldetik. 2022ko otsaileko azken egunetan, Errusiako indarrek Kiev inguruan jarri zuten arreta, eta, hori ikusita, Ukrainako agintariek armak hartzera deitu zituzten herritarrak "okupatzaileei" aurre egiteko.
Hala, tropa errusiarrek hegoaldean, Kherson, Melitopol, Karkhiv, Txernihiv eta Kiev eskualdeak kontrolpean hartzea lortu zuten, eta, aldi berean, aurrera egin zuten Donbass inguruan. Hala ere, aurrerapauso horiek moteldu egin zituen Ukrainako Indar Armatuen erresistentziak, Zelenskik mobilizazioa handitzeko sinatutako dekretuek bultzatuta.
Ukrainako Armada hainbat tokitan aurrera egiten hasi zen uztailetik aurrera, indar errusiarrak Donbassen bildu zirela aprobetxatuz, Dnipro ibaiaren ekialdeko zenbait frontetan erasoaldiak eginez. Horri esker, Ukrainako tropek errusiarrak Mykolaivetik urrundu zituzten, eta Khersonera bultzatu, eta baita Kharkiv eskualdean eremu asko askatzea lortu ere.
Dinamika udan zehar mantendu bazen ere, irailak Errusiako frontearen kolapsoa ekarri zuen ezusteko erasoaldi baten ondorioz. Errusiarrek Izium hiritik erretiratu behar izan zuten, eta ukrainarrek irailaren 10ean berreskuratu zuten, horrela kontrola ia Kharkiv eskualde osora hedatuta.
Putinek, bere aldetik, "mobilizazio partzial bat" aginduta erantzun zuen, gudu-zelaiko galerak orekatzeko. Hala ere, Ukrainako tropek Liman hiria hartu zuten urriaren 1ean, garrantzi estrategiko handikoa, eta herrialdearen hegoaldean emandako aurrerapausoak azkartu zituzten.
Kontraerasoa izan zen bi frontetan, eta horrek Errusiaren presioa arindu zuen eremu horietan. Horrez gain, Khersonen Dnipro ibaiaren ezkerreko ertzera erretiratu behar izan zuten. Horrela, Ukrainak hiriaren zati bat berreskuratu ahal izan zuen.
Negua iristearekin batera, fronteak egonkortu egin ziren, lubaki-gerra bihurtuta, eta horrek Lehen Mundu Gerrarekiko paralelismoak egitera eraman ditu adituak.
Hala ere, azken asteetan errusiarrek aurrera egin dute, urtarrilean Soledar hiria hartu eta Bakhmutera hurbildu baitira.
Wagner taldeko mertzenarioen laguntzarekin egindako erasoaldiaren ondorioz, Ukrainak Bakhmut berehala ebakuatzeko agindua eman du. Gainera, Errusiaren erasoaldi berri handi baten inguruko beldurra zabaldu da, gerraren lehen urteurrenean.
Zure interesekoa izan daiteke
Libano hegoaldean "substantzia kimiko ezezagun bat" botatzea leporatu dio FINULek Israeli
Nazio Batuen Libanoko Bitarteko Indarrak adierazi du kezkatuta dagoela kimiko horiek osasunean, nekazaritza-lurretan eta zibilak beren etxeetara itzultzean izan dezaketen eraginagatik.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute bihar Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, sosaldia antolatu dute.
AEBk irlaren kontrola bereganatzeko helburua izaten jarraitzen duela ohartarazi du Groenlandiako lehen ministroak
AEBko presidenteak diskurtsoa leundu eta indarra erabiltzeko mehatxuetan atzera egin duen arren, Groenlandiak uste du presioak bere horretan jarraitzen duela.
Ehunka hildako Kongoko meategi batean izandako luizi batean
Luizia joan den ostegunean gertatu zen, M23 matxino-taldearen kontrolpean dagoen meategi batean. Hildako gehienak artisau-meatzariak dira, baina meategiaren inguruan lan egiten zuten merkatari txikiak eta inguruko herrixketako bizilagunak ere hil dira.
Grammy sarien aurkezlea salatzeko mehatxua egin du Trumpek, Epsteinen uhartean egon zela esan zuelako
Trevor Noahk egindako bakarrizketetako batean esan zuenez, Trumpek "Epstein ez dagoenetik beste uharte bat behar du Bill Clintonekin egoteko", Groenlandiari erreferentzia eginez.
Mette-Marit Norvegiako printzesa, Elon Musk eta Jose Maria Aznar: Epstein pederastaren artxiboetan agertu berri diren izenak
Jeffrey Epstein sexu-delitugilearen artxiboetako hiru milioi orrialde baino gehiago argitaratu ditu AEBk. Bertan, politikarien eta Europako ehundutako sare handiaren isla.
Liam Conejo bost urteko mutikoa eta bere aita aske utzi dituzte eta Minnesotara itzuli dira
Fred Biery Texasko epaile federalak Liam eta Adrian Conejo behin-behinean aske uzteko agindua eman zuen larunbatean, irekitako immigrazio prozedura ebazten den bitartean. Aita-semeak ICEk atxilotu zituen Minnesotan, eta horrek haserrea eragin zuen herrialde osoan.
Rafahko pasabidea ireki dute, ia bi urtez itxita egon ondoren
Egiptoko segurtasun iturriek jakitera eman dutenez, egunean 150 pertsona atera ahalko dira Gazako Zerrendatik, eta 50 sartu.
Trumpek Irani eraso egiteko mehatxua berretsi du, Khameneik gatazka eskualde osora zabalduko dela ohartarazi ostean
Teheranekin gai nuklearren inguruan itun bat lortzea espero duela adierazi du AEBko agintariak, baina gehitu duenez, "akordiorik lortzen ez badugu, orduan jakingo dugu Khameneik arrazoia zuen ala ez".
Costa Ricak eskuinerako bidean jarraitzen du, eta Laura Fernandez izango du presidente
Lehen itzulian gehiengo zabalez irabazi du, eta aldaketa "sakonak eta atzeraezinak" agindu ditu. Oposizioak, berriz, ohartarazi du ez duela onartuko "bidegabekeriarik".