Inbasioak urtea bete du, Errusiaren erasoaldi handi baten susmoen artean
Errusiaren inbasioak urtea bete du gaur, otsailak 24, borrokek epizentroa Donetsk eskualdean dutelarik eta Errusiaren berehalako erasoaldi handi baten susmoen artean. Ukrainako Armadak azken hilabeteetan etsaiaren erasoei aurre egitea eta herrialdearen ekialdeko eta hegoaldeko hainbat eskualdetan lurraldeak berreskuratzea lortu dute.
Bien bitartean, Ukrainako Indar Armatuek herrialdearen ekialdeko eta hegoaldeko hainbat eskualdetan lurraldeak berreskuratzea lortu dute azken hilabeteetan, eta aliatuen Leopard tankeak noiz jasoko zain daude.
Gatazka hasi zenetik 8.000 zibil baino gehiago hil dituzte Ukrainan, Giza Eskubideetarako NBEren Bulegoaren arabera.
Vladimir Putin Errusiako presidenteak "operazio militar berezia" izena eman zion erasoaldiari, eta Donbass osoa hartzeko eta Kieveko hiribururantz aurrera egiteko helburua zuen gerra azkar gisa planifikatu zen, egun gutxi batzuen buruan, Volodimir Zelenski agintari ukrainarra boteretik kentzeko.
Ukrainaren erantzun militarrak eta mendebaldeko aliatuek Kievi emandako babesak, ordea, Errusiako buruzagien itxaropenak zapuztu ditu, ikusi baitute Armadak baja ugari izan dituela. Horrela, neurri handi batean, artilleriarekin eskala handiko bonbardaketa eta eraso estrategia baten menpe egon da Mosku.
Inbasioa lehorretik, itsasotik eta airetik egindako eskala handiko erasoaldi batekin hasi zen, eta hamar hiritan baino gehiagotan egin zuten eraso, Kieven besteak beste, Odesan lehorreratu ziren, eta Errusiako tropek hainbat puntutan zeharkatu zuten muga.
Inbasioaren lehen orduetan, tropa errusiarrek Txernobylgo zentral nuklearra hartu zuten, eta, aldi berean, Krimean (2014an anexionatu zuen Errusiak) hedatutako indarrak Ukrainan sartu ziren hegoaldetik. 2022ko otsaileko azken egunetan, Errusiako indarrek Kiev inguruan jarri zuten arreta, eta, hori ikusita, Ukrainako agintariek armak hartzera deitu zituzten herritarrak "okupatzaileei" aurre egiteko.
Hala, tropa errusiarrek hegoaldean, Kherson, Melitopol, Karkhiv, Txernihiv eta Kiev eskualdeak kontrolpean hartzea lortu zuten, eta, aldi berean, aurrera egin zuten Donbass inguruan. Hala ere, aurrerapauso horiek moteldu egin zituen Ukrainako Indar Armatuen erresistentziak, Zelenskik mobilizazioa handitzeko sinatutako dekretuek bultzatuta.
Ukrainako Armada hainbat tokitan aurrera egiten hasi zen uztailetik aurrera, indar errusiarrak Donbassen bildu zirela aprobetxatuz, Dnipro ibaiaren ekialdeko zenbait frontetan erasoaldiak eginez. Horri esker, Ukrainako tropek errusiarrak Mykolaivetik urrundu zituzten, eta Khersonera bultzatu, eta baita Kharkiv eskualdean eremu asko askatzea lortu ere.
Dinamika udan zehar mantendu bazen ere, irailak Errusiako frontearen kolapsoa ekarri zuen ezusteko erasoaldi baten ondorioz. Errusiarrek Izium hiritik erretiratu behar izan zuten, eta ukrainarrek irailaren 10ean berreskuratu zuten, horrela kontrola ia Kharkiv eskualde osora hedatuta.
Putinek, bere aldetik, "mobilizazio partzial bat" aginduta erantzun zuen, gudu-zelaiko galerak orekatzeko. Hala ere, Ukrainako tropek Liman hiria hartu zuten urriaren 1ean, garrantzi estrategiko handikoa, eta herrialdearen hegoaldean emandako aurrerapausoak azkartu zituzten.
Kontraerasoa izan zen bi frontetan, eta horrek Errusiaren presioa arindu zuen eremu horietan. Horrez gain, Khersonen Dnipro ibaiaren ezkerreko ertzera erretiratu behar izan zuten. Horrela, Ukrainak hiriaren zati bat berreskuratu ahal izan zuen.
Negua iristearekin batera, fronteak egonkortu egin ziren, lubaki-gerra bihurtuta, eta horrek Lehen Mundu Gerrarekiko paralelismoak egitera eraman ditu adituak.
Hala ere, azken asteetan errusiarrek aurrera egin dute, urtarrilean Soledar hiria hartu eta Bakhmutera hurbildu baitira.
Wagner taldeko mertzenarioen laguntzarekin egindako erasoaldiaren ondorioz, Ukrainak Bakhmut berehala ebakuatzeko agindua eman du. Gainera, Errusiaren erasoaldi berri handi baten inguruko beldurra zabaldu da, gerraren lehen urteurrenean.
Zure interesekoa izan daiteke
Hauek dira Iranek eta Estatu Batuek adostutako akordioaren 14 puntuak
Ekialde Hurbileko gerrari amaiera emateko eta Ormuzko itsasartea desblokeatzeko akordioaren xehetasunak plazaratu dituzte Estatu Batuek. Akordioak atzeratu egiten ditu eztabaidagai delikatuenak, hala nola programa nuklearraren garapena.
Errusiak areagotu egin ditu Ukrainako ondare kulturalaren aurkako erasoak, eta bost eraikin historiko kaltetu ditu 24 orduan
Kaltetutako eraikinen artean dago Jasokundearen katedrala, Kieven. Volodimir Zelenski Ukrainako presidentearen arabera, Errusiaren bi dronek eragin dituzte kalteak.
Irango zenbait ontzik “arazorik gabe” Ormuzko itsasartea zeharkatu dute, AEBren eta Iranen arteko akordioa iragarri ostean
Hiru petrolio-ontzik eta oinarrizko produktuak garraiatzen dituzten bi merkantzia-ontzik zeharkatu dute itsasartea.
AEBk eta Iranek gerrari amaiera emateko akordioa lortu dute
Washington eta Teheran artean bitartekari lanetan aritu den Shehbaz Sharif Pakistango lehen ministroak baieztatu du akordioa indarrean dagoela eta iragarri du ekainaren 19an sinatuko dutela, Suitzan. Momentuz, ez dute testua ofizialki ezagutzera eman eta alde bakoitzak interesatzen zaizkion alderdiak nabarmendu ditu.
Trumpek, G7ra iritsi berritan: "Ostiraletik aurrera Ormuz erabat irekita egotea espero dut"
G7aren goi-bileran parte hartzen ari diren liderrak Evian-les-Bains Frantziako herrian daude jada. Lurreratu bezain laster, AEBko presidente Donald Trumpek eta Emmanuel Macron Frantziako liderrak aldebiko bilera egin dute. Iranekin lortutako akordioa izan da gai nagusietako bat.
Erresuma Batuak sare sozialetan sartzea debekatu die 16 urtetik beherakoei
Australiak eta Erresuma Batuak adin horretan (16 urte) ezarri dute sare sozialetan sartzeko gutxieneko adina. Frantzian 15 urtekoak has daitezke erabiltzen, eta Espainiak 16 urtez beherakoei debekua ezartzeko asmoa dauka.
Hezbollahk ontzat jo du Libanoko su-etena eta Iran zoriondu du lortutako akordioagatik
Hala ere, xiiten miliziak akordioa lurraldea "erabat askatu aurreko" pausotzat jo du, eta Libanoko indar politikoei "jarrera nazional bateratua" eskatu die, Israelen aurrean herrialdearen subiranotasuna babesteko. Israelek, ordea, argi du momentuz ez dituela indar armatuak Libano hegoaldetik erretiratuko.
Zer gertatuko da Ormuzko itsasartearekin? AEB-Iran akordioaren gakoak
Estatu Batuen, Iranen eta bien arteko bitartekari Pakistanen ikuspuntuak, gerrari amaiera emateko atariko akordioaren edukiari buruz.
UFCren 60 milioiko borroka-gala, Etxe Zurian: honela ospatu du Trumpek bere 80. urtebetetzea
Ekitaldirako, estadio bat eraiki zuten Etxe Zuriko hegoaldeko lorategian, 4.000 bat laguneko edukierarekin. Arte martzialetako borroka-ikuskizunak 60 milioi dolarreko kostua izan du, eta Trumpen aurkariek kritikatu egin dute, Etxe Zuria helburu komertzialak dituen ekitaldi pribatu baterako erabiltzea leporatuta.
Lau urteko kartzela-zigorra ezarri diote Mette-Marit printzesaren semeari, bortxaketa eta tratu txarrak egotzita
39 delitu leporatzen zizkioten Marius Borg Høibyri, Mette-Maritek Haakon printze oinordekoarekin ezkondu aurretik izan zuen semeari.