Ziurgabetasuna nagusi, AEBk eta Iranek adostutako su-eten hauskorra dela eta

Azken orduotako joera aldatu, eta, ezustean, balio positiboekin itxi du eguna Wall Streetek, igora oso apalekin izan arren: % 1etik beherakoak. Isralek Libanorekin aurrez aurre hitz egiteko asmoa agertu izanak itxaropen printza bat piztu du eta horrek eragin du indize nagusiek goranzko bidea hartzea. 

Benjamin Netanyahu Israelgo lehen ministroak agindu du Libanorekin aurrez aurreko negoziazioak abiatzeko, bitartekaririk gabe. "Hartu-eman baketsuak" nahi ditu buruzagi israeldarrak, eta helburua da bi herrialdeek elkarrekin lan egitea Hezbollah milizia xiita "desegiteko". 

Nawaf Salam Libanoko lehen ministroak "lasaitasunerako" egindako deia begi onez hartu du Netanyahuk. 

Beiruteko hainbat auzo husteko agindua eman du Israelgo Gobernuak, datozen orduotan eraso gehiago izango direla iragarrita.  Zehazki, Haret Hreik, Gubeiri, Lilaki, Hadath, Borj El Brajne eta Tawhida Al Ghadir auzoak dira husteko eskatu dituztenak, Libanoko hiriburuko auzo pobreenak. 

Hezbollah milizia xiita "desegin arte", Libanoko operazio militarrekin aurrera jarraituko dutela esan du Avichay Adraee Israelgo Armadako eledunak, agiri batean. 

Kaja Kallas Europar Batasunak Kanpo Politikarako duen goi-ordezkariak salatu du Israel Libanon egiten ari den "eraso neurrigabeek" Estatu Batuek eta Iranek adostutako su-eten akodioa "arriskuan" jartzen dutela, eta menia Libanora zabaltzea eskatu du. "Israelen ekintzek su-etena arriskuan jartzen dute. Menia Libanora zabaldu beharko litzateke", idatzi du, X sare sozialean argiratutako mezu batean. 

Masoud Pezeshkian Irango presidentearen arabera, ez dago baldintzarik negoziazioei ekiteko. Haren hitzetan, Israel Libanon egiten ari den erasoek su-eten akordioa urratzen dute, eta agertoki horrekin,  "ez da bideragarria" elkarrizketa. "Iranek ez du  inoiz alde batera utziko Libano", zehaztu du, gaur egindako adierazpenetan. 

Iranen 3.000 pertsona baino gehiago hil dituzte AEBk eta Israelek pasa den otsailaren 28an Iranen aurkako erasoaldia abiatu zutenetik, Irango agintariek ostegun honetan egindako azken balantzearen arabera. 

Abbas Masyedi Arani Irango Medikuntza Forentseko Erakundeko buruak azpimarratu duenez, hildakoen % 40 inguru ezin izan dituzte identifikatu. 

Irango ordezkaritza bat gaur gauean iritsiko da Pakistango Islamabad hiriburura, AEBrekin bakea negoziatzen hasteko. 

Nawaf Salam Libanoko lehen ministroak jakinarazi du biharko (osteguna) dolu-eguna deitu dutela herrialde osoan, Israelek gaur egin dituen erasoetan hil diren 254 herritarren omenez. 

NNA albiste agentziak zabaldu duenez, erakunde publiko guztiak itxita egongo dira, eta horietan guztietan banderak haga erdian jarriko dituzte, dolu-seinale moduan.

J.D. Vance Ameriketako Estatu Batuetako presidenteordeak esan du Ormuzeko itsasartea berriro zabaltzen hasi diren "zantzuak" daudela. Hala esan omen dio Donald Trump AEBko presidenteak, eta baikor dira Etxe Zurian. Petrolio-ontzien joan-etorria martxan egotearen ondorioak "berehala" atzemango direla uste dute. 

"Gaur edo bihar ikusiko dira ondorioak", esan du Vancek, Budapesten egin dituen adierazpenetan. 

Mohamad Baqer Qalibaf Irango Parlamentuko presidenteak salatu du su-eten akordioan jasotako hiru neurri dagoeneko urratu dituztela Ameriketako Estatu Batuek. Oso larritzat jo du Washingtonen eta Teheranen arteko negoziazioak Islamanbaden (Pakistan) abiatzerako, Etxe Zuriak bere hitza ez betetzea. "Agertoki honetan, bi aldeen su-etena edota negoziazioa ez dira bideragarriak", erantsi du. 

Zehaztu duenez, urratu diren neurriak honakoak dira: Libanon su-etena ez errespetatzea, Irango aire-espazioan dron estatubatuar bat sartzea eta uranioa aberasteko eskubidea ez onartzea. 

Ormuzeko itsasartearen inguruan arratsaldean zabaldutako informazioa "faltsua" dela ziurtatu du Karoline Leavitt Etxe Zuriko bozeramaileak. Hedabideen aurrean esan duenez, Iranek ez du itxi berriro Omuzeko pasabidea. "Alderantziz, ontzien joan-etorria handitu egin da itsasartean", zehaztu du. 

Leavitten arabera, "beste behin" argi geratu da Irango Gobernuak "publikoki gauza bat" eta "pribatuan beste bat" esaten dituela. 

Libanoko Defentsako arduradunak emandako azken datuen arabera, Israelek gaur Libanon egindako aurrekaririk gabeko erasoetan gutxienez 254 pertsona hil dira, eta 1.165 baino gehiago zauritu. 

Israelgo Armadak jakinarazi duenez, "hamar minututa eskasean" Hezbollah milizia xiitak Beiruten zituen azpiegitura nagusiak "txikitzea" lortu dute. 

Mugarik Gabeko Medikuak elkarteak ohartarazi du Israelek Libanon egindako erasoen ondoren, hango ospitaleak gainezka daudela eta ez dutela baliabiderik zauritutakoak artatzeko. "Egoera kaotikoa da", esan du elkarteak. 

Dozenak herritar hil eta ehunka zauritu ditu Israelgo Armadak Libanon, AEBk eta Iranek su-etena iragarri eta ordu gutxira. 

Donald Trump AEBko presidenteak azaldu du Israelek arratsaldean Libanon egindako erasoek ez dutela zerikusirik Estatu Batuek eta Iranek goizaldean adostutako su-etenarekin. "Aparteko borroka bat" dela esan du. 

PBS irrati-katean egin dioten elkarrizketan,  Israelek Beiruten egindako erasoen berri aurrez zuen galdetuta, baietz erantzun du. "Bai, Hezbollah ez zegoen akordioan sartuta", zehaztu du. 

Hezbollahko miliziak Beirut iparraldera zabaldu eta hango kontrola hartu dutela azaldu du Israelgo Gobernuak, arratsaldean Libanon egin dituen erasoak justifikatzeko. 

Bideokonferentzia bidez egindako prentsaurrekoan, Nadav  Shoshani Armadako eledunak esan du Hezbollahk abiatu duen "estrategia berriari" erantzun diotela "eraso masiboarekin". Milizien kontrol-guneak eta azpiegiturak suntsitu dituzte, eta dozenaka herritar hil dira erasoetan. 

Fars albiste-agentzia iraniarrak jakitera eman duenez, Iranek berriro itxi du Ormuzeko itsasartea, eta petrolio-ontziek ezin dute pasabidea zeharkatu. Aipatutako iturriak dio Israelek Libanon egindako erasoak eragin duela itxiera. Dozenaka herritar hil dira Beiruten, gaur goizean, Israelgo Armadak egindako erasoan.  

Benjamin Netanyahu Israelgo ministroak esan du AEBk eta Iranek adostutako su-eten akordioan ez dela Libano sartzen. 

Donald Trump AEBko presidenteak mezua helarazi die Irani armak saltzen dizkieten herrialdeei. Iraniarrei armamentu militarra saltzen jarraitzen badute, herrialde horietako produktu guztiek % 50eko muga-zerga  izango dute Estatu Batuetan. Zerga hori "berehala" ezarriko duela zehaztu du mandatari estatubatuarrak, eta argi utzi du ez duela "salbuespenik" egingo. 

Irango Guardia Iraultzaileak asteazken honetan adierazi duenez, ez du Ameriketako Estatu Batuen hitza sinisten eta ohartarazi du erantzun egingo duela Israelen edo AEBren erasoen aurrean. 

AEBk eta Iranek su-eten akordioa adostu arren, erasoak ez dira berehala eten. Israelek Euskal Herrian 09:30ak zirenean adierazi du Iranen aurkako erasoen etena, baina Libano erasotzen jarraitzen du. Libano hegoaldean erasoek ez dute etenik eta Beirut hiriburuan ere, ebakuazio aginduak eman dituzte. 

Qatarreko agintariek AEBren eta Iranen arteko su-eten akordioa txalotu dute, baina "premiaz aurrera egitea" eskatu dute gatazka inguruko lurraldeetara hedatzea saihesteko.

Irango Petrolio Konpainia Nazionalak salatu duenez, petrolio findegi baten aurka erasoa gertatu da Lavan uhartean, Pertsiar golkoan, AEBk eta Iranek adostutako bi asteko su-etena indarrean sartu eta ordu batzuetara. Hala ziurtatu du Irango Mehr agentziak zabaldutako informazioaren Hori nabarmendu du Irango Petrolio Konpainia Nazionalak, Irango Mehr agentziak zabaldutako ohar batean. 

"Arabiar Emirerri Batuak garaile atera da benetan saihestu nahi dugun gerra batetik", adierazi du Anwar Gargash Arabiar Emirerri Batuen aholkulari diplomatikoak. Gaineratu duenez, "eraso bortitz baten aurrean" herrialdearen subiranotasuna eta duintasuna babestu dituzte. 

Maribel Vaquero EAJren Kongresuko bozeramaileak onartu du AEBren eta Iranen arteko su-eten akordioak, behin-behinean bada ere, lasaitasuna ematen duela. Edozein kasutan, Trumpek ezegonkortasuna eragiteko duen gaitasuna gainditzen zaila dela azpimarratu du. 

Errusiako agintarien arabera, su-eten akordioak agerian uzten du AEBk eta Israelek Iranen aurka pasa den otsailaren 28an abiatutako erasoaldiak "porrot" egin duela. Halaber, Errusiak berretsi du gatazka konpontzeko bidea diplomazia dela. 

AEBk eta Iranek bi asteko su-eten akordioa iragarri ondotik, su-etena babesten duela adierazi du Txinako Gobernuak. Mao Ning Txinako Atzerri Ministerioko bozeramaileak eskaini duen prentsaurrekoan azaldu duenez, Pekinek gatazka bitarteko politiko eta diplomatikoen bidez konpontzea defendatzen jarraitzen du, orain arte egin bezala. 

Espainiako burtsaren Ibex 35 indizea % 3,81 igo da saioaren hasieran, AEBren eta Iranen arteko akordioak bultzatuta. Ildo beretik, Europako burtsa nagusiek % 5aren inguruko igoerak izan dituzte. Saioaren hasieran, Frankfurteko burtsak % 5,34 egin du gora, MIlangoak % 5, Londreskoak % 3,15 eta Pariskoak % 1,31. 

Gas naturalaren megawatt ordua (MWh) 42,8 euroraino jaitsi da TTF Europako erreferentziazko merkatuan, AEBk eta Iranek bi asterako su-etena adostu ondoren.