Urkullu: 'Euskadi nazioa dela aitor dezake Estatuak, eta hala egin behar du'
Iñigo Urkullu lehendakariak uste du Estatuak Euskadi nazio bat dela eta autogobernurako proposamen propioak egiteko ahalmena duela aitortu behar duela.
Datorren ostegunean Politika Orokorreko bilkura egingo dute Eusko Legebiltzarrean eta, gaur, Lehendakaritzak Iñigo Urkulluk jorratuko dituen gaien ildo nagusiak zeintzuk izango diren jakinarazi du.
Gai nagusia Euskal Autonomia Erkidegorako estatutu berria izango da. Hilabete luzeetan Legebiltzarreko Autogobernu Lantaldean eztabaidan aritu ostean, asteon eman diete mandatua adituei testu artikulatuaren zirriborroa idazteko. Autogobernu Lantaldean EAJk eta EH Bilduk egindako itunaren irizpideak oinarri hartuta sortu beharko dute estatutu berriaren zirriborroa.
Gainerako talde parlamentarioekin akordio bat lortzea ezinezkoa izan bada ere, lehendakariak uste du elkarrizketarako eta ituna zabaltzeko aukera badagoela oraindik. "Adostasuna lortzeko bidea hasi besterik ez da egin", dio.
"Orain arteko adostutakoan aurrera egiteko leialtasuna ezinbestekoa da. Hasteko, leialtasuna zor zaie iraganean alderdi politikoek adostutako eta euskal gizarteak berretsitako itunei, eta garrantzitsuena Gernikako Estatutua da", gogoratu du.
Ildo horretan, Gernikako Estatutuak bete gabe jarraitzen duela kritikatu du lehendakariak; izan ere, Estatuak hainbat eskumen transferitu gabe ditu oraindik.
Gauzak horrela, Urkulluk uste du Espainiako Gobernuak aukera berri bat duela orain Estatuaren antolakuntza ereduaren krisiari "modu eraikitzaile" batean aurre egiteko, "plurinazionala dela aitortuta".
"Etorkizuna argitzeko aukera berri baten aurrean gaude. Gure autogobernua berritzeko eta aro berriari eta bizikidetzaren erronkari egokitutako proposamen bideragarri bat adosteko baldintzak egon badaude", azpimarratu du lehendakariak.
Aro berri honetan Estatuko botereek asko egin dezaketela uste du Urkulluk. "Estatua plurinazionala dela aitortu dezakete eta aitortu behar dute; lurralde aniztasuna aitortu behar dute; Euskadiren errealitate nazionala eta gure komunitate ereduaren berezitasuna aitortu behar dute", erantsi du.
Bizikidetza, giza eskubideak eta ekonomia
Bizikidetza eta giza eskubideen alorrean, lehendakariak esan du elkarrizketa eta elkarlana bultzatuko duela biktimekin, indarkeriak eragindako minaz hausnarketa kritikoa egitea sustatuko duela, espetxe-politika aldatzearen alde lan egingo duela eta oroimenari lotutako neurri politikoak hartuko dituela.
Horrez gain, migratzaileek pairatzen duten krisi humanitarioari Eusko Jaurlaritza erantzun bat ematen saiatuko dela agindu du.
Ekonomiari dagokionez, Urkulluk dio aurreikuspenak positiboak direla, bai Euskadiren hazkunderako bai enplegua sortzeko. Ildo horretan, berretsi egin du langabezia-tasa 2020an % 10etik behera egotea dela Jaurlaritzaren helburua, baita lanpostuetako kalitatearen hobetzea ere.
Beste erronka batzuk ere aipatu ditu: bizi-itxaropena 84 urtera arte luzatzea, 2020an; oinarrizko ikasketak uzten dituzten gazteen tasa % 8tik behera kokatzea; 25 urtetik beherako gazteen % 75ek euskaraz hitz egiteko gaitasuna izatea; pobreziaren tasa % 20an murriztea; jaiotze-tasa handitzea; eta emakumeen eta gizonen arteko berdintasunean urratsak ematea.
Zure interesekoa izan daiteke
Milaka gazte independentista bildu dira Abadiñoko Gazte Topagunean
Gaurtik igandera bitartean, mahai inguruak eta kontzertuak izango dira ekitaldi nabarmenenak. Amaiur Egurrola Ernaiko bozeramaileak esan du "Euskal Herrian ditugun erronken aurrean gazteok dugun paperaz gogoeta egiteko" balioko duela topaguneak eta ondo pasatzeko deia egin die parte-hartzaile guztiei.
Otegik dio estatus berriaren inguruan akordioa badago, jauzi kualitatiboa emateko izango dela
(Naiz-ek utzitako irudiak). Arnaldo Otegik dio ezin duela ziurtatu estatus berriaren inguruan akordioa egongo denik jeltzale, sozialista eta beraien artean, baina egotekotan urrats kualitatibo bat emateko izango dela. Halaber, EH Bilduk gero eta boto gehiago jasotzen dituen alderdia dela nabarmendu du, eta ziurtatu du denbora kontua dela agintera iristea.
'Aberria bizi' lelopean ospatuko du EAJk Aberri Eguna igandean, Bilbon, "garena aldarrikatzeko"
"Euskadi lurralde bat edo izen bat baino gehiago izatea" eskatu dute jeltzaleek, nazioarteko ordena kolokan dagoen testuinguruan, "aberri bizia garela eta egunero bizi dugula aldarrikatzeko".
Pradalesek euskara hutsean esku hartu du Parisko Senatuan, euskal autogobernua aldarrikatzeko
Lehendakariak goi-mailako bilera batean parte hartu du Frantziako Senatuan, Regions de Francek antolatuta, Frantziako eskualdeetako ordezkarien aurrean, lurralde-ereduari eta eskualdeek Europan duten zereginari buruz eztabaidatzeko. Bertan, autonomia finantzarioa defendatu du, ardatz atlantikoa indartzearen alde egin du eta euskal eredua aurkeztu du Europako desafekzio politikoaren eta ultraeskuinaren gorakadaren galga gisa.
Zergatik ospatzen da Aberri Eguna? Jatorria, non eta Irlandan… eta Sizilian
Lehen Aberri Egunaren atarian argitaratutako Jesus Zabala buruzagi jeltzalearen artikulu batek data hautatzeko arrazoiak jaso zituen. Mikel Aizpuru historialariak ospakizunaren jatorria aztertu du.
Manuel Hernaez Ruidiaz milizianoaren gorpuzkiak identifikatu dituzte Zornotzako hilerrian
Matutekoa (Errioxa) jaiotzez, Bilboko bizilaguna zen eta Izquierda Republicanako Zabalbide batailoian borrokatu zuen Gerra Zibilean. Haren 91 urteko alabak emandako DNA laginari esker lortu da identifikazioa.
Baxoa euskaraz egiteko aldarrikapena Asanblea Nazionalera eraman dute Seaskako ikasleek
Peio Dufau eta Paul Molac diputatuek gonbidatuta, entzunaldi batean parte hartu dute euskal ikasleek Bretainiakoekin batera.
Lemoako alkatearen aurkako pintadak gaitzetsi ditu Udalak, eta, mehatxuen aurrean, "elkarrizketaren eta bizikidetzaren alde" egin du
Udal taldeek "elkarbizitzarekin, errespetuarekin eta parte-hartze demokratikoarekin" duten konpromisoa berretsi dute, eta "Lemoaren izaera ireki eta pluralaren alde" egin dute, "herri gisa" batzen gaituzten "balio komunitarioak indartzeko".
Maria Ubarretxena: "Aenako funts pribatuaren interesekin zerikusi gutxi dute gure eskakizunek, guk zerbitzu publikoaren alde egin nahi dugu"
Jaurlaritzak Espainiako Gobernuarekin egindako akordioari Aenak jarritako helgitearen aurrean, Gobernu-bozeramaileak esan du ulertu egiten duela "beste aldearen jarrera"; izan ere, Aenaren % 51 Estatuarena bada ere, gainerako partean (% 49) funts pribatuak daude, eta horiek etekinak nahi dituzte. Azpimarratu duenez, euskal aireportuetarako inbertsioak azpiegiturak hobetzera eta "hegaldi eta konexio gehiago lortzera" bideratu nahi lituzke Jaurlaritzak, eta ez funts pribatu horiei etekin handiagoak ekarriko lizkeketeen kafetegi eta dendetara.
Pradalesek euskararen ofizialtasuna Europan defendatuko du, Frantziako Senatuan euskaraz egingo duen hitzaldian
Lehenengo aldiz izango da lehendakari bat Frantziako goi-ganberan, eta agertoki sinboliko hori baliatuko du, euskararen ofialtasunaren defentsan babes instituzional zabalagoa eskatzeko.