DIPCeko bi fisikarik material baten aurkikuntza argitaratu dute 'Nature' aldizkarian
DIPC Donostia International Physics Center fundazioan lan egiten duten Maia Garcia-Vergniory eta Fernando de Juan Ikerbasqueko ikerlariek material topologiko kiral berri baten aurkikuntza argitaratu dute astearte honetan Nature Physics aldizkarian, nazioarteko beste ikertzaile batzuekin batera.
Aluminio eta platinozko (PtAl) kristal bat da material berri hau, eta lehenago ikusi gabeko propietate elektronikoak dituelako da garrantzitsua. Hain zuzen ere, eskailera espiral itxurako konfigurazioak ematen dio propietate hori.
Maia Garcia-Vergniory eta Fernando de Juan Ikerbasqueko zientzialariak Züricheko Paul Scherrer Institutuko, Oxford Unibertsitateko, Alemaniako Max Planck Institutuko eta AEBko Urbana Champaign Unibertsitateko ikerlariekin batera aritu dira elkarlanean.
Material topologikoek garrantzia hartu dute urtez urte, bereziki 2016an Fisikako Nobel saria jaso ostean. Gaur egun, mundu osoko fisikari teoriko eta esperimentalek propietate elektroniko berezidun material hauen mota berriak aurreikusten eta aurkitzen dihardute. Adituen arabera, horrelako materialek ordenagailu kuantikoen garapenean aplikazio garrantzitsuak izan ditzakete, esaterako, datuen metaketan eta transmisioan eta osagai elektronikoen energia kontsumoaren murrizketan.
Donostia International Physics Centerrek material berrien ikerketa-lerro teorikoa zabalik du, eta bertan ari dira lanean argitalpenaren egileetako bi.
Maia Garcia-Vergnioryk L'Oréal-UNESCO For Women in Science saria jaso du, eta 2018an CSIC ikerketa erakundeak eta Quo aldizkariak urteko zientzialari nabarmenen artean kokatu zuten. Bestalde, Fernando de Juanek Espainiako Fisika Errege Erakundearen eta BBVA Fundazioaren Saria jaso zuen 2017an.
Zure interesekoa izan daiteke
Lekuko-hartze "sinboliko eta hunkigarriak" izango dituela aurtengo Korrikak aurreratu dute antolatzaileek
EITBren Bilboko egoitzan egin dute AEKren aldeko lasterketaren aurkezpen soziala. Gizarteko eragile ugari izan dira bertan. Aurtengo edizioan 3.400 lekuko-hartze baino gehiago izango direla iragarri dute antolatzaileek, inoiz baino gehiago, eta horietako asko "sinbolikoak eta hunkigarriak" izango direla diote.
Protesta jendetsua Eibarren, haurreskoletan plaza nahikorik ez dagoela salatzeko
Dozenaka familiak protesta zaratatsua egin dute ostegun honetan Eibarko Untzaga plazan, herriko haurreskoletan plaza nahikorik ez dagoela salatzeko.
Rene Redzepi Noma jatetxeko sukaldari daniarrak kargua utziko du, langile ohiek abusuak leporatu ondoren
2009. eta 2017. urteen artean Redzepik kalte fisikoak eta psikologikoak eragin zizkiela salatu zuten jatetxe horretako dozenaka langile ohik. "Aldaketek ez dute iragana konpontzen", azpimarratu du Redzepik.
Realak Sevillan jokatuko duen Kopako finalerako sarrera faltsuak saltzen ari direla ohartarazi du Ertzaintzak
Zale batek jarritako salaketa baten bidez, Ertzaintzak izapideak ireki ditu ustezko iruzur-delitu batengatik.
Osakidetzako 1.047 profesionalek salatu zituzten erasoak 2025ean; horietatik 856, emakumeak
Osasun Profesionalen aurkako Erasoen kontrako Europako Eguna dela eta, ostegun honetan, Osakidetzak zehaztu du 2025ean jakinarazitako eraso guztietatik 94tan (% 9) lesioa eragin zutela, gehienek bajarik eragin gabe. Gainerakoak, 953 guztira (% 91), lesiorik gabeko erasoak izan ziren, hala nola irainak eta mehatxuak.
Ikerketaren arabera, ezbeharra izan zen pasabideko torlojuak oso herdoilduta zeuden
Bocal inguruan izandako istripuaren ondorioz Polizia Zientifikoak egindako ikuskapenaren arabera, euskarriak eta torlojuak herdoilak janda zeuden.
Beloradoko moja ohiak monasteriotik atera dira, epea amaitu baino ordu batzuk lehenago
Francisco Canals Beloradoko moja ohien bozeramaileak jakinarazi duenez, 02:46an atera dira monasteriotik. Hori egin aurretik, Laura Garcia de Viedma abadesa ohiak elizako aldarean zegoen azken kandela eta eraikineko argi guztiak itzali ditu.
Azkenekoz Fustiñanan ikusi zuten 17 urteko neska baten bila ari dira
Zabaldutako datuen arabera, 1,60 metro luze da, gorpuzkera mehea du, eta begi marroiak eta ile beltz luzea ditu.
Hiztunen Berdintasunaren Alde: "Gure plataforma ez dago inongo trama, konplot edo konspiraziorekin nahastuta"
Elkarteak defendatu du bere jarduera bakarra Osakidetzako langileen "lan-eskubideak defendatzea" dela, eta ziurtatu du "erkidegoko bigarren hizkuntza" den euskara "beti" errespetatzen dutela.
Ertzaintzak gizon bat atxilotu du Bilbon, emakume bati sexu-erasoa egiten saiatzeagatik
Biktimak jarritako salaketaren arabera, San Frantzisko kaleko atari batean sexu-erasoa egiten saiatu zen atxilotua, 42 urteko gizona. Sexu-askatasunaren aurkako delitua leporatuta atxilotu dute.