133 urteko espetxe zigorra Montanorentzat, Ellacuria eta beste 4 jesuita hiltzeagatik
Auzitegi Nazionalak 133 urte eta hiru hilabeteko espetxe zigorra ezarri dio Inocencio Orlando Montano El Salvadorko Defentsa ministrorde eta armadako koronela izandakoari, 1989an Ignacio Ellacuria Liberazioaren Teologiaren ideologoetako bat eta beste lau jesuita hiltzeagatik.
Zigor Arloko Salaren epaiak dioenez, Montanok bost hilketa egin zituen (Ignacio Ellacuria, Ignacio Martin Baro, Segundo Montes Mozo, Armando Lopez Quintana eta Juan Ramon Moreno Pardo jesuitena). Horietako bakoitzagatik 26 urte, 8 hilabete eta egun bateko zigorra jaso du.
Epaileen arabera, El Salvadorko beste jesuita bat, unibertsitateko sukaldaria eta bere 15 urteko alaba ere hil zituen, baina AEBk ez dituenez hilketa horiengatik estraditatu, ezin izan dizkiote krimen horiek leporatu.
BIDEOA | Ellacuria auziaren epaiak oihartzun politiko handia izan du El Salvadorren
Azaroaren 15eko gaua
Azaroaren 15etik 16ra zihoan gauean (1989), ofizialek (besteak beste, Segurtasun Publikoko ministro ohiak) bilera egin eta orduantxe erabaki zuten Ellacuria hiltzea eta "lekukorik ez uztea".
Gauerdia igarota, soldaduak Eskola Militarraren kanpoaldean batu ziren, eta Rene Yusshy koronelak fusil bat eman zien. Beraien asmoa Nazio Askapenerako Farabundo Marti Fronteko (FMLN) kideak erruduntzat jotzea zen, hau da hilketak haiei egoztea. Behin jesuitak hilda, gatazka militarra egon izanaren zantzuak uzteko ere eskatu zien Yusshyk.
Gauzak horrela, apaizen egoitzara gerturatu ziren ofizialak, eta handik atera bezain laster lurrera botatzeko agindua eman zieten jesuitei. Une horretan, Ellacuriari, Barori eta Montesi tiroka hasi zitzaien ofiziala. Geroago, beste hiru apaizak hil zituzten.
Bien bitartean, unibertsitateko sukaldaria zelatatzen gelditu zen sarjentua ere tiroka hasi zen, eta sukaldaria eta bere alaba hil zituen.
Fernando Andreuren epaiak dio gertakari horiek epaitzea Espainiako Justiziari dagokiola, biktima espainiarren aurkako hilketa terroristak izan zirelako.
Montanoren parte-hartzea
Esku artean zituzten frogak aztertu ostean, auzitegiak ebatzi du zortzi hilketak azpilanean prestatu zituztela, alegia, antolatuak, adostuak eta Indar Armatuetako kideek agindutakoak izan zirela.
Orlando Montano izan zen, hain zuzen, erabakia hartu zuenetako bat, eta berak agindu zituen hilketak.
Auzitegi Nazionalak ezinbestekotzat jo du Rene Yusshy Mendoza teniente ohiaren lekukotza, izan ere, hilketetan parte hartu izana onartu zuen hark.
BIDEOA | eitb.eus izan da mundu osoan Montanoren epaiketa zuzenean eskaini duen hedabide bakarra
Zure interesekoa izan daiteke
Athleticek gaitzetsi egin ditu Jon Uriartek jasotako mehatxuak eta bere “babes osoa” adierazi dio
Erakundeak adierazi duenez, "errespetua irmo aldarrikatuz baino ez dugu gizarte eta Athletic hobea eraikiko".
Martxoaren 23an irekiko dute Osakidetzako EPErako izen-ematea
Probak ekainaren 19an, 20an eta 21ean egingo dira, eta horietan LEP eredu berri bat ekarriko du: test motako azterketak egingo dituzte eta nota hurrengo deialdietarako erreserbatuko da.
Euskal Herrian Euskarazek CCOO sindikatuaren mehatxua salatu eta mobilizatzeko deia egin du
Euskal Herrian Euskarazen agerraldia. Argazkia: EITB Media
Ramadanaren amaiera jendetsua Euskal Herrian
Ehunka musulman bildu dira Gasteizen eta Zumarragan islamaren hilabeterik sakratuenari agurra emateko. 2026ko otsailaren 17tik martxoaren 19ra arte, musulmanek abstinentzia egin dute egunez. Argia egon den orduetan, ez dute jan, ez dute edan (ezta urik ere), ez dute erre eta ez dute sexu-harremanik izan.
Athleticeko presidenteak jazarpena eta mehatxuak salatu ditu
Jon Uriartek Ertzaintzaren aurrean salatu duenez, futbolarekin lotutako gazte erradikalak bere etxeko atarian sartu dira eta mezu iraingarriak utzi dizkiote.
Luzaiden dantzan, Korrikaren lekukoa eskuan!
Arnegitik Luzaiderako bidean, Luzaideko Bolantak taldeak dantzan hartu du Korrikaren lekukoa. 126. kilometroan izan da, 04:00ak aldera. Azken urteotako tradizioari eutsiz, dantzan jarri dira lekukoa hartu dutenean.
Jendetza bildu du Korrikak Maulen
Lurraldeko eta hiriburuko hainbat elkarte eta herriko etxe ikusi ditugu parte-hartzen, hala nola, Sohütako pastorala, UEU, Palestinaren aldeko elkartea, Pitxu gaztetxea, Xiberoko Botza eta beste hainbat. Handik Nafarroa Beherea alderako bidea hartu du. Gaueko 22:00 pasata sartuko da lurralde hartan Aiherratik.
Pertsona bat erietxera eraman behar izan dute Baionan gertatu den sute baten ondorioz
Sua 14:15ak inguruan piztu da garra Baiona Tipiko Kupelgileak karrikako eraikin batean. Suhiltzaileek eraikina hustu dute bertaratu orduko. Hirugarren solairuan zegoen gizonezko bat larrialdi zerbitzuen laguntzarekin atera behar izan dute eta Baionako erietxera eraman dute kea arnastuta. Garrak itzali badituzte ere, auzo guztiko elektrizitatea eta gasa moztu dituzte, prebentzio neurri gisa. Eraikinak kalte ugari izan ditu eta bere egoera hurrengo orduetan aztertu beharko da. Bizilagunek gaua etxetik kanpora igaroko dute.
Atharratzetik abiatu da 24. Korrika, festa giroan, pizkundearen akuilu izatea xede
Ibilbide osoa zuzenean ikusteko aukera dago ETB ON plataforman, EITBren telebista plataforma digital berrian. Euskararen lekukoa martxan da jada, eta Atharratzetik abiatu den oihuak Euskal Herri osoa zeharkatuko du beste behin. Bilbon amaituko da, martxoaren 29an, igandez.
Euskal jatorriko 114.400 pertsona atzerrian bizi dira, duela urtebete baino % 5,5 gehiago
Gehienak Amerikan bizi dira, Argentinan zehazki, INEk urtero argitaratzen duen Atzerrian bizi diren espainiarren erroldaren (AEE) arabera.