Lehortea areagotu egin da Nafarroan: iaz baino ia heren bat euri gutxiago egin du
Nafarroa foru erkidego zabala eta anitza da, eta alde handiak daude bertan batetik bestera klima eta prezipitazioei dagokienez. Iparraldean egiten du euri gehien, eragin atlantikoagatik eta orografia menditsuagatik; hegoaldea, berriz, lehorragoa eta kontinentalagoa da. Erdigunean, Iruñean, bi muturren arteko giroa du.
Euriteen bilakaera aldakorra izan da azken bost urteetan, eremuaren arabera. Baztan aldea da inguru hezeena, eta urtean batez beste 1.660 litro botatzen ditu metro koadroko. Hegoaldean, Tuterako meteorologia estazioan, metro koadroko 374 litro jasotzen dira urtean. Iruñean, berriz, 770 litro jaso ohi dituzte urtero, 2021ean eta 2022an prezipitatutakoa baino dezente gehiago.
Urte hidrologikoaren hasieratik (2022ko urriaren 1ean hasi zen) 2023ko maiatzaren 31ra arte, prezipitazioak % 27,6 txikiagoak izan dira Nafarroan aurreko urteko aldi berean baino, eta iaz 2021ean baino ia % 15 euri gehiago egin zuen; beraz, maiatzean eurite handiak izan diren arren, Nafarroa osorako aurtengo aurreikuspenak ez dira oso onak, batez ere hegoaldean, Tuteran % 40 prezipitazio gutxiago eta Iruñean ia % 27 gutxiago izan baitira. Baztanen, bestalde, aurrekoetan baino euri gutxiago baina Nafarroako hegoaldean baino askoz gehiago egin du.
Lehorteak Nafarroa osoan du eragina, baina batez ere Erriberan, Tuteran iaz baino euri gutxiago bota baitu lehen hilabeteetan. Erkidegoko gunerik lehorrena hori da: urtean batez beste 374 litro hartzen ditu metro koadroko, eta aurten, berriz, 137,4 litro baino ez.
Baztan aldean, Nafarroako inguru euritsuenean, berriz, urtean batez beste 1.660 litro euri jaso ohi dituzte metro koadroko. Hala ere, azken asteotako euri-jasak gorabehera, aurten azken bost urteetako batezbestekoaren azpitik egin du, % 15,16 gutxiago: urria eta maiatza bitartean metro koadroko 1.078 litro bota ditu.
Halaber, euriteak nabarmen jaitsi dira Nafarroako erdialdean (Iruñean, besteak beste) 2020tik.
Iberiar penintsula maiatzaren 19an astindu zuen depresio isolatuak (DANA) agerian utzi zuen Nafarroako prezipitazioen aniztasun espazial handia. Hala, Beran (Nafarroako iparraldea), metro koadroko 100 litro baino gehiago bota zituen egun batean; beste toki batzuetan, berriz, tanta gutxi batzuk baino ez ziren izan.
Erregistroak daudenetik izandako urterik lehorrena izan zen iazkoa foru lurralde osoan, aurrekoan baino ia % 40 euri gutxiago egin baitzuen.
Zure interesekoa izan daiteke
Azokak eta landare hazitegiak jendez beteta, udako ereite sasoiari ekiteko
Neguko eta udako baratze arteko zubia izaten da maiatza; azken ilarrak, azak eta babak jaso ondoren, udako barazkiak landatzeko hilabetea izaten da. Ohi baino beranduago, baina eguzkia atera orduko, jendetza inguratu da azoka eta landare hazitegietara, baratzerako hazi bila.
Medikuek mobilizazioekin jarraitzeko asmoa dute Ministerioa negoziatzera esertzen ez den bitartean
Laugarren greba astean sartuta daude medikuak. Lan-baldintza hobeak eskatzen dituzte eta protestan jarraitzeko asmoa dute egoera konponbidean sartu arte. Ez dute greba mugagabea egitea baztertzen.
Facuak hipoteka-klausuletan espezializatutako Bilboko epaitegiaren "kolapsoa" salatu eta neurriak eskatu ditu
Botere Judizialaren Kontseilu Nagusiak organo judizialen "aparteko lan-karga" onartu du, eta kexa Eusko Jaurlaritzako Justiziari helarazi dio.
"Hiztegi bat", Gorka Urbizuren letrekin euskaraz trebatzeko modu berria
Euskara ikasten ari direnentzat zein Berri Txarrak eta Urbizuren jarraitzaileentzat oso baliagarria izan daitekeen Hiztegi bat webgunea sortu du Beñat Erazuma Urbizuren zaleak. Hiru atal ditu webguneak: Alfabetoa, Hutsunea bete jokoa eta abestien atala.
Bularreko minbizia atzemateko baheketa programa 45 eta 74 urte arteko emakumeetara zabalduko da pixkanaka
Orain arte, bi urtean behin baheketa egiteko Estatuko Osasun Publikoaren Batzordeak ezarritako adin tartea 50etik 69ra artekoa zen. Gaur iragarritako neurriarekin, bost urte lehenago hasiko dira azterketa egiten, eta bost urte geroago amaitu.
Genetistek baieztatu egin dute Lukas Aguirreren kasuko labaneko odola biktimarena dela
Gaur lekukotza eman duten ertzainek baieztatu egin dute bi gizonezko akusatuen DNA zegoela gertakarien ondoren topatutako zapatila baten lokarrietan; ustez, akusatu nagusiak berea galdu zuen liskarrean eta errazago ihes egiteko elkarrekin trukatu zuten zapatilan zegoen, zehazki Aguirreren DNA. Bigarren akusatuaren galtzetan ere topatu dute biktimaren DNA.
27 urteko kartzela-zigorra ezarri diote Maialen Mazonen hiltzaileari
Epaileak 25 urteko kartzela-zigorra ezarri dio biktimaren senarrari, azpikeriaz egindako hilketa delitu batengatik, bi abortu delitu, ahaidetasun astungarriarekin (emakumea bikiez haurdun zegoen), eta bi urte adingabea abandonatzeagatik (bikotearen bi urteko alaba bakarrik utzi zuen amaren gorpuaren ondoan, 18 orduz).
Lehendakariak baieztatu du FIFAk "eskakizun berriak" ezarri dituela Munduko Txapelketaren egoitza izateko
Imanol Pradalesek adierazi du alderdi operatibo, logistiko, ekonomiko, finantzario eta segurtasunari loturikoei buruz "hausnartu" egin behar dela, eta euskal erakundeek "herrirako erabakirik onena" hartuko dutela esan du.
Bilbo, errugbiaren lurrikararen epizentroa: Europako finalez gozatzeko gida
Bizkaiko hiriburua errugbiaren epizentroa izango da maiatzaren 22an eta 23an. EPCR Challenge Cup eta Investec Champions Cup lehiaketen finalak hartuko ditu San Mamesek, hiria milaka zalez, doako gune ludikoez, zuzeneko musikaz eta giro ezin hobeaz beteko duen nazioarteko ekitaldian.
Arguedasko hilketako ustezko hiltzailea ostegun honetan izango da epailearen aurrean
43 urteko gizona bere kabuz joan zen astelehenean Valtierrako Guardia Zibilaren kuartelera, eta bikotekideari eraso egin ziola aitortu zuen. Arguedasko Udalak hiru dolu-egun ezarri ditu hilketa matxistagatik, eta herrian gaitzespen elkarretaratzea egin dute biktimaren oroimenez.