EAEko osasun-sistemak osasun-ikerketako 870 proiektu ditu abian
Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailaren I+G+b sisteman 2.905 pertsona ari dira gaur egun lanean martxan diren 870 proiektuetan, gehienak gaitz onkologikoak, gaixotasun neurodegeneratiboak eta gaitz kardiobaskularrak ikertzeko.
Alberto Martinez Osasuneko sailburua Berrikuntza eta Ikerketako Euskal Fundazioko (Bioef) arduradunekin eta Bioaraba, Biobizkaia, Biogipuzkoa eta Biosistemak institutuetako zuzendaritzekin bildu da ostiral honetan Bilbon.
Topaketan, Euskadiko 2025-2030 aldirako Osasuneko I+G+Bko Plan Estrategikoaren oinarriak aztertu dituzte. Plan hori 6 ardatz estrategikotan oinarrituko da: ikerketa biomedikoa eta klinikoa, osasun-teknologiako berrikuntza eta digitalizazioa, sistemaren balioa eta jasangarritasuna, lankidetza publiko-pribatua eta ezagutzaren transferentzia, talentua eta gaikuntza, eta herritarren parte-hartzea.
Emandako datuen arabera, gaur egun, euskal ikerketa sarea 2.905 ikertzailek osatzen dute, horietatik % 67 emakumeak. Ikertzaileetako 568 zentroei atxikitako ikertzaileak dira, eta gainerakoak, Osakidetzako profesionalak, jarduera duala egiten dutenak.
Gaur egun, I+G+Bko 870 proiektu daude abian, horietatik 50 europarrak. Proiektu horien helburua da urratsak ematea hainbat gaixotasunen diagnostikoan eta tratamenduan, baita pertsonen bizi-kalitatearen hobekuntzan ere; horrez gain, 77 produktu garatu eta babestu dira 2024an, 35 patente propio aktibo izanik.
Iaz 12.000 pazientek hartu zuten parte ikerketa-proiektuetan, eta 1.100 lagunek saiakuntza kliniko espezifikoetan.
Gainera, iaz 1.700 artikulu zientifiko argitaratu ziren, hau da, Euskadiko ekoizpen zientifiko osoaren % 22. Horien kalitateari dagokionez, % 59,3 Quartil 1 multzoan daude, kalitate-mailarik altuenean. Ildo horretan, Martinez sailburuak nabarmendu duenez, "bolumen-kantitate handia sortzeaz gain, sortutakoak kalitate handia du". Izan ere, 2025ean 242 artikulu argitaratu dira, eta horien % 66 eman daitekeen mailarik handienean katalogatu dituzte.
Finantzaketari dagokionez, azken bost urteotan ikerketan egindako inbertsio publikoa % 36 hazi da, eta 2025ean 52 milioi euro bideratu dira kutxa publikotik. Sailburuaren esanetan, nazioarteko finantzaketa jasotako funtsen % 16,66 izan da, eta azken 5 urteetan % 24ko hazkundea izan du, batez ere Europatik.
Ildo honetan, Alberto Martinezen arabera, "nabarmentzekoa da osasun-sistemako eragileek kanpoko baliabide gehigarriak erakartzeko eta harrapatzeko duten gaitasuna", eta horretan lan egiten jarraitzeko asmoa agertu du.
Gaixotasun arraroak
Ostiral honetan Gaixotasun Arraroen Nazioarteko Eguna dela eta, sailburuak azpimarratu du duela hamarkada bat martxan jarri zenetik EAEko Gaixotasun Arraroen Erregistroak 11.888 kasu zenbatu dituela, 11.770 pertsonatan, 1.226 patologia atzemanda.
Gaur egun, EAEko osasun-sistemak gaixotasun arraroak ikertzeko 200 proiektu baino gehiagotan ari da parte hartzen, gaixotasunak zehatzago diagnostikatzen lagunduko duten bioadierazle berriak identifikatzen aparteko arreta jarriz. Gainera, ikerketak egiten ari dira tratamendu berriak garatzeko eta saiakuntza klinikoen bidez alternatiba terapeutiko berriak aztertzeko.
Zure interesekoa izan daiteke
Gipuzkoako hainbat garajetan eta trastelekutan ustez lapurretak egin dituen gaizkile talde bat desegin dute
Batez ere, Goierri inguruan egin dituzte lapurretak. Ertzaintzak dei egin die lapurreta horien biktima izan diren herritarrei, Beasaingo komisariara joan daitezen, euren objektuak han dauden egiaztatzera.
Ia 30 graduko tenperaturarekin, uda itxura hartu du Pazko Astelehenak
Ezohiko itxura hartu du Pazko Astelehenak. Eguraldi beroak, hondartzak eta kaleak jendez gainezka utzi ditu. Hotelen betetze-maila % 80-90 ingurukoa izan da Aste Santuan.
Gasteizek lotura zuzena izango du Kanaria Handiarekin ekainaren 15etik irailaren amaiera arte
VIA sozietatearen esleipena lortu ondoren, Binter airelineak astelehen eta ostegunetan jardungo du Forondan. Ibilbide horri esker, Kanarietako artxipelagoko beste aireportuekin lotura egin ahal izango da, bai eta Portugalgo eta Afrika mendebaldeko beste aireportu batzuekin ere.
Hiru pertsona zauritu dira Berangon, lau autok elkar jo ostean
Zauritutako lagunak Gurutzetako ospitalera eraman dituzte, eta auto-ilarak sortu dira istripua gertatu den lekuan. 14:00etarako, baina, bere onera itzuli da zirkulazioa.
Gizon bat atxilotu dute Berrizen emaztea labankadaz larri zauritzeagatik
Gertatutakoa salatzeko, Berrizko Mugimendu Feministak manifestazio zaratatsua deitu du biharko, arratsaldeko 18:30ean, Udaletxe paretik abiatuta.
Aske geratu dira Gasteizen adingabe bat sastatzea leporatuta atxilotutako zazpi gazteak
Asteburuan epailearen aurretik igaro ostean, guztiak utzi dituzte libre, azken biak igandean, Segurtasun Sailak jakinarazi duenez.
Eusko Jaurlaritzak 'Ttipi Ttapa' gida aurkeztu du, oinez egitea osasun eta kohesio sozialerako tresna bihurtzeko
Osasun Sailak udalerrien eskura jarri du jarduera fisikoa eta harreman sozialak sustatzeko gida praktikoa. Ekimenak ongizate fisiko eta emozionala hobetzea eta komunitateak indartzea du helburu.
Trafiko gorabeherak gaur Bilbon, Itzulia Basque Country lasterketa dela eta
Lasterketaren lehen etapak, Bilbon hasi eta amaituko den 13,9 kilometroko erlojupekoak, trafiko etenak, aparkaleku murrizketak eta garraio publikoan aldaketak eragingo ditu.
Picassoren margolan bat, 100 euroren truke: Alzheimerraren ikerketa finantzatzeko ekimena
Tête de femme (1941) Pablo Picassoren lan original honen zozketa apirilaren 14an egingo da, Parisen, eta oraindik milaka partaidetza daude saltzeko. Ekimen solidario honek mundu osoko parte-hartzaileak erakarri ditu.
Epailearen esku utzi dituzte Gasteizen adingabe bat sastatzea leporatuta atxilotutako zazpi gazteak
Ostegunean jazo zen erasoa, 18:30 aldera, bost gizonek adin txikikoa sastatu eta ibilgailu batean ihes egin zutenean. Atxilotuek 19 eta 21 urte bitartean dituzte, baina ikerketak zabalik jarraitzen du.