Euskara azterketaren notak USaPen, tarteko mailan; Fisikak du batez besteko baxuena eta ‘zero’ gehien

Ohiko deialdiko behin betiko datuak bilduta, Euskal Herriko Unibertsitateak (EHU) informazio zabala eman du Unibertsitatera Sartzeko Probako (USaP) emaitzen inguruan, eta agerian jarri nahi izan du Euskarako azterketaren noten inguruan sortutako polemika. Euskarako azterketaren batez besteko nota 6,33koa izan da; tarteko mailan kokatzen da eta beste zenbait ikasgaitan lortutakoa baino nabarmen handiagoa.

Zehazki, Euskara eta Literatura II ikasgaiaren batez besteko nota Gaztelania eta Literatura (6,42) eta Espainiako Historiaren (6,08) artean kokatzen da, eta Fisika (3,98) edo Matematika II (5,06) bezalako ikasgaien gainetik dago. Halaber, unibertsitateak azpimarratu duenez, Euskara ez da izan ez suspentso gehien izan dituen ikasgaia, ez ‘zero’ kopururik handiena pilatu duena, ezta 2tik beherako nota gehien izan dituena ere.

Nota guztien multzoa

Horrela, EHUko errektore Joxe Ramon Bengoetxeak azpimarratu du datuek agerian uzten dutela Euskara eta Literatura IIko azterketaren inguruan “ezohikotzat” jo dena, berez, ohiko egoeraren barruan dagoela eta beste ikasgai batzuetan gertatu dela. Era berean, errektoretzak adierazi du azterketa hori ez ezik, gainerako irakasgaien emaitzak eta aurreko urteetako joerak ere kontuan hartu behar direla.

Errektoretzatik azaldu dutenez, aurkeztutako analisi estatistikoak ez du aurrekaririk; izan ere, horrelako azterlanak egitea ez dagokio EHUri. Hala ere, Euskara azterketaren inguruan sortutako eztabaidari erantzuteko egin dutela argitu dute.

Horretarako, EHUk hainbat adierazleren datuak plazaratu ditu: irakasgai bakoitzeko batez besteko nota, gaindituen ehunekoa, zeroen ehunekoa, bi puntutik beherako noten portzentajea, iazkoarekin alderatuta izandako noten jaitsiera eta kalifikazioen tartea.

Datu horien arabera, Euskara azterketaren emaitzak "normaltasunaren barruan kokatzen dira". Batez besteko nota Gaztelania eta Literatura ikasgaikoa baino 0,09 puntu txikiagoa baino ez da, eta badira batez besteko askoz apalagoak izan dituzten beste hainbat irakasgai ere.

Are gehiago, EHUk jakinarazi duenez, A ereduan ere ikasleen gehiengo zabalak Euskara eta Literatura IIko azterketa gainditu du (%65 eta %76 artean). Lehen aldia da datu hori aztertzen dena; izan ere, PAUn ez da ikasleen hezkuntza-eredua erregistratzen, eta informazio hori lortzeko datuak gurutzatu behar izan dituzte.

Noten jaitsiera

EHUk onartu du Euskara ikasgaiko batez besteko nota 0,48 puntu jaitsi dela iazkoarekin alderatuta. Dena den, nabarmendu du beste zenbait irakasgaitan beherakada handiagoa izan dela, eta Matematikan, esaterako, bi punturainokoa.

Euskara azterketaren kasuan, jaitsiera hori bi arrazoirekin lotu dute: batetik, azterketak aurten gaitasunetan oinarritutako ikuspegi handiagoa izan duelako, beste hainbat irakasgaitan bezala; eta, bestetik, hizkuntzetako gainerako probetan bezala, aurten ortografia-akatsak zigortu direlako.

Ikasle kopurua ikasgai bakoitzeko

Bestalde, EHUk gogorarazi du irakasgai guztietan ez dela ikasle kopuru bera aurkezten. Batzuk derrigorrezkoak dira, eta beste batzuk ikasle bakoitzaren ibilbide akademikoaren araberakoak.

Horren harira, Bengoetxeak adierazi du ikasle gehien bildu dituzten azterketak, hurrenez hurren, Gaztelania eta Literatura, Ingelesa eta, hirugarren tokian, Euskara eta Literatura II izan direla.

Horregatik, EHUk nabarmendu du Euskara azterketan Fisikan baino zero gehiago izan direla kopuru absolutuan, baina Euskara probara lau aldiz ikasle gehiago aurkeztu direla. Ondorioz, proportzioari erreparatuta, Fisikan zeroen pisua askoz handiagoa izan da: kalifikazio guztien % 3,2 izan dira zeroak; Euskaran, berriz, % 1,4.

Era berean, bi puntutik beherako kalifikazioak ez dira Euskararen ezaugarri esklusiboa. Euskaran, bi puntutik beherako notak ikasleen %6,2ri dagozkio. Fisikan, berriz, %24,5era iristen dira; Gizarte Zientziei Aplikatutako Matematikan, %10,8ra; eta Matematika IIn, %9,9ra.

Bermeak dituen prozesua

EHUk USaPi buruzko beste ondorio batzuk ere plazaratu ditu. Azaldu duenez, epaimahai guztietan antzeko desbideratze estatistikoak atzeman dira, baita Euskara azterketan zero kopuru handiagatik zalantzan jarritako epaimahaian ere. EHUren arabera, epaimahai horretan ere “nota tarte osoa” eman da, “hamarreko notak ere bai”.

Azaldu dutenez, ezohiko desbideratze horiek —batez bestekoarekiko bi puntutik gorako aldeak— 11 ikasgaitan atzeman dituzte. EHUk ere onartu du ikasgai guztien zuzenketan badela nolabaiteko "diskrezionaltasuna", eta zuzentzaileak zorrotzagoak edo malguagoak izan daitezkeela.

Era berean, azpimarratu du USaPen zuzenketa prozesuak berme guztiak dituela. Gogorarazi du sistema sistema ez dela “EHUk asmatua”, Errege-dekretu batean oinarritzen dela, eta ikasleek bigarren zuzenketa eskatzeko aukera dutela, lehen zuzenketa egin duen irakaslea ez den beste zuzentzaile batek azterketa berrikus dezan.

Ildo horretan, EHUk gogorarazi du, bigarren zuzenketan bi puntutik gorako aldea atzemanez gero, hirugarren eta laugarren zuzenketak ere eskatzeko aukera dagoela.