Nor dago Turkiako estatu kolpearen atzean?
Recep Tayyip Erdoganen boterea kinka larrian jarri du ostiral gauean Turkian izandako estatu kolpe saiakerak, baina arerioen urratsei aurrea hartzeko abilezia erakutsi du beste behin ere presidente turkiarrak eta indartuta atera da matxinadatik.
Hamarkada bateko agintaldiaren ondoren, Turkiara demokrazia eramango zuen agintaria izango zela itxarotetik botere pilaketaren eta autoritarismoaren bultzatzaile izatera igaro da Erdogan.
Turkiak azken urteetan bizi izan dituen gobernuaren aurkako protestei, botere gehiegikeriari eta ustelkeria eskandaluei politikoki aurre egin die eta horietatik indartuta atera da, gainera. Erdoganen eta haren inguruaren konpromiso asko, halere, ezerezean gelditu dira eta APKren botere pilaketak ahots kritikoen aurkako errepresioa gogortzea eragin du.
Poliziaren, Indar Armatuen eta Justiziaren barruan garbiketa egin du Erdoganek, haren ustez, AEBn bizi den Gulan klerikoak bultzatzen duen ‘estatu egitura paraleloa’ri aurre egiteko. 2001n, 200 militarretik gora atxilotu zituzten gobernuaren aurka konplota egitea egotzita. ‘Estatu paraleloa’n Gulen klerikoaren inguruko funtzionario, politiko eta militarrak daude, presidente turkiarraren ustetan. Oraindik ez dago argi zein dagoen boterea indarrez hartzeko saialdiaren atzean.
Erdoganek eta bere lehen ministroak ez dute zalantzarik: ostiral gauean Turkian izandako kolpe saiakeraren atzean Estatu Batuetatik aginduak ematen dituen Gulen klerikoa dago. Horregatik, Gulen ez babesteko eskatu dio Erdoganek Estatu Batuari. Berehalakoa izan da John Kerry Estatu idazkariaren erantzuna: estradizio eskaera egin dezala eta Estatu Batuak aztertu egingo duela esan du. Klerikoak kolpean parte hartu duela erakusten duten frogak aurkezteko ere eskatu dio Erdogani. Marmaris Egeo itsasoko oporlekuan zegoela harrapatu zuen kolpeak.
Istanbulen bueltan, iragarri zuen kolpistek ‘garesti’ ordainduko zutela, eta biharamunean bertan hasi dira lehen purgak. Estatu kolpearen burua nor den argi ez badago ere, Erdoganek etekina atera dio egoerari: Armada eta Justizia bere nahien arabera garbitzen jarraitzen ditu. Izan ere, aurkako ahotsak garbitzeko aitzakia eskura du orain. Orain arte, 2.800 militar atxilotu ditu eta 2.700 epaile kargugabetu ditu, kolpean parte hartzea leporatuta.
Autokolpearen teoria
Gulen klerikoak, berriz, Erdogani bota dio erantzukizuna, eta haratago joan da kolpea presidente turkiarrak berak antolatu duela esanez. Saylorsburgen ( Pensilvania) duen etxebizitzatik egin duen agerraldian esan duenez, Turkia indarrez hartzea ez da aldaketarako bidea.
“Kolpea antzeztua izan dela pentsatzeko aukera dago”, adierazi du, eta ezein lotura ukatu du predikatzaileak.
Zure interesekoa izan daiteke
Trumpek ez du bere ondorengoaz hitz egin nahi izan, eta nabarmendu du Vance eta Rubio "zoragarriak" direla
Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak Etxe Zurian bere ordezkoari buruz ez du iritzirik eman nahi izan, eta JD Vancen eta Marco Rubioren lana goraipatu ditu.
AEBk eta Ukrainak produktibotzat jo dituzte Errusiarekin izan dituzten negoziazioak
Ukraina eta Errusiako ordezkariak Arabiar Emirerri Batuetako hiriburuan bildu dira, Estatu Batuetako ordezkariekin batera, gerrari amaiera ematea duen bigarren bilera sorta batean. Elkarrizketek ostegunean jarraituko dute.
21 palestinar hil ditu Israelek Gazan, tartean sei haur, gauez egindako erasoetan
Erasoen biktimetako bat Hussein Hassan Hussein Al Samiri da, Palestinako Ilargi Gorriko paramediko bat. Israelek atzo gauetik jaurtitako bonbardaketa ugarietako batetik zaurituak zeramatzala eraso diote. Su-etenaz geroztik Israelek egindako erasoen ondorioz hildako gazatarren kopurua 556ra igo da, horien artean 115 adingabe baino gehiago.
Trumpek eta Petrok bakeak egin dituzte, urtebetez irainka aritu ostean
Donald Trump AEBko presidenteak eta Gustavo Petro kolonbiar homologoak astearte honetan bakeak egin dituzte, tonu atsegineko bilera batekin, Etxe Zurian, desadostasunek eta irain gurutzatuek markatutako urte baten ondoren.
Elon Muskek eduki esplizitua sustatu zuen Grok AArekin, Xn erabiltzaileak irabazteko
Aktibo egon zen hamaika egunetan, Groken irudi sortzaileak hiru milioi irudi sexualizatu baino gehiago sortu zituen; horietatik 23.000k haurrak irudikatzen zituzten eta 1,8 milioik inguru, emakumeak. Elon Muskek xAIko langileei eskatu zien eduki esplizituarekin lan egiteko trebatzeko, sexuala barne, eta langileei ohartarazi zien "eduki sentikorra, bortitza, sexuala eta/edo beste eduki iraingarri edo asaldatzaileak" ikusteko prestatu zitezela, "estres psikologikoa" eragin ziezaiekeen eta.
Nobel Institutuak adierazi du Machadoren sariaren berri filtratu zela, baina ez du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak dirutza jokatu zuten apustu-webguneetan, eta, hortaz, ziur esan dezakegu batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen, Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondorioz.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaurko probetan erregai-ihesa izan eta bertan behera utzi behar izan dutelako
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAren buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo guzti-guztiak konponduko" dituela, beharrezko konponketak egingo dituela eta berriz egingo dituela saiakerak.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.
Mila eraikin baino gehiago berkuntzarik gabe geratu dira Kieven, Errusiak egindako bonbardaketa baten ondorioz, -20 gradurainoko tenperaturak direnean
Darnitsia eta Dniprovski auzoetako etxeak dira. Energia-instalazioen aurka Errusiak egindako lehen erasoa da, joan den ostegunean energiaren aurkako bonbardaketetan aldi baterako su-etena ezarri zuenetik.