Taiwango itsasartea, ezinbestekoa munduko merkataritzan
Taiwango itsasarteak Txina eta Taiwango irla bereizten ditu. Itsasoko pasabide honek balio geoestrategiko izugarria dauka, munduko merkataritzaren zati handi bat bertatik igarotzen baita.
Itsasarte honetan eta Taiwango irlaren inguruan itsas maniobrak egingo dituela iragarri du Txinak, horrela Nancy Pelosyk Estatu Batuetako ordezkari demokratak irlara egindako bidaiari erantzunez.
Itsasarte honek 130tik 180 kilometrora zabalera dauka. Bertatik igarotzen dira Txinak Europara eta Ipar Amerikara bidaltzen dituen salgaiak: Bloomberg agentziak egindako kalkuluen arabera, 2022an munduan zehar ibili diren 5.400 kontainer-ontzietatik % 48 ur hauetatik igaro dira. Gainera, munduko % 88 zamaontzi handiek pasabide hau zeharkatzen dute. Itsasarte hori saihesteko irla osoa inguratzea posible da, baina arriskutsua. Izan ere, itsasontziek Filipinetako uretatik igoro behako lukete, eta bertan tifoiak sarritan izaten dira.
Erdieroaleen merkataritza arriskuan
Taiwango itsasartea bizi-bidea da, batez ere irla honentzako. Izan ere, Txinarekin merkataritzan salgaiek zeharkatu beharreko bidea da. Taiwango gobernuaren arabera, Txinarekin salerosketak 166.000 miloikoak izan ziren 2020an. Hori hala da, Txinak erreibindikatzen duen lurralde errebeldea izan arren.
Gainera semikonduktore edo erdieroaleen lantegiak Taiwango kostalde horretan daude. Alor honetan Taiwan munduko aintzindaria da, munduko osoko erdieroaleen % 63 egiten baititu, Txinak % 8 baino egiten ez dituen bitartean. Beraz, alor honetako horniketan edozein arazok eragina dauka, mundu osoan Covid-19ko pandemian ikusi den moduan.
Munduko Bigarren Gerraz geroztik hiru krisi jasan ondoren, Txinak Taiwango itsasartea berriz blokeatu dezake, Pekinek mehatxu egiten duen bezala? Itsas merkataritzan arazoak izateak ondorioak izango lituzke, irabazi nagusienak esportazioetatik lortzen dituen herrialde honentzat. Ondorio kaltegarriak izango lituzke baita ere Txinako industria elektronikoarentzat, erdieroaleen demanda berak produzitzen duena baino askoz handiagoa delako, eta Taiwaneko produzioa derrigorrezkoa da bere industriarentzat.
Zure interesekoa izan daiteke
Liam Conejo Ramos bost urteko haurra eta haren aita kartzelatik ateratzeko agindu du epaile batek
San Antonio Express-News egunkariak jasotzen duenez, datorren asteartean askatzea aurreikusten da.
Milaka israeldar eta 1948ko palestinar bildu dira Tel Aviven, hiri arabiarretan sufritzen duten indarkeria salatzeko
2025ean 252 arabiar israeldar hil zituzten komunitate arabiarretan, aurrekaririk gabeko zifra bat, hein batean, agintari eta polizia israeldarren pasibitatearen edo konplizitatearen ondorioz.
Milaka pertsona kalera atera dira Minneapolisen eta AEBko beste hiri batzuetan, ICEren eta Trumpen kontra
Astebete da agente federalek Alex Pretti erizaina tiroz hil zutela, eta orduan gertatu zen bezala, manifestazioez gain, greba deitu dute protesten deitzaileek. Bruce Springsteenek kontzertua eskaini du, eta irabazitakoa ICEk hildako herritarren familiei emango diela esan du.
Israelek 32 lagun, tartean 7 haur, hil ditu larunbat honetan Gazan
Israelgo Armadak Zerrendaren aurkako "eraso ugari" baieztatu ditu, eta Hamaseko eta Jihad Islamikoko lau "komandante eta beste terrorista batzuk" hil dituela esan du, eraso horiek non gertatu diren zehaztu gabe.
Aznar Epsteinen paperetan ageri da, pederastaren ordainketa baten eta bi paketeren hartzaile gisa
Argitaratutako azken dokumentuetan jasotzen denez, Epsteinek 1.050 dolar ordaindu zizkion Jose María Aznarren izenean bere bidaia-agenteari 2003ko urriaren 17an. Paketeei dagokienez, esplizituki bidali ziren presidente ohiaren izenean: lehenengoa, Moncloara, 2003ko irailean, eta bigarrena, FAES fundazioaren egoitzara, 2004ko maiatzean.
Delcy Rodriguezek amnistia orokorra proposatu du Venezuelan "zauriak sendatzeko"
Chavismoaren agintaldi osoari eragingo lioke, baina ez lituzke barkatuko hilketak, droga-trafikoa edo giza eskubideak urratzea egotzita zigortutako pertsonak.
Guterresek ohartarazi du Nazio Batuak "finantza-krisi" baten atarian daudela
Honako herrialde hauek dira zordun handienak: AEB, Txina, Errusia, Venezuela, Brasil, Argentina, Mexiko eta Iran. NBEk finantza-krisi larriari aurre egin behar dio, eta 1.570 milioi dolarreko marka ezarri du ordaindu gabeko zorretan.
Epsteinekin lotutako hiru milioi orrialde argitaratu ditu Trumpen Gobernuak, tartean 2.000 bideo eta 180.000 irudi
Epsteinen Artxiboen Gardentasun Legeak abenduaren 19a ezarri zuen New Yorkeko finantzarioarekin lotutako dokumentu guztiak argitaratzeko epe gisa, eta, beraz, Trumpen Administrazioak teknikoki legea urratu du.
Milaka zuzik Eskoziako Lerwick herriko kaleak argitu dituzte Up Helly Aa jaialdi bikingoan
Jaialdi hau urtero ospatzen da Eskoziako Shetland uharteetan, Gabonetako denboraldiaren amaiera ospatzeko. Ekitaldirik ikusgarriena Lerwickeko kaleetan zehar egiten den zuzi-prozesioa da, bikingoen itsasontzi baten erreplika bati zuziak jaurtita amaitzen dena.
Kevin Warshek jaso du Trumpen babesa Erreserba Federalean (Fed) Jerome Powell ordezkatzeko
AEBko Senatuak izendapena berretsi behar du orain, Etxe Zuriak AEBko Banku Zentralari egindako presioen testuinguruan. Erakunde horren independentzia, ordea, funtsezkoa da inflazioa kontrolatzeko eta enplegua bultzatzeko.