Trumpen zein aurpegi ikusiko dugu Putinekin? Hori izango da hitzorduaren gakoetako bat

Donald Trump AEBko presidentea eta Vladimir Putin Errusiako presidentea Helsinkin bildu zirenean, 2018an, aliatuak kezkatu egin ziren. Bilera hartan, Trump Errusiako buruzagiarekin lerrokatu zen hauteskundeetako esku-sartzearen inguruan AEBko inteligentzia zerbitzuen aurka.

Trump Alaskan bilduko da oraingoan Putinekin, beste aldarte batean: Errusiako presidenteak Ukrainako gerraren amaiera negoziatzeari uko egin dio, eta Ukrainako hirien aurka misilak jaurtitzen jarraitzen du.

Munduak jakin nahi du Anchoragen Trumpen bertsiorik gogorrena edo bestelako aurpegi bat ikusiko den.

Ukrainarentzat erabakigarria da auzia; izan ere, indarra galdu du Errusiaren aurrean, hiru urte eta erdiko borroka gogorren ondorioz. Azken hilabeteetan Putinekiko tonu zorrotzagoa izan duen arren, Errusiako buruzagia baretzeko Trumpen saiakerak historia luzea du. 2022an Errusiak Ukraina inbaditu zuenean, Trumpek Putin zuzenean kritikatzea saihestu zuen.

Kremlineko behatzaileek galdetu dute ea Trumpek Putin berriro liluratuko ote duen eta Errusiak Ukraina menderatzeko eskubidea duela argudiatuko duen. "Zentzuzkoa da beldur izatea Putinek Trump engainatuko ote duen eta Ukrainaren kontura akordio tamalgarri bat itxiko ote duen", esan du Dan Fried AEBko hainbat presidenterekin diplomazialaria izandakoak.

Asteartean, Karoline Leavitt bozeramaileak adierazi zuen bilera "entzuteko ariketa bat" izango dela. Asteazkenean, Trumpek iragarri zuen Putinekin eta Volodímir Zelenski Ukrainako presidentearekin bigarren bilera bat egingo duela, Alaskako hitzordua ondo ateratzen bada. Errusia ez da kontzesiorik egiteko  prest agertu, eta Trumpek akordiorik lortuko duen beldur dira Ukrainan.

Kontzesioak eta kexak

Trump urtarrilean Etxe Zurira itzuli zenean, Putinekin zuen lehen agintaldiaren adeitasuna berreskuratzen saiatu zen, nazioarteko isolamenduagatik ulermena erakutsiz eta gerra 24 orduan amaituko zuela aginduz.

Errusiaren gaineko presioa arintzearekin batera, Trumpen kolaboratzaile batzuek Kremlinen argudioak errepikatu zituzten, Ukrainaren aliatuen nahigaberako. Martxoan, Steve Witkoff mandatari bereziak Tucker Carlsonekin izandako elkarrizketa batean iradoki zuen Errusiak eskubidea zuela Ukrainako lau eskualde (Donetsk, Luhansk, Zaporizhia eta Kherson) bereganatzeko errusieraz egiten dutelako.

Otsailean izandako bilera tirabiratsuan, Trumpek eta JD Vance presidenteordeak errieta egin zioten Zelenskiri gerraren kudeaketagatik, eta hori Moskuko sektore gogorrenen gustukoa izan zen.

Hala eta guztiz ere, Putinek uko egin dio Trumpek bi aldeen arteko akordioa lotzeko prestatu zuen gidoia betetzeari.

Trumpek tonu gogorragoa hartu zuen uztailean, Putinek eraso egiten jarraitzen zuelako. Ukrainara arma gehiago bidaltzea adostu du (Europak ordainduko du), eta Moskuri zigor ekonomiko gehiago jartzeko mehatxua egin du. Joan den astean % 25eko muga-zerga gehigarria ezarri zion Indiari, Errusiako petrolioa erosteagatik.

"Etxe Zuriaren tonua aldatu egin da, baina Moskuren kontrako zigorrak ez dira handitu, ezta Ukrainako segurtasuna indartzeko finantza konpromisorik hartu ere. Zigor berrietarako epeak atzeratzen ari dira", adierazi du Nicholas Fentonek, Europa, Errusia eta Eurasia Ikerketa Estrategiko eta Internazionalen Zentroko kideak.

Astelehenean, Trumpek adierazi zuen bi minutu beharko dituela Putin amore emateko prest dagoen jakiteko: "Baliteke esatea 'zorte on, segi borrokan', edo 'akordio bat ados genezake' esan lezake".

Akordioaren tentazioa

Trumpen ustez, tratua ixteko tentazioa handia da mundu osoa begira dutelako. Bakearen Nobel saridun baten aldeko kanpaina egin du argi eta garbi, bere garaipen diplomatikoak goraipatuz, eta AEBko aliatuak kezkatu ditu Ukrainarako akordio bat lortzeko nahiarekin.

Azken egunotan, Ukrainako eta Europako buruzagiek errefusatu egin dute Trumpen ideia, hau da, Errusiak eta Ukrainak lurraldeak trukatzea bakea lortzeko.

Errusiak Krimea eta Ukraina ekialdeko eremu zabalak okupatu ditu eta Ukrainak jada ez du Errusiako lurralderik kontrolatzen; orduan, zer truka daiteke? Hori da galdera orain.

Trumpen ustez, Putinekin duen harreman pertsonalari esker, bera da gerrari amaiera emateko gai den bakarra.

John Bolton (Trumpen segurtasun nazionaleko aholkularia izan zen eta gaur egun oso kritikoa da harekin) beldur da Putin ez ote den presidentearen inguruan "magia" egiten hasiko.

"Harreman pertsonalek leku bat dute diplomazian, beste guztian bezala, baina munduko tipo gogorretako bat zarenean (Putin), hau ez dago emozioekin lotuta, kalkulu hotzekin baizik. Trumpek ez du hori ulertzen", Boltonen aburuz.

Sare sozialetan asteazkenean argitaratutako argitalpen batean, Trump kexu agertu zen "hedabide oso bidegabeak Putinekin egingo dudan bileraren aurka lanean ari direlako", eta "galtzaile kaleratu bat" aipatu zuen horien artean, haren izenik aipatu gabe Boltoni erreferentzia eginez.