Ehunka mila lagun kalera atera dira Frantzian, aurrekontu-doikuntza bertan behera uzteko eskatuz
300 pertsona baino gehiago atxilotu dituzte Frantzian, blokeo saiakeretan parte hartzeagatik. Austeritate politiken aurkako aldarria ozen eta argi entzun da Lyon, Marseilla, Lille, Nantes eta Parisen, besteak beste.
Ehunka mila pertsona atera dira ostegun honetan Frantziako kaleetara zentral sindikal handienek herrialde osoan antolatu dituzten protesta eta martxa ugarietan parte hartzeko. Austeritate politiken aurkako aldarria ozen eta argi entzun da Lyon, Marseilla, Lille, Nantes eta Paris bezalako hiri handietan.
Irakasleek, garraio publikoko langileek, osasuneko langileek eta arlo guztietako profesionalek greba egin dute, eta, aldi berean, ikasleek ere indar erakustaldia egin dute dozenaka lizeoren blokeoatuz.
Errebindikazioa argia da: murrizketak behar badira, ez daitezela egin langile eta ikasle klasearen kontura, gizarte politikak indartu daitezela eta, azken finean, gehien duenak gehiago ordain dezala.
Goiza, istilurik gabe
Istilu larririk egon ez den arren, 300 pertsonatik gora atxilotu dituzte goizeko lehen zatian Frantzian, aurreko Gobernuak prestatutako aurrekontuetan aurreikusitako doikuntza bertan behera uzteko eskatzeko sindikatu guztiek antolatutako greba eta manifestazio egunean blokeatze saiakeretan parte hartzeagatik.
Bruno Retailleau jarduneko Barne ministroak prentsaurreko batean baieztatu duenez, egunean zehar 309 pertsona atxilotu dituzte herrialde osoan, eta horietatik 134 zaintzapean daude. Gainera, segurtasun indarretako 26 kide zauritu dira.
Ipar Euskal Herrian, 4.000 pertsona baino gehiagok manifestazioa egin dute Baionan, eta goizean zehar hainbat establezimendu eta hotel blokeatu dituzte. Ekintza horietan, gutxienez bi pertsona atxilotu dituzte.
Barne ministroak ohartarazi duenez, protesta egun honetarako mobilizatu dituen 80.000 polizia-agente eta jendarmeek "kontakturako" agindua izan dute, istiluak edo ondasunen eta pertsonen aurkako erasoak gertatuz gero.
Sophie Binet Lanaren Konfederazio Nagusiko (CGT) idazkari nagusiak herrialde osoan zehar antolatu diren 260 desfileetan parte hartzeko deia egin du: "Inoiz ez gara hain indartsu egon".
Hedabideen aurrean egindako adierazpenetan, Binetek azpimarratu duenez, lehen ministro berria, Sébastien Lecornu makronista, "bere ahuleziaren jakitun" da eta "badakit bizpahiru asteren buruan" zentsuratu dezaketela, eta horregatik uste du presioa egin behar dela bere aurrekoa, François Bayrou zentrista, prestatzen ari zen aurrekontu proiektua atzera bota dezan. "Ez da egonkortasunik egongo justizia sozialik gabe", ohartarazi du CGTko buruak.
Bayrouk 44.000 milioi euroko murrizketa nahi zuen defizitean, 2024an barne produktu gordinaren (BPG) % 5,8ra iritsi zena eta aurten % 5,4an geratu beharko lukeena.
Doikuntza hori, batez ere, gastu publikoari eutsiz egin behar zen, gizarte-prestazioak eta funtzionarioen soldata izoztuz, bai eta bi jaiegun kenduz ere.
Marilyse Leon Lanaren Frantziako Konfederazio Demokratikoko (CFDT) idazkari nagusiak adierazi duenez, "ezin dira langileak izan ahaleginetan laguntzen duten bakarrak", eta François Bayrouk prestatzen zituen aurrekontuak "izugarrikerien museo" eta "katalogo onartezin" gisa kritikatu ditu.
Leonek eskatu du Sébastien Lecornu lehen ministro berriak osatu behar duen Exekutibo berriak proiektu hori bertan behera uztea eta ikuspegi sozial, fiskal eta ekologikotik "bidezkoak diren aurrekontuak" egitea.
Sindikatuen aldarrikapen nagusien artean dago 'Zucman zerga' izenekoa aplikatzea, 100 milioi euro baino gehiagoko ondarea dutenei, 1.800 zergadun ingururi, % 2ko zerga ezarriko liekeena.
Halaber, 2023ko pentsioen erreformaren aplikazioa etetea eskatzen dute, erretiroaren gutxieneko adina pixkanaka 62tik 64ra atzeratzen baitu; baita enpresei ematen zaizkien 200.000 milioi euroko laguntzen gaineko kontrola areagotzea ere.
Frantziaren zor publikoa barne produktu gordinaren (BPG) % 114koa da, eta defizita izugarri handia, % 5,8koa 2024an, Europako arauek ezarritako % 3ko mugaren ia bikoitza.
Zure interesekoa izan daiteke
Trumpek eta Petrok bakeak egin dituzte, urtebetez irainka aritu ostean
Donald Trump AEBko presidenteak eta Gustavo Petro kolonbiar homologoak astearte honetan bakeak egin dituzte, tonu atsegineko bilera batekin, Etxe Zurian, desadostasunek eta irain gurutzatuek markatutako urte baten ondoren.
Elon Muskek eduki esplizitua sustatu zuen Grok AArekin, Xn erabiltzaileak irabazteko
Aktibo egon zen hamaika egunetan, Groken irudi sortzaileak hiru milioi irudi sexualizatu baino gehiago sortu zituen; horietatik 23.000k haurrak irudikatzen zituzten eta 1,8 milioik inguru, emakumeak. Elon Muskek xAIko langileei eskatu zien eduki esplizituarekin lan egiteko trebatzeko, sexuala barne, eta langileei ohartarazi zien "eduki sentikorra, bortitza, sexuala eta/edo beste eduki iraingarri edo asaldatzaileak" ikusteko prestatu zitezela, "estres psikologikoa" eragin ziezaiekeen eta.
Nobel Institutuak adierazi du Machadoren sariaren berri filtratu zela, baina ez du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak dirutza jokatu zuten apustu-webguneetan, eta, hortaz, ziur esan dezakegu batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen, Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondorioz.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaurko probetan erregai-ihesa izan eta bertan behera utzi behar izan dutelako
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAren buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo guzti-guztiak konponduko" dituela, beharrezko konponketak egingo dituela eta berriz egingo dituela saiakerak.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.
Mila eraikin baino gehiago berkuntzarik gabe geratu dira Kieven, Errusiak egindako bonbardaketa baten ondorioz, -20 gradurainoko tenperaturak direnean
Darnitsia eta Dniprovski auzoetako etxeak dira. Energia-instalazioen aurka Errusiak egindako lehen erasoa da, joan den ostegunean energiaren aurkako bonbardaketetan aldi baterako su-etena ezarri zuenetik.
Petro eta Trump Etxe Zurian bilduko dira gaur, tentsioa baretzeko ahaleginean
Kolonbiako presidenteak kafez eta txokolatez betetako saskia eramango du AEBko presidentearekin egingo duen bilerara. Trumpek bilera "ona" izatea espero du, AEBk Maduro preso hartu zuenetik agintari kolonbiarra "oso atsegin" jokatzen ari dela esanda.
Libano hegoaldean "substantzia kimiko ezezagun bat" botatzea leporatu dio UNFILek Israeli
Nazio Batuen Libanoko Bitarteko Indarrak adierazi du kezkatuta dagoela kimiko horiek osasunerako kaltegarriak izan daitezkeelako, baita nekazaritza-lurretan eta zibilak beren etxeetara itzultzeko izan dezaketen eraginagatik ere.
AEBk irlaren kontrola bereganatzeko helburua izaten jarraitzen duela ohartarazi du Groenlandiako lehen ministroak
AEBko presidenteak diskurtsoa leundu eta indarra erabiltzeko mehatxuetan atzera egin duen arren, Groenlandiak uste du presioak bere horretan jarraitzen duela.