Lau urte, Ukrainako gerra hasi zenetik
Ukrainako presidenteak Europaren eta Estatu Batuen arteko batasunari eusteko deia egin du Errusiari aurre egin ahal izateko. Kremlinak, bere aldetik, adierazi du inbasioarekin jarraitzeko asmoa duela, helburu guztiak lortu arte. Errusiak inbasioari ekin zioneko urteurrena dela eta, Europako goi agintariak Ukrainara gerturatu dira babesa adierazteko eta hainbat euskal eragilek ekitaldiak antolatu dituzte, Bilbon eta Iruñean, bakea eskatzeko.
Lau urte bete dira gaur Errusiak Ukrainan inbasioa hasi zuela.
Volodimir Zelenski Ukrainako presidenteak gaur Europako Parlamentuaren aurrean onartu duenez, "ez da erraza" Europaren eta Estatu Batuen arteko batasunari eustea "egungo egoeran", baina bi potentziek "bat eginda" eutsi ahal izango diote Errusiari.
Bideokonferentzia bidez egindako hitzaldian, Zelenskik eskerrak eman dizkio Europako Parlamentuari azken lau urteetan emandako babes eta arretagatik.
Kremlinek, bere aldetik, ez dauka Ukrainako inbasioarekin amaitzeko asmorik. Dmitri Peskov Kremlineko bozeramaileak prentsaurrekoan azaldu duenez, Errusiak Ukrainako operazio militar bereziarekin jarraituko du, "helburu guztiak" lortu arte.
Operazio militarrak aurrera jarraitzen badu ere, bere helburuak bitarteko politiko-diplomatikoen bidez lortzeko prest dagoela ziurtatu du Errusiak.
15.000 hildako eta 41.000 zauritu baino gehiago
Urteurren hori dela eta, NBEko Segurtasun Kontseilua Ukrainako egoera aztertzeko bilduko da, eta bilera horretan estatu kideek gatazkaren bilakaerari eta tokian tokiko egoera humanitarioari buruz dituzten jarrerak azaltzea espero da.
Nazio Batuen Erakundeak Ukrainan duen Giza Eskubideen Ikuskapen Misioak egiaztatutako zifren arabera, 2022ko otsailaren 24tik 15.000 zibil baino gehiago hil dira, horien artean 766 haur, eta 41.000 zauritu baino gehiago, 2.540 adingabe barne. Txostenak gehitzen du 2025 biztanleria zibilarentzat urterik hilgarriena izan zela, gutxienez 2.526 hildako eta 12.162 zauritu izan baitziren, 2024an baino % 31 gehiago.
Testuinguru horretan, Antonio Guterres NBEko idazkari nagusiak ohartarazi du "gerra suntsitzailea" gero eta "hilgarriagoa" dela zibilentzat, eta "orbana" dela "gure kontzientzia kolektiboan". "Hori onartezina da", adierazi du, eta "berehalako, erabateko eta baldintzarik gabeko" su-eten baterako deia egin du, bake "justu, iraunkor eta integral" baterako lehen urrats gisa, NBEren Gutunean eta nazioarteko zuzenbidean oinarrituta, eta Ukrainaren independentzia, subiranotasuna eta lurralde-osotasuna errespetatuko dituena.
Bestalde, Ursula von der Leyen Europako Batzordearen presidenteak eta Antonio Costa Europako Kontseiluaren presidenteak Ukrainara joan dira, Europak herrialdeari emandako babesa azpimarratzeko.
Mobilizazioak Euskal Herrian
Testuinguru horretan, Bilbon, UkraniaSOS–Euskrania elkarteak ekitaldia antolatu du, 18:00etan, gerrak lau urte bete dituela gogoratzeko eta bakea eskatzeko, Elkarbizitza plazan. Iruñean, 19:00etan elkarretaratzea deitu dute, Gaztelu plazan.
Zure interesekoa izan daiteke
Andy Burnham Erresuma Batuko Alderdi Laboristako buru izendatu dute, Starmerren ordez
Astelehenean hartuko du Erresuma Batuko lehen ministro kargua. Aurretik, ordea, Starmer Buckingham jauregira joango da, eta dimisioaren berri emango dio Karlos III.a erregeari.
Kanadako suteen keak AEBko hainbat hiri estali ditu
Kanadako baso-suteen ondoriozko ke-laino trinkoa iritsi da Estatu Batuetako iparraldera. Minnesota, Michigan, Ohio, Illinois eta New York estatuetan alertan daude airearen kutsaduragatik. Agintariek aire zabaleko jarduerak mugatzeko gomendatu dute, eta, kalera atera behar izanez gero, maskara erabiltzea. Ateak eta leihoak itxita edukitzea eta kaltetuen dauden eremuetan etxetik ez ateratzeko eskatu dute.
Trumpek zalantzan jarri du AEBko hauteskunde sistemaren zuzentasuna, eta Txinaren interferentziak salatu ditu
2020tik "inoizko hauteskunde-datu urraketarik handiena" izan zela eta Txinak 220 milioi boto-emaileren erregistroak "legez kanpo" eskuratu zituela frogatzen duten dokumentuak dituela ziurtatu du errepublikanoak. 2020ko hautesundeak galdu egin zituen Trumpek. Txinaren esanetan "erabat faltsuak" dira Trumpen akusazioak eta Txina "hauteskunde-kanpainako gai" gisa erabiltzea leporatu dio.
Iranek ohartarazi du Ekialde Hurbileko "azpiegitura guztiak" suntsituko dituela AEBk harenak erasotuz gero
AEBk hainbat egun daramatza Iranen aurkako erasoak egiten, elkar ulertzeko akordioa urratu izana egotzita. Teheranek, ordea, ukatu egin du akusazioa, su-etena behin eta berriz urratu dela salatu du, eta erasoekin erantzun du, AEBk eskualdean dituen interesen aurka.
Zelenskiren aurkako protesta ezohikoa Kieven
Zelenskik Defentsa ministro erreformazalea kargugabetu ostean piztu da protesta. Gobernuaren barruko tirabirek eta armadaren erreformen inguruko desadostasunek eragin dute krisia.
Mugarik Gabeko Medikuek Gazatik ebakuatutako paziente gehiago har ditzala eskatu diote EBri
Erakundeak salatu du EBko estatu kideek aurten ebakuatutako pertsonen %2 baino ez dituztela hartu. Horrekin batera, ohartarazi du 1.400 pertsona baino gehiago hil direla ebakuazioaren zain zeudela.
Iranek Ormuz itxi du eta Trumpek negoziazio-bideak bilatu nahi ditu
Testuinguru horretan, AEBk Iranen aurkako itsas setioa berrezarri du bart, eta laugarren egunez erasoak egiten jarraitu du. Trumpek Teheran itotzea du helburu eta Golkoan inbertsio akordio berriak egin nahi du.
Gibraltarren jada ez dago hesirik
Gauerdiaz geroztik Espainiatik Gibraltarrera eta Gibraltarretik Espainiara igaro daiteke pasaporterik aurkeztu beharrik gabe. Brexitaren ondoren Europar Batasunak eta Erresuma Batuak sinatutako ituna indarrean sartu da.
Tentsioa gora Persiar golkoan, AEBk Irani eraso egin eta Ormuzen itsas blokeoa berrezarri ondoren
Hirugarren egunez jarraian, AEBk eraso egin die helburu militarrei Iranen eta horrek, errepresalia gisa, base eta estatubatuarren kokalekuei eraso egin die Bahrainen eta Jordanian. Trumpek konpentsazioak eskatu dizkie golkoko herrialdeei emandako laguntzagatik, eta, bien bitartean, petrolioaren prezioa ekainaren erdialdeko balioetara igo da.
Sute batek Fontainebleauko baso ezagunaren zati bat kiskali du, eta litekeena da nahita piztutakoa izatea
Fontainebleauko basoan, Parisko hego-ekialdean, piztutako sute batek 800 hektarea inguru erre ditu dagoeneko, Laurent Nuñez Frantziako Barne ministroak astelehen honetan adierazi duenez.